مسعود پزشکیان، رئیسجمهور، شامگاه جمعه در پیامی به همایش بزرگداشت استاد سیدمحمدحسین بهجت تبریزی متخلص به شهریار، از جایگاه زبان فارسی و شعر در تداوم هویت ایرانی سخن گفت و شهریار را شاعری دانست که همزمان ریشه در سنت داشت و با زمانه خویش سخن میگفت.
به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان، پزشکیان در این پیام با گرامیداشت یاد و نام شهریار، شعر او را نمونهای روشن از پیوند میان میراث کهن و تجربه زیسته مردم کوچه و بازار توصیف کرده است.
زبان فارسی؛ ستون استوار هویت ایرانی
رئیسجمهور در ابتدای پیام خود، زبان فارسی را «یکی از استوارترین ستونهای هویت و فرهنگ ایرانی» و گنجینهای گرانبها از میراث تمدنی کشور خواند و تأکید کرد این زبان قدرتمند در گذر قرنها، نهتنها اندیشه و احساس ایرانیان را به یکدیگر پیوند داده، بلکه در برابر تندباد حوادث و دگرگونیهای تاریخی، حافظ پیوستگی فرهنگی و حافظه تاریخی ایران بوده است.
به گفته پزشکیان، شعر و ادب فارسی، جان این زبان و آیینه تمامنمای روح ایرانی است؛ میراثی که حماسه و حکمت، عشق و عرفان، اخلاق و معنویت و روایت رنج و امید مردمان این سرزمین را در کنار هم جای داده است.
او یادآور شد که در پهنه سترگ این میراث زبانی و فرهنگی که از آسیای صغیر تا آسیای میانه و از آنجا تا شبهقاره هند را در بر میگیرد، نامهای بزرگی چون فردوسی، سنایی، عطار، نظامی، خیام، مولانا، سعدی و حافظ هر کدام چون قلهای برآمده از تاریخ فرهنگ ایران، بخشی از شکوه این گنجینه را به جهانیان شناساندهاند.
شهریار؛ میراثدار سنت و فرزند زمانه
پزشکیان در ادامه پیام خود تأکید کرد که این کاروان بلند فرهنگی در گذشته متوقف نمانده و در روزگار معاصر نیز فرزندانی شایسته پرورده است که در میان آنها استاد سیدمحمدحسین بهجت تبریزی که بهحق «شهریار شعر ایران» لقب گرفته، بیتردید از درخشانترین چهرههاست.
به گفته رئیسجمهور، شهریار میراثدار شایسته سنت دیرپای شعر فارسی و در عین حال فرزند زمانه خویش بود؛ شاعری که گستره شعرش از غزل عاشقانه تا حکمت و معنویت امتداد مییافت و از ستایش تاریخ پرافتخار ایران تا روایت زندگی روزمره مردمان کوچه و بازار را در بر میگرفت.
پزشکیان افزود: شعر شهریار از سرچشمههای زلال ایمان و ارادت به اهلبیت (ع) سیراب بود و همین پیوند عمیق معنوی، به زبان و مضمون او طراوت و ژرفایی ویژه بخشیده بود.
همدلی شاعر با انقلاب و دفاع مقدس
رئیسجمهور در بخش دیگری از پیام خود به نسبت شعر شهریار با تحولات معاصر اشاره کرد و نوشت که او در بزنگاههای تاریخ معاصر از مردم و سرنوشت آنان جدا نماند.
به گفته پزشکیان، همراهی شهریار با نهضت عظیم انقلاب اسلامی و همدلی و همصدایی او با ملت ایران در سالهای دفاع مقدس، جلوهای روشن از پیوند عمیق شاعر با مردم و زمانه خویش است؛ پیوندی که نشان میدهد شعر در لحظات سرنوشتساز چگونه میتواند پژواک آرمانها و امیدهای یک ملت باشد و فراتر از کلمات، به نیرویی فرهنگی و اجتماعی تبدیل شود.
او تصریح کرد که این حضور مسئولانه، شهریار را از شاعری صرفاً تغزلی به صدایی جمعی برای بیان رنج، مقاومت و امید مردم بدل کرد.
دیدن جهان با «چشم دل»
پزشکیان ویژگی ممتاز شهریار را توانایی او در دیدن جهان با «چشم دل» و آفرینش شورانگیز زیبایی در زبان و مضمون دانست و گفت: «او نشان داد که شعر میتواند همزمان ریشه در سنت داشته باشد و با زمانه خویش نیز سخن بگوید؛ هم زبان فارسی را به خدمت گیرد و هم در زبان مادری، منظومهای ماندگار چون حیدربابایه سلام بیافریند.»
به باور رئیسجمهور، این دوگانگی خلاقانه، راز ماندگاری شهریار است؛ شاعری که هم قواعد و ظرافتهای شعر کلاسیک فارسی را به نیکی میشناخت و هم زبان و عاطفه مردم زمانه خود را به شعر درآمیخت و از این رهگذر، اثری آفرید که هم برای اهل ادب و هم برای عموم مردم قابل درک و دلنشین است.
حیدربابا؛ روایتی زنده از آذربایجان و رنگینکمان فرهنگ ایران
پزشکیان در توصیف منظومه مشهور «حیدربابایه سلام» تأکید کرد که این اثر تنها یک منظومه ادبی نیست، بلکه روایتی زنده از خاطره، طبیعت، فرهنگ و زندگی مردمان آذربایجان است.
او این منظومه را جلوهای درخشان از همان رنگارنگی فرهنگی دانست که در پیوند با یکدیگر، ایران را ساخته است؛ اثری که به زبان ترکی آذری سروده شده اما احساس و خیال آن به همه ایران تعلق دارد و نمونهای روشن از وحدت در کثرت فرهنگی کشور به شمار میرود.
به گفته رئیسجمهور، حیدربابا نشان داد که پاسداشت زبان مادری نهتنها در تضاد با زبان ملی نیست، بلکه غنای آن را دوچندان میکند و پیوند عاطفی میان اقوام ایرانی را استوارتر میسازد.
۲۷ شهریور؛ روز ملی شعر و ادب فارسی به نام شهریار
در پایان این پیام، به پیشینه نامگذاری روز ملی شعر و ادب فارسی نیز اشاره شده است. ۲۷ شهریور، سالروز درگذشت استاد شهریار، در سال ۱۳۸۱ به پیشنهاد شورای فرهنگ عمومی و با تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی به عنوان روز ملی شعر و ادب فارسی در تقویم رسمی کشور ثبت شد.
انتخاب این روز به نام شهریار، بیانگر جایگاه ویژه او در ادبیات معاصر ایران و نقش بیبدیلش در پیوند شعر فارسی و ترکی آذری با فرهنگ عمومی مردم است؛ شاعری که تا امروز، غزلها و منظومههایش در حافظه جمعی ایرانیان زنده مانده و نسلهای تازه همچنان شعر او را با صدای دل میخوانند.
نظرات (0)