وزیر امور خارجه مصر با استقبال از تصویب قطعنامه پیشنهادی قاهره در کنفرانس عمومی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، تأکید کرد که این کشور به تلاش‌های دیپلماتیک خود برای عاری‌سازی کامل منطقه غرب آسیا از سلاح‌های هسته‌ای و سایر سلاح‌های کشتار جمعی ادامه خواهد داد.

بدر عبدالعاطی روز جمعه با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، این موفقیت دیپلماتیک را گامی مهم در مسیر تقویت امنیت و ثبات منطقه‌ای توصیف کرد و گفت قاهره همچنان پیگیر جهانی‌شدن پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (NPT) و اعمال نظارت فراگیر آژانس بر تمام تأسیسات هسته‌ای در غرب آسیا خواهد بود.

تصویب قاطع قطعنامه مصر در کنفرانس عمومی آژانس

بر اساس اعلام وزارت امور خارجه مصر، قطعنامه سالانه این کشور با عنوان «اعمال نظام جامع پادمان‌های آژانس بر تمام تأسیسات هسته‌ای در غرب آسیا» در جریان کنفرانس عمومی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با اکثریت قاطع به تصویب رسید.

این قطعنامه که هر سال به ابتکار قاهره ارائه می‌شود، خواستار آن است که تمامی کشورهای منطقه غرب آسیا بدون استثنا، تمام فعالیت‌ها و تأسیسات هسته‌ای خود را تحت نظام پادمان‌های جامع آژانس قرار دهند. در رأی‌گیری انجام‌شده، ۱۱۲ کشور به این قطعنامه رأی موافق دادند و هیچ کشوری با آن مخالفت نکرد؛ آماری که از نظر دیپلمات‌های مصری نشان‌دهنده اجماع گسترده بین‌المللی پیرامون این ابتکار است.

وزارت خارجه مصر در بیانیه‌ای اعلام کرد این سطح از حمایت، بیانگر جایگاه و وزن دیپلماتیک قاهره در نهادهای بین‌المللی و همسویی موضع این کشور با خواست جهانی برای کاهش تهدیدات هسته‌ای است.

واکنش بدر عبدالعاطی: پافشاری بر خلع سلاح منطقه‌ای

بدر عبدالعاطی در پیام خود تصریح کرد: «مصر به تلاش‌های خود برای دستیابی به جهانی‌شدن پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای و ایجاد منطقه‌ای عاری از سلاح‌های هسته‌ای و سلاح‌های کشتار جمعی در غرب آسیا ادامه خواهد داد.»

وزیر خارجه مصر این قطعنامه را نه یک اقدام نمادین، بلکه بخشی از راهبرد بلندمدت قاهره برای تقویت نظام عدم اشاعه دانست. به گفته او، اعمال پادمان‌های آژانس بر همه تأسیسات هسته‌ای، مبنای اعتمادسازی و پیش‌شرط هرگونه نظم امنیتی پایدار در منطقه است.

عبدالعاطی همچنین یادآور شد که ابتکار مصر صرفاً متوجه یک کشور خاص نیست، بلکه از همه کشورهای غرب آسیا می‌خواهد بدون تبعیض، تعهدات خود در قبال شفافیت هسته‌ای را بپذیرند.

سه محور اصلی موضع قاهره

در بیانیه وزارت امور خارجه مصر، اهداف راهبردی قاهره در پیگیری این قطعنامه در سه محور خلاصه شده است:

  • اعمال نظام پادمان‌های جامع آژانس بر تمام کشورهای غرب آسیا و همه تأسیسات هسته‌ای آنها بدون استثنا؛
  • تلاش برای ایجاد منطقه عاری از سلاح هسته‌ای و سایر سلاح‌های کشتار جمعی در غرب آسیا به عنوان گامی برای افزایش امنیت و ثبات منطقه‌ای؛
  • تحقق جهانی‌شدن پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (NPT) و پیوستن همه کشورها به این معاهده به عنوان ستون اصلی نظام بین‌المللی عدم اشاعه.

قاهره معتقد است که بدون اجرای یکسان و فراگیر پادمان‌ها، هرگونه سخن از امنیت جمعی در منطقه ناقص خواهد ماند و خطر مسابقه تسلیحاتی همچنان باقی می‌ماند.

پیشینه ابتکار مصر و اهمیت آن برای غرب آسیا

مصر از دهه‌ها پیش یکی از پرچمداران ایده «خاورمیانه و غرب آسیای عاری از سلاح هسته‌ای» در مجامع بین‌المللی بوده است. این کشور هر سال قطعنامه مشابهی را به کنفرانس عمومی آژانس ارائه می‌کند و آن را مکمل تلاش‌های خود در مجمع عمومی سازمان ملل و کنفرانس‌های بازنگری NPT می‌داند.

در شرایطی که پرونده هسته‌ای در غرب آسیا همچنان یکی از حساس‌ترین موضوعات امنیتی جهان به شمار می‌رود، دیپلمات‌های مصری می‌گویند تصویب امسال با حمایت ۱۱۲ کشور و بدون رأی مخالف، پیام روشنی دارد: جامعه جهانی خواهان شفافیت کامل، نظارت بی‌طرفانه آژانس و حرکت به سوی خلع سلاح واقعی است، نه برخوردهای گزینشی.

مصر همچنین تأکید دارد که ایجاد منطقه عاری از سلاح کشتار جمعی، تنها یک مطالبه اخلاقی نیست، بلکه ضرورتی امنیتی برای جلوگیری از بی‌ثباتی، کاهش تنش‌ها و فراهم کردن بستر همکاری‌های صلح‌آمیز هسته‌ای در حوزه‌هایی مانند انرژی، پزشکی و کشاورزی است.

به نظر می‌رسد قاهره قصد دارد در ماه‌های آینده نیز با رایزنی‌های گسترده با اعضای آژانس و کشورهای منطقه، پیگیری اجرای عملی این قطعنامه و تقویت سازوکارهای راستی‌آزمایی را در دستور کار قرار دهد؛ مسیری که به گفته عبدالعاطی، هرچند دشوار اما برای آینده‌ای امن‌تر در غرب آسیا ضروری است.