هزینه‌های سنگین درمان بیماران خاص و صعب‌العلاج سال‌هاست به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های این بیماران و خانواده‌های آن‌ها تبدیل شده است؛ هزینه‌هایی که با رشد قیمت دارو، تجهیزات پزشکی و خدمات درمانی، بار اقتصادی سنگینی بر دوش خانوارها می‌گذارد. در همین راستا، صندوق حمایت از بیماران خاص، صعب‌العلاج و نادر از شهریور سال ۱۴۰۱ با هدف کاستن از فشار مالی این گروه از بیماران راه‌اندازی شد و حالا مسئولان بیمه سلامت از تازه‌ترین وضعیت حمایت‌های این صندوق در استان تهران می‌گویند.

۳۷۱ هزار بیمار در تهران؛ ۴۳۳ هزار نشان بیماری ثبت شده

لیلا غمخوار، معاون بیمه و خدمات سلامت اداره کل بیمه سلامت استان تهران، در گفت‌وگو با خبرگزاری تسنیم اعلام کرد که بر اساس آمار موجود، حدود ۳۷۱ هزار بیمار خاص و صعب‌العلاج در استان تهران شناسایی شده‌اند. به گفته وی، تعداد نشان‌های ثبت‌شده بیماری‌های خاص و صعب‌العلاج در این استان به ۴۳۳ هزار و ۵۵۲ نشان می‌رسد که از این میان ۲۸۸ هزار و ۱۵۱ نشان از سوی سازمان تأمین اجتماعی و ۱۴۵ هزار و ۴۰۱ نشان از طریق بیمه سلامت ثبت شده است.

غمخوار درباره تفاوت تعداد بیماران و نشان‌های ثبت‌شده توضیح داد: امکان دارد یک بیمار به دلیل ابتلا به بیش از یک بیماری، بیش از یک نشان بیماری داشته باشد؛ به همین دلیل شمار نشان‌ها از شمار بیماران بیشتر است.

نشان‌دار شدن؛ کلید بهره‌مندی از حمایت‌های بیمه‌ای

معاون بیمه سلامت استان تهران با تأکید بر اهمیت فرآیند «نشان‌دار شدن» بیماران گفت: نشان‌دار شدن به این معناست که اطلاعات بیماری فرد در سامانه‌های بیمه سلامت ثبت می‌شود و پس از تأیید، بیمار می‌تواند از بسته‌ها و حمایت‌های تعریف‌شده برای همان بیماری بهره‌مند شود. بسیاری از حمایت‌های صندوق به‌صورت سیستمی و هنگام دریافت خدمت یا تهیه دارو اعمال می‌شود و بیمار نیازی ندارد ابتدا تمام هزینه را از جیب خود بپردازد و سپس در پی دریافت خسارت باشد.

وی از بیماران خواست وضعیت نشان‌دار شدن خود را در سامانه بیمه بررسی کنند و در صورت ثبت‌نشدن، با ارائه مدارک و مستندات پزشکی به ادارات بیمه سلامت، فرآیند نشان‌دار شدن را تکمیل کنند. به گفته او، بخش قابل توجهی از حمایت‌ها، از دارو و خدمات تشخیصی تا درمان‌های تخصصی و توانبخشی، به ثبت صحیح نشان بیماری وابسته است.

بیمه رایگان برای بیماران فاقد بیمه پایه

غمخوار در پاسخ به پرسشی درباره بیمارانی که هیچ بیمه‌ای ندارند، اعلام کرد: بیماران خاص و صعب‌العلاج مشمول ضوابط مربوطه، در صورت نداشتن بیمه پایه دیگر، می‌توانند به‌صورت رایگان زیر پوشش بیمه پایه سازمان بیمه سلامت ایران قرار بگیرند. برای تعدادی از عناوین بیماری که از سوی شورای عالی بیمه مشخص شده‌اند، امکان برخورداری از بیمه پایه رایگان فراهم شده است.

افزایش ۲۰ درصدی مراجعات و رشد حمایت‌ها

بر اساس اعلام این مقام مسئول، بار مراجعه بیماران خاص و صعب‌العلاج در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال ۱۴۰۳ حدود ۲۰ درصد افزایش یافته است؛ رشدی که هم از توسعه شناسایی و نشان‌دار شدن بیماران و هم از استقبال بیشتر آن‌ها از ظرفیت‌های صندوق ناشی می‌شود. وی تأکید کرد این افزایش مراجعه، ضرورت توسعه منابع مالی و ظرفیت ارائه خدمت را متناسب با نیاز بیماران بیشتر می‌کند.

از جمله مهم‌ترین اقدامات انجام‌شده در سال‌های اخیر، افزایش سقف حمایت خارج از شمول بیماران خاص و صعب‌العلاج از ۸۵ میلیون تومان به ۱۰۰ میلیون تومان بوده است. همچنین شمار بسته‌های خدمتی صعب‌العلاج از ۵۴ بسته به ۶۹ بسته افزایش یافته و حمایت صندوق به دارو، خدمات تشخیصی، درمانی و توانبخشی گسترش پیدا کرده است.

پوشش ویژه داروهای سرطان و خدمات پیشرفته

بیماران سرطانی از گروه‌های مهم تحت حمایت این صندوق هستند؛ به گفته غمخوار، برای این بیماران بیش از ۲۱۰ کد ژنریک دارویی تحت حمایت قرار گرفته است. همچنین تفاهم‌نامه‌ای با هیئت امنای صرفه‌جویی ارزی منعقد شده که در چارچوب آن، بخشی از هزینه برخی داروهای غیربیمه‌ای درمان سرطان پوشش داده می‌شود و میزان حمایت در برخی داروها می‌تواند بین ۵۰ تا ۷۰ درصد باشد.

علاوه بر این، خدمات پیشرفته‌ای مانند رادیوتراپی استریوتاکسیک و هزینه رادیوداروی مورد استفاده در PET Scan نیز در تعدادی از مراکز طرف قرارداد به تعهدات بیمه‌ای اضافه شده است که برای بیماران سرطانی اهمیت زیادی دارد.

توانبخشی رایگان برای هشت گروه بیماری

حمایت صندوق تنها به دارو و بستری محدود نیست. در حال حاضر برای هشت گروه بیماری صعب‌العلاج، خدمات توانبخشی رایگان یا با حمایت بسیار بالا در نظر گرفته شده است؛ این گروه‌ها شامل بیماران آسیب نخاعی، ام‌اس، سرطانی، فلج پروانه‌ای (CP)، اوتیسم، سکته مغزی، SMA و برخی بیماری‌های متابولیک می‌شود.

خدماتی مانند کاردرمانی، گفتاردرمانی، فیزیوتراپی، ارتوپدی فنی، شنوایی‌شناسی و برخی مداخلات روان‌شناختی متناسب با نوع بیماری تحت پوشش قرار می‌گیرند. به گفته معاون بیمه سلامت، در این برنامه خدمات توانبخشی تا ۱۰۰ درصد تعرفه دولتی و ۸۰ درصد تعرفه غیردولتی برای هر جلسه حمایت می‌شود؛ موضوعی که برای بیمارانی که توانبخشی را بخشی از فرآیند مستمر درمان خود می‌دانند، حیاتی است.

جای خالی منابع و نقش خیرین

غمخوار در پایان با اشاره به ضرورت تأمین منابع بیشتر، از اخذ مجوز استفاده از کمک خیرین برای افزایش منابع حمایتی صندوق خبر داد و گفت: این ظرفیت می‌تواند در مواردی که بیماران با هزینه‌های سنگین و خارج از پوشش‌های معمول مواجه‌اند، به تکمیل حمایت‌های دولتی و بیمه‌ای کمک کند. هدف نهایی صندوق این است که هیچ بیمار واجد شرایطی به دلیل هزینه از درمان ضروری محروم نشود و سهم پرداخت از جیب بیماران تا حد ممکن کاهش یابد.