سردار جوانی، معاون سیاسی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، در سخنانی صریح شروط جمهوری اسلامی ایران برای بازگشایی تنگه استراتژیک هرمز را اعلام کرد. به گفته این فرمانده ارشد نظامی، عمل کردن ایالات متحده آمریکا به تعهدات و مفاد تفاهمنامهای که در اسلامآباد پاکستان به دست آمده، پیششرط اصلی بازگشت جریان عادی ترافیک دریایی در این گلوگاه حیاتی خواهد بود.
تنگه هرمز؛ شاهراه انرژی جهان
تنگه هرمز یکی از حیاتیترین مسیرهای عبوری دریایی در جهان محسوب میشود. روزانه بیش از ۲۰ میلیون بشکه نفت خام و مقادیر قابل توجهی گاز طبیعی مایع از این تنگه باریک عبور میکند. این مسیر آبی که ایران و عمان در دو سوی آن قرار دارند، دریای عمان را به خلیج فارس متصل میکند و کنترل آن تأثیر مستقیمی بر بازارهای جهانی انرژی دارد.
تفاهمنامه اسلامآباد و تعهدات متقابل
تفاهمنامه اسلامآباد که معاون سیاسی سپاه به آن اشاره کرده، بخشی از مذاکرات و توافقات اخیر میان ایران و طرفهای بینالمللی از جمله ایالات متحده است. سردار جوانی با تأکید بر لزوم اجرای دقیق تعهدات بینالمللی، تصریح کرد که ایران آماده است در چارچوب ترتیبات مورد توافق، شرایط تردد دریایی را به حالت عادی بازگرداند، اما این اقدام مشروط به عمل کردن طرف آمریکایی به وعدهها و تعهدات خود است.
این موضعگیری نشاندهنده رویکرد تهران در پیگیری سیاست «اقدام متقابل» است؛ به این معنا که ایران هر گامی در جهت تسهیل شرایط دریایی برمیدارد، حتماً در واکنش به اقدام مشخص و قابل تأیید طرف مقابل خواهد بود.
پیام به بازارهای جهانی انرژی
اظهارات معاون سیاسی سپاه در شرایطی بیان میشود که بازارهای جهانی نفت و انرژی همواره نسبت به تنشها در منطقه خلیج فارس حساسیت بالایی نشان میدهند. هرگونه اختلال در تردد کشتیها از تنگه هرمز میتواند بهسرعت قیمت نفت را افزایش داده و زنجیره تأمین انرژی جهانی را دچار اختلال کند.
برخی تحلیلگران معتقدند که بیان صریح شروط ایران برای بازگشایی تنگه هرمز، ابزاری فشارآور در مذاکرات جاری است. از سوی دیگر، طرف آمریکایی نیز باید بپذیرد که امتیازگیری یکجانبه در مذاکرات نتیجهبخش نخواهد بود و هر توافق پایداری نیازمند تعهدات دوجانبه و قابل اجراست.
واکنشها و چشمانداز مذاکرات
این اظهارات در حالی مطرح میشود که طی هفتههای اخیر تحولات قابل توجهی در روابط ایران و آمریکا رخ داده است. سفرهای دیپلماتیک و رایزنیهای پشتپرده در پایتختهای مختلف منطقهای نشان از تلاش طرفین برای یافتن راهحلهای مشترک دارد.
سردار جوانی همچنین با اشاره به سابقه نقض تعهدات آمریکا در برجام و دیگر توافقات بینالمللی، تأکید کرد که جمهوری اسلامی ایران این بار با دقت بیشتری عمل خواهد کرد و اقدامات عملی و قابل راستیآزمایی واشنگتن را پیش از هر گامی مورد ارزیابی قرار خواهد داد.
تحلیلگران مسائل منطقهای معتقدند که سخنان معاون سیاسی سپاه پاسداران نشاندهنده اراده ایران برای حفظ اهرمهای فشار خود در عین آمادگی برای مذاکره سازنده است. تنگه هرمز یکی از مهمترین برگهای تهران در هر گونه مذاکرات راهبردی با غرب به شمار میرود و مدیریت هوشمندانه این اهرم میتواند تعیینکننده سرنوشت مذاکرات آینده باشد.
نظرات (0)