پنج اثر تاریخی و باستانی استان اصفهان در جدیدترین نشست شورای ثبت میراث وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی به‌طور رسمی در فهرست میراث ملی کشور ثبت شدند. این مصوبه که با پیگیری اداره‌کل میراث فرهنگی استان اصفهان به تصویب رسید، چارچوب حقوقی و حفاظتی مشخصی را برای صیانت از این بناها و محوطه‌ها فراهم می‌کند.

آثار ثبت‌شده کدامند؟

امیر کرم‌زاده، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان اصفهان، فهرست پنج اثر مصوب را به این شرح اعلام کرد:

  • محوطه باستانی کمرزرین در شهر اصفهان
  • شهر زیرزمینی کردعلیا در شهرستان تیران و کرون
  • محوطه باستانی بادافشان در بادرود
  • مسجد آدینه دستجرد
  • خانه تاریخی آرایی خوراسگان

اهمیت ثبت ملی کمرزرین

محوطه باستانی کمرزرین که در بافت تاریخی شهر اصفهان واقع شده، یکی از مهم‌ترین محوطه‌های باستان‌شناسی شهری اصفهان به شمار می‌رود. طی سال‌های اخیر، عملیات عمرانی در این محدوده به کشف شواهد معماری تاریخی منجر شد و ادامه فعالیت‌های ساخت‌وساز به نفع انجام مطالعات و کاوش‌های باستان‌شناسی متوقف شد.

یافته‌های حاصل از کاوش‌های این محوطه شامل بقایای سازه‌های معماری، عناصر مرتبط با سامانه‌های آبی، کوره سفال، کف‌های آجرفرش و دیگر شواهد تاریخی بوده است که اطلاعات ارزشمندی از لایه‌های تاریخی شهر اصفهان در اختیار پژوهشگران قرار داده است. مجوز فصل دوم کاوش‌های باستان‌شناسی کمرزرین نیز پیش‌تر صادر شده بود.

شهر زیرزمینی کردعلیا و سایر آثار

ثبت ملی شهر زیرزمینی کردعلیا در شهرستان تیران و کرون نیز یکی دیگر از محورهای مهم این مصوبه است. قرار گرفتن این اثر در فهرست میراث ملی، جایگاه آن را به‌عنوان بخشی از ظرفیت‌های تاریخی و معماری استان تثبیت کرده و زمینه را برای پیگیری جدی‌تر اقدامات حفاظتی و مطالعاتی فراهم می‌کند.

محوطه باستانی بادافشان در بادرود، مسجد آدینه دستجرد و خانه تاریخی آرایی خوراسگان نیز در همین فرآیند در شورای ثبت میراث بررسی و ثبت ملی آن‌ها تصویب شده است.

ثبات حقوقی حفاظت از آثار تاریخی

کرم‌زاده تأکید کرد که ثبت ملی یکی از مهم‌ترین ابزارهای قانونی برای حفاظت از میراث فرهنگی محسوب می‌شود. قرار گرفتن یک اثر در فهرست میراث ملی جایگاه حفاظتی آن را ارتقا داده و هرگونه تصمیم‌گیری درباره مداخلات، مرمت، تغییرات کالبدی و اقدامات مؤثر بر اصالت و هویت اثر را تابع ضوابط و مقررات حوزه میراث فرهنگی می‌کند.

استان اصفهان به دلیل برخورداری از گستره قابل توجهی از محوطه‌های باستان‌شناختی، بناهای تاریخی و مجموعه‌های واجد ارزش، نیازمند تداوم روند شناسایی، مستندسازی، تهیه پرونده و ثبت آثار در فهرست میراث ملی کشور است. مدیرکل میراث فرهنگی استان اصفهان اعلام کرد که این فرآیند باید همزمان با برنامه‌ریزی برای حفاظت و معرفی آثار پیگیری شود.