منوچهر متکی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی، در همایش «نقش ایران در بازسازی نظم منطقه؛ با تمرکز بر تحولات تنگه هرمز» به تحلیل شرایط کنونی منطقه و آینده روابط ایران و آمریکا پرداخت. وی با تأکید بر اهمیت ۹۰ روز پیش رو، گفت که نظم آینده منطقه به نتیجه جنگ کنونی بستگی دارد و آمریکا تمام تلاش خود را برای عبور از این دوره به کار خواهد گرفت.
شکست آمریکا در محاسبه هزینهها
متکی در بخش نخست سخنان خود به چگونگی آغاز جنگ اشاره کرد و گفت: جنگ از آنجا آغاز شد که پژوهشگاهها اعلام میکردند هزینه براندازی جمهوری اسلامی کمتر از هزینه تغییر رفتار جمهوری اسلامی است. وی ادامه داد که صهیونیستها تا جایی که توانستند آمریکا را به این جمعبندی رسانده بودند که رفتار جمهوری اسلامی ایران قابل تغییر نیست.
این نماینده مجلس تأکید کرد: برای درک اهمیت جایگاه جمهوری اسلامی در این جنگ، همین نکته کافی است که اکنون گفته میشود هزینه ماندن آمریکا در جنگ بسیار بیشتر از هزینه رها کردن آن است.
ورود پیشدستانه مجلس به مسائل منطقهای
متکی ورود پیشدستانه مرکز پژوهشهای مجلس به موضوع سازوکار و آرایش منطقهای و همچنین نظم جدید منطقهای را اقدامی هوشمندانه و مناسب دانست، اما یادآور شد که این بحث به مقدمات اولیهای نیاز دارد و نخستین مقدمه، نتیجه جنگ است. به گفته وی، نتیجه جنگ تعیین میکند که آرایش منطقهای آینده چگونه خواهد بود.
مذاکرات قبلی و فریبکاری آمریکا
متکی با اشاره به مذاکرات گذشته ایران و آمریکا گفت: ما دو بار مذاکره کردیم و برای هر دو مذاکره، طراحی فریبکارانهای صورت گرفته بود و هدف اصلی مذاکره نبود؛ هر دو مذاکره نیز در نهایت به جنگ منجر شد. در مذاکره سوم، چارچوب و ارزیابی ارائه شد.
وی در توضیح تفاوت پیشنهادهای دو طرف افزود: اینکه پیشنهاد ۱۴ بندی ایران در برابر پیشنهاد ۱۵ بندی ترامپ مورد پذیرش قرار گرفت، نشان میدهد این تفاهمنامه به نفع ایران بوده است. اما چرا ترامپ طرح ۱۵ بندی خود را کنار گذاشت و طرح ۱۴ بندی ایران را پذیرفت؟
متکی دلیل آن را اینگونه توضیح داد: نخستین دلیل این بود که این طرح اساساً برای اجرا شدن طراحی نشده بود و دوم اینکه ماهیتی فریبکارانه داشت. ترامپ تفاهمنامه را پذیرفت، چون اساساً بنای اجرای آن را نداشت و نمیخواست آن را اجرا کند.
آمریکا منطق کم آورده است
متکی در توضیح شرایط آمریکا گفت: ترامپ در شرایطی قرار دارد که مشکل او نه سلاح است و نه نفرات. مشکل آمریکا حتی پول هم نیست. وی با اشاره به شکست آمریکا در افغانستان اظهار کرد: علت شکست آمریکا در افغانستان کمبود پول و سلاح نبود، بلکه آمریکا منطق کم آورد.
آمریکا معتقد است، چون قدرت و زور دارد، بنابراین باید منطق آن نیز پذیرفته شود. آنها این منطق را در نقاط مختلف و در سیاستهای خود جا انداختهاند، اما در ایران و افغانستان نتوانستند آن را تحمیل کنند.
نگرانی جمهوریخواهان از شکست انتخاباتی
این نماینده مجلس ادامه داد: ترامپ با مشکل منطق و همچنین عقبه انتخاباتی مواجه است و تمام فکر و ذکر و طراحی آمریکا معطوف به انتخابات نوامبر است. اگر در انتخابات آمریکا بهطور مشخص جریان حاکم یعنی جمهوریخواهان شکست بخورند، یک منطق شکست خواهد خورد.
متکی تأکید کرد: جمهوریخواهان در سال ۲۰۱۹ به این حرف امام شهید رسیدند که آمریکا در حال افول است. آمریکا در سال ۲۰۱۶ به این نتیجه رسید که دیگر ابرقدرت نیست؛ نمیتواند آنچه را میخواهد محقق کند و نمیتواند جلوی آنچه را نمیخواهد، بگیرد؛ بنابراین طراحی کردند تا آنچه را میخواهند انجام دهند و به همین دلیل در سال ۲۰۱۶ ترامپ را نامزد کردند، اما متوجه نشدند که این ایده شکست خورده است.
شکست ترامپ در چهار عرصه خارجی
متکی درباره بخشی از دلایل شکست ترامپ در انتخابات قبلی نیز اظهار کرد: ترامپ در عرصه خارجی در چهار موضوع ونزوئلا، کره شمالی، فلسطین و ایران با شکست مواجه شد و در دور دوم رأی نیاورد.
چهار تاکتیک آمریکا در ۹۰ روز آینده
متکی با تأکید دوباره بر اهمیت ۹۰ روز آینده گفت: ۹۰ روز آینده بسیار مهم است و نظم آینده منطقه به نتیجه این جنگ بستگی دارد. آنها تمام تلاش خود را به کار خواهند گرفت. چهار تاکتیک نیز در اختیار دارند؛ جنگ محدود، آتشبس، محاصره و مذاکره. آنها میخواهند با استفاده از این چهار تاکتیک، این سه ماه را پشت سر بگذارند.
وی افزود: بنای آمریکا اجرای تفاهمنامه نیست و قرار است ما صرفاً درگیر مذاکره باشیم تا آنها بتوانند انتخابات را پیروز شوند.
ترکیب دیپلماسی و میدان
متکی با تأکید بر اینکه هیچ جای دنیا میدان و دیپلماسی را از یکدیگر جدا نمیکنند، گفت: در دنیا مؤلفههای قدرت در کنار یکدیگر قرار میگیرند. باید دقت کنیم که این بار فریب نخوریم. البته اینکه طرح ۱۴ بندی پذیرفته نشد، نشاندهنده هوشمندی مذاکرهکنندگان بود.
وی با تأکید بر اعتماد به سه ضلع دیپلماسی، میدان و خیابان، اظهار کرد: ۹۰ روز سختی در پیش داریم. متکی ادامه داد: اینکه مدام با عمان مذاکره کنیم، چه فایدهای دارد؟ یا اینکه از دو ماه پیش مرتب بگوییم به توافق میرسیم؛ خب، اگر به توافق نرسیدیم چه؟ ما باید در این سه ماه فریب نخوریم.
هشدار درباره جنگ زمینی
متکی در پایان تأکید کرد: کسانی که میگویند جنگ زمینی در پیش است، بلوف میزنند، زیرا اگر جنگ زمینی آغاز شود، جنازههای آنها به خانوادههایشان نمیرسد. اما اگر ما بگوییم جنگ زمینی، دیگر کار تمام است. جنگ زمینی یعنی اینکه ما یکی از پایگاههای آمریکا در عراق، کویت یا بحرین را بگیریم. در آن صورت، سرنوشت جنگ با بزرگترین ارتش امپریالیستی جهان را گرفته و آن را نهایی میکنیم.
نظرات (0)