لئون پانه‌تا، وزیر دفاع پیشین آمریکا و رئیس سابق سازمان اطلاعات مرکزی این کشور (سی‌آی‌ای)، در مصاحبه‌ای اختصاصی با شبکه خبری سی‌ان‌ان، دیدگاه خود درباره راهبرد جدید اقتصادی واشنگتن برای تشدید فشار بر ایران را تشریح کرد. پانه‌تا که سال‌ها در بالاترین سطوح تصمیم‌گیری امنیتی و نظامی آمریکا حضور داشته، با انتقاد غیرمستقیم از رویکرد کنونی کاخ سفید، هشدار داد که اجرای طرح موسوم به «روز دی اقتصادی» بدون همراهی بازیگران کلیدی منطقه و جهان، به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.

چرا پانه‌تا به شکست این سیات شک دارد؟

پانه‌تا در بخش اصلی صحبتهای خود تأکید کرد که واشنگتن پیش از اعلام هرگونه طرح فشار اقتصادی فراگیر علیه تهران، باید ابتدا حمایت کشورهایی را جلب می‌کرد که شرکای تجاری اصلی ایران محسوب می‌شوند. او به‌طور مشخص از چین، روسیه، هند و ترکیه نام برد و گفت این کشورها روابط تجاری و اقتصادی گسترده‌ای با ایران دارند و بدون همراهی آنها، هرگونه محاصره اقتصادی ناقص و بی‌اثر خواهد بود.

former CIA director آمریکا در ادامه افزود: «بدون مشارکت و همکاری فعال این کشورها، سیاست اقتصادی موسوم به روز دی عملاً توخالی است و نتیجه‌ای جز ادامه جنگ فرسایشی کنونی به همراه نخواهد داشت.»

ارزیابی پانه‌تا از محور تهران-مسکو-پکن

از نکات قابل توجه این مصاحبه، ارزیابی پانه‌تا از ساختار روابط ایران، روسیه، چین و کره شمالی بود. او این روابط را «بسیار منسجم» توصیف کرد و گفت بعید است که روسیه یا چین به‌سادگی در برابر فشارهای آمریکا برای انزوای اقتصادی ایران کوتاه بیایند. این اظهارات در حالی بیان می‌شود که طی ماه‌های اخیر روابط استراتژیک تهران با مسکو و پکن وارد فاز جدیدی شده و همکاری‌های نظامی، انرژی و تجاری میان این کشورها تقویت شده است.

پانه‌تا با اشاره به تجربه خود در دوران ریاست بر سی‌آی‌ای و وزارت دفاع، تأکید کرد که انزوای یک کشور با اقتصاد مقاوم مانند ایران، بدون اجماع بین‌المللی واقعی، امکان‌پذیر نیست. به باور او، آمریکا نمی‌تواند به‌صورت یکجانبه و با تکیه بر ابزارهای تحریمی، اقتصاد ایران را به زانو درآورد.

پیام پانه‌تا به کاخ سفید

در مجموع، پیام اصلی پانه‌تا در این مصاحبه به کاخ سفید این است که پیش از اجرای هر طرح بلندپروازانه اقتصادی علیه ایران، باید زمینه‌سازی دیپلماتیک گسترده‌ای صورت گیرد. او معتقد است که اگر آمریکا نتواند کشورهایی مانند چین و روسیه را با خود همراه کند، نه‌تنها این سیاست شکست خواهد خورد، بلکه ممکن است به تقویت محور مقابل آمریکا در عرصه بین‌المللی منجر شود.

این اظهارات در شرایطی مطرح می‌شود که تنش‌های لفظی میان واشنگتن و تهران طی هفته‌های اخیر بالا گرفته و مقامات آمریکایی بارها از تشدید فشارهای اقتصادی خبر داده‌اند. نگاه تحلیلگران مستقل به این مصاحبه نشان می‌دهد که حتی در داخل محافل امنیتی و سیاسی آمریکا نیز اجماعی بر سر اثربخشی این رویکرد وجود ندارد.