بیش از ۴۷ سال از آغاز تحریم‌های آمریکا علیه ایران می‌گذرد و در این مدت طولانی، هدف اصلی این تحریم‌ها همواره مورد بحث تحلیلگران و کارشناسان سیاسی بوده است. بسیاری از تحلیلگران غربی نیز به‌صراحت اذعان کرده‌اند که هدف این تحریم‌ها افزایش فشار بر مردم عادی ایران و در ادامه ایجاد نارضایتی و آشوب در داخل کشور است. اما در فضای رسانه‌ای غرب، تلاش‌هایی در جریان است تا چهره‌ای متفاوت از این تحریم‌ها ارائه شود.

بازی با واژگان؛ ابزاری برای توجیه تحریم‌ها

در تازه‌ترین نمونه از این رویکرد، تحلیلگر برنامه‌ای در شبکه اسرائیل اینترنشنال به‌جای استفاده از واژه «ایران» که نام رسمی و ملی کشور است، به‌طور مداوم از عبارت «جمهوری اسلامی» برای اشاره به این کشور بهره می‌برد. این نامگذاری انتخابی و هدفمند، نه یک تصمیم بی‌طرفانه خبری، بلکه تلاشی آشکار برای توجیه تحریم‌ها و ایفای نقش بازوی رسانه‌ای اهداف سیاسی خود است.

نکته مهم اینجاست که با استفاده از عبارت «جمهوری اسلامی» به‌جای «ایران»، تلاش می‌شود تا اثرات تحریم‌ها بر زندگی روزمره مردم عادی ایران نادیده گرفته شود و چنین وانمود شود که این فشارها تنها متوجه نظام سیاسی حاکم است و نه ملت ایران. این در حالی است که واقعیت میدانی نشان می‌دهد بخش عمده‌ای از تحریم‌ها به‌طور مستقیم بر معیشت، بهداشت و زندگی روزانه شهروندان ایرانی تأثیر گذاشته است.

نقش رسانه‌ای اسرائیل اینترنشنال

شبکه اسرائیل اینترنشنال که با حمایت مالی و سیاسی رژیم صهیونیستی فعالیت می‌کند، بارها مورد انتقاد کارشناسان رسانه‌ای قرار گرفته است. منتقدان معتقدند این شبکه با دریافت بودجه‌های کلان، وظیفه انتشار روایت‌هایی را بر عهده دارد که با اهداف سیاسی و امنیتی اسرائیل و متحدانش همسو باشد.

نحوه پوشش اخبار مربوط به ایران در این شبکه، نمونه‌ای بارز از تلاش ساختاریافته برای تغییر افکار عمومی و توجیه اقدامات خصمانه علیه ملت ایران است. از تغییر نام کشور گرفته تا بازنمایی گزینشی وقایع، همه در خدمت یک هدف مشخص قرار دارند: عادی‌سازی تحریم‌ها در افکار عمومی غرب.

واکنش تحلیلگران

تحلیلگران حوزه رسانه و سیاست بین‌الملل این رویکرد اسرائیل اینترنشنال را نمونه‌ای از جنگ روایت‌ها توصیف کرده‌اند. به گفته آنها، وقتی یک رسانه به‌طور عمدی نام یک ملت را تغییر می‌دهد و با اصطلاحی سیاسی جایگزین آن می‌کند، در واقع در حال آماده‌سازی ذهن مخاطبان برای پذیرش سیاست‌های خصمانه است. این تاکتیک رسانه‌ای پیش‌تر نیز در مورد کشورهای دیگر مورد استفاده قرار گرفته و همواره با هدف مشروعیت‌بخشی به تحریم‌ها و مداخلات خارجی بوده است.