نهمین دوره جشنواره زغالاخته کلیبر عصر روز پنجشنبه در محل کمپ دیوری شهرستان کلیبر برگزار شد؛ رویدادی که هر ساله با هدف معرفی توانمندیهای کشاورزی، جاذبههای گردشگری و ظرفیتهای اقتصادی منطقه و همچنین حمایت از تولیدکنندگان این محصول شاخص شمال آذربایجان شرقی برپا میشود.
این جشنواره که به یکی از رویدادهای ثابت تقویم فرهنگی و اقتصادی ارسباران تبدیل شده، امسال نیز با حضور جمعی از مسئولان محلی، فعالان حوزه کشاورزی و گردشگری، باغداران و خانوادهها برگزار شد و فرصتی برای نمایش مستقیم محصول زغالاخته و فرآوردههای وابسته به آن فراهم آورد.
کلیبر؛ خاستگاه زغالاخته ایران
شهرستان کلیبر در قلب جنگلهای ارسباران و در شمال استان آذربایجان شرقی قرار دارد؛ منطقهای که به دلیل شرایط اقلیمی خاص، خاک حاصلخیز و پوشش جنگلی متنوع، یکی از مهمترین رویشگاههای طبیعی زغالاخته در کشور به شمار میرود. باغهای زغالاخته در دامنههای ارسباران نهتنها بخشی از معیشت خانوارهای روستایی را تأمین میکنند، بلکه به نمادی از هویت کشاورزی این منطقه تبدیل شدهاند.
برداشت زغالاخته معمولاً از اواخر مرداد تا اواخر شهریورماه ادامه دارد و در این بازه، کلیبر و روستاهای اطراف آن میزبان گردشگران و خریدارانی از مناطق مختلف استان و کشور هستند. برگزاری جشنواره در همین فصل برداشت، به تولیدکنندگان امکان میدهد محصول تازه خود را بدون واسطه عرضه کنند و با مصرفکنندگان و فعالان صنایع تبدیلی ارتباط مستقیم برقرار کنند.
اهداف جشنواره؛ از معرفی ظرفیت تا حمایت از تولیدکننده
بر اساس اعلام برگزارکنندگان، هدف اصلی نهمین جشنواره زغالاخته، معرفی ظرفیتهای کشاورزی، گردشگری و اقتصادی منطقه و حمایت از تولیدکنندگان بوده است. این رویکرد سهوجهی، جشنواره را از یک نمایشگاه صرف فراتر برده و به سکویی برای پیوند تولید، بازاریابی و گردشگری تبدیل کرده است.
در بخش کشاورزی، تمرکز جشنواره بر معرفی کیفیت ممتاز زغالاخته کلیبر، روشهای برداشت و نگهداری صحیح محصول و اهمیت توسعه صنایع فرآوری و بستهبندی است. در حوزه گردشگری نیز، این رویداد تلاش میکند جاذبههای طبیعی کلیبر از جمله جنگلهای ارسباران، قلعه بابک، کمپ دیوری و روستاهای هدف گردشگری را در کنار محصول بومی منطقه به بازدیدکنندگان معرفی کند.
حمایت از تولیدکنندگان خرد و باغداران محلی نیز محور دیگر جشنواره است. عرضه مستقیم، ایجاد بازارچههای محلی، معرفی تعاونیها و فراهم کردن زمینه فروش و قرارداد با خریداران عمده، از جمله مزیتهایی است که چنین جشنوارههایی برای اقتصاد خانوارهای روستایی به همراه دارد.
زغالاخته ارسباران؛ محصولی با ارزش غذایی و اقتصادی بالا
زغالاخته بهعنوان یک میوه جنگلی و باغی با ارزش غذایی بالا شناخته میشود. این میوه سرشار از آنتیاکسیدان، ویتامین C و ترکیبات ضدالتهابی است و در طب سنتی و صنایع غذایی کاربرد گستردهای دارد. در سالهای اخیر، علاوه بر مصرف تازهخوری، فرآوردههایی مانند لواشک، مربا، شربت، ترشی، دمنوش و حتی محصولات دارویی بر پایه زغالاخته در کارگاههای محلی کلیبر تولید میشود که ارزش افزوده قابل توجهی ایجاد کرده است.
از منظر اقتصادی، زغالاخته یکی از محصولات ارزآور و اشتغالزای منطقه محسوب میشود. بسیاری از خانوارهای کلیبر بخشی از درآمد سالانه خود را از فروش این محصول تأمین میکنند و توسعه زنجیره ارزش آن میتواند به پایداری اشتغال روستایی و جلوگیری از مهاجرت کمک کند.
نقش جشنوارهها در توسعه پایدار گردشگری
کارشناسان حوزه توسعه منطقهای معتقدند رویدادهای موضوعمحور مانند جشنواره زغالاخته، نقش مهمی در برندسازی مقاصد گردشگری دارند. کلیبر با تکیه بر دو مزیت جنگلهای بکر ارسباران که در فهرست ذخیرهگاههای زیستکره یونسکو ثبت شده و محصول منحصربهفرد زغالاخته، میتواند خود را بهعنوان مقصد گردشگری کشاورزی (اگروتوریسم) در شمال غرب کشور معرفی کند.
برگزاری جشنواره در کمپ دیوری که خود یکی از تفرجگاههای شناختهشده کلیبر است، علاوه بر ایجاد شور و نشاط اجتماعی، به معرفی زیرساختهای اقامتی و تفریحی منطقه نیز کمک میکند و زمینه جذب گردشگر در فصول مختلف سال را فراهم میآورد.
ضرورت تداوم حمایتها و توسعه بازار
با وجود ظرفیتهای قابل توجه، تولیدکنندگان زغالاخته همچنان با چالشهایی مانند نوسان قیمت، کمبود صنایع بستهبندی استاندارد، دشواری حملونقل محصول فسادپذیر و محدودیت بازارهای صادراتی مواجه هستند. تداوم برگزاری جشنوارهها در کنار اقداماتی مانند ایجاد سردخانه، توسعه صنایع تبدیلی، برندسازی جغرافیایی محصول و تسهیل حضور در نمایشگاههای ملی میتواند به پایداری این زنجیره تولید کمک کند.
نهمین دوره جشنواره زغالاخته کلیبر در حالی به کار خود پایان داد که انتظار میرود نتایج آن در قالب افزایش فروش مستقیم کشاورزان، معرفی بهتر منطقه در رسانهها و جذب گردشگران بیشتر در هفتههای پایانی تابستان قابل مشاهده باشد؛ رویدادی که پیوند میان طبیعت، فرهنگ بومی و اقتصاد محلی را به شکلی ملموس به نمایش گذاشت.
نظرات (0)