پرونده فساد گسترده در فدراسیون جهانی فوتبال که با عنوان «فیفاگیت» شناخته میشود، پس از بیش از یک دهه بار دیگر به صدر اخبار بازگشته است. اینبار اعتراف دو مدیر سرشناس آرژانتینی در دادگاه فدرال آمریکا، ابعاد تازهای از شبکه رشوه و زدوبند برای دستیابی به حقوق پرسود پخش تلویزیونی مسابقات فوتبال را آشکار کرده است.
اعتراف پدر و پسر جینکیس در دادگاه نیویورک
به گزارش رسانه فرانسوی «RMC Sport»، هوگو جینکیس و ماریانو جینکیس، پدر و پسری که مالکیت مشترک شرکت بازاریابی ورزشی «فولپلی» (Full Play) را در اختیار دارند، روز پنجشنبه در دادگاه فدرال نیویورک حاضر شدند و در چارچوب توافق با دادستانهای آمریکایی، به پرداخت رشوه به مدیران فوتبال بینالمللی اعتراف کردند.
بر اساس اسناد قضایی منتشرشده، این دو مدیر آرژانتینی تایید کردهاند که «دهها میلیون دلار» به مدیران ارشد فوتبال در آمریکای جنوبی و نهادهای بینالمللی پرداخت کردهاند تا حمایت آنها را برای کسب حقوق رسانهای و تجاری رقابتهای مهم به دست آورند. در میان این رقابتها، نام مسابقات انتخابی جام جهانی و رقابتهای کوپا آمریکا بهعنوان مهمترین موارد دیده میشود.
دادستانهای آمریکایی میگویند این پرداختها با هدف تضمین قراردادهای انحصاری و بسیار سودآور حق پخش تلویزیونی صورت گرفته و شرکت فولپلی از این طریق توانسته بود برای سالها نبض بازاریابی و پخش مسابقات ملی در منطقه را در اختیار بگیرد.
توافق ۵۰ میلیون دلاری برای تعویق تعقیب قضایی
نکته قابل توجه در پرونده جدید، توافق حقوقی میان جینکیسها و دادستانی آمریکا موسوم به «توافق تعویق تعقیب قضایی» است. بر اساس این توافق، دادستانی فدرال متعهد شده است در صورت پایبندی کامل متهمان به شروط تعیینشده، اتهامات کلاهبرداری علیه آنها را کنار بگذارد.
در مقابل، این دو مدیر پذیرفتهاند که در ایجاد و اداره یک «سیستم فساد سازمانیافته» نقش مستقیم داشتهاند و بهعنوان بخشی از توافق، ۵۰ میلیون دلار از داراییهای آنها ضبط خواهد شد. همچنین مقرر شده است در صورتی که آنها تا سپتامبر ۲۰۲۷ به تمام تعهدات خود از جمله همکاری کامل با تحقیقات و عدم ارتکاب تخلف جدید پایبند بمانند، پرونده کیفری آنها مختومه شود.
این مدل توافق که در پروندههای فساد مالی کلان در آمریکا رایج است، به دادستانها اجازه میدهد بدون برگزاری یک دادگاه طولانی، هم به اعتراف متهمان دست یابند و هم شبکههای فساد را با جزئیات بیشتری افشا کنند.
ریشههای فساد؛ از دهه ۹۰ تا رسوایی ۲۰۱۵
بر اساس محتویات پرونده، پرداختهای غیرقانونی جینکیسها تنها به سالهای اخیر محدود نبوده و از دهه ۱۹۹۰ میلادی آغاز شده و در دو دهه بعد بهطور مستمر ادامه داشته است. آنها در این مدت با پرداخت رشوه به مقامهای تصمیمگیر در کنفدراسیون فوتبال آمریکای جنوبی و برخی مدیران مرتبط با فیفا، قراردادهای حق پخش را بهصورت انحصاری از آن خود میکردند.
نام هوگو و ماریانو جینکیس نخستینبار در سال ۲۰۱۵ و همزمان با آغاز تحقیقات انفجاری وزارت دادگستری آمریکا علیه فساد در فوتبال بینالملل مطرح شد. همان سال، دهها مقام ارشد فوتبال در زوریخ و دیگر شهرها بازداشت شدند و پروندهای شکل گرفت که به «فیفاگیت» شهرت یافت.
این رسوایی که بزرگترین بحران تاریخ فیفا توصیف میشود، تنها به آمریکای جنوبی و شمالی محدود نماند و دامن سپ بلاتر، رئیس وقت فیفا را نیز گرفت. فشار افکار عمومی و تحقیقات قضایی در نهایت به پایان دوران طولانی ریاست بلاتر بر فدراسیون جهانی فوتبال منجر شد و ساختار مدیریتی فیفا را دستخوش تغییرات اساسی کرد.
چرا پرونده فیفاگیت هنوز بسته نشده است؟
با وجود گذشت بیش از ده سال از افشای اولیه، پرونده فیفاگیت همچنان مفتوح است و هر اعتراف جدید، لایه تازهای از آن را آشکار میکند. اعتراف جینکیسها نشان میدهد که فساد در بازار حقوق پخش فوتبال، تنها به رشوههای مقطعی محدود نبوده، بلکه یک شبکه پیچیده و چندلایه برای کنترل تجاری فوتبال در قاره آمریکا بوده است.
شرکت «فولپلی» بهعنوان یکی از بازیگران اصلی بازاریابی ورزشی در آرژانتین و آمریکای جنوبی، سالها با استفاده از روابط ناسالم، رقبا را از مزایدههای رسمی کنار میزد و حقوق مسابقات را با قیمتی بسیار پایینتر از ارزش واقعی تصاحب میکرد و سپس با فروش مجدد آن به شبکههای تلویزیونی، سودهای نجومی به دست میآورد.
کارشناسان حقوقی معتقدند اعتراف اخیر میتواند راه را برای پیگرد سایر واسطهها و مدیران ورزشی که هنوز محاکمه نشدهاند، هموار کند. دادستانهای آمریکایی تاکید کردهاند که تحقیقات همچنان ادامه دارد و اطلاعات ارائهشده توسط جینکیسها میتواند به شناسایی حلقههای دیگر فساد منجر شود.
پرونده فیفاگیت از سال ۲۰۱۵ تاکنون به دستگیری، محاکمه و محکومیت دهها مدیر، بازاریاب و مقام فوتبالی در کشورهای مختلف انجامیده و به نمادی از برخورد قضایی با فساد سیستماتیک در ورزش حرفهای تبدیل شده است. اعتراف تازه دو مدیر آرژانتینی بار دیگر این پیام را به دنیای فوتبال مخابره میکند که دوران مصونیت در معاملات پشتپرده به سر آمده است.
نظرات (0)