رئیس سازمان اوقاف و امور خیریه در آستانه هفته بزرگداشت وقف، بر لزوم بازتعریف کارکرد وقف در جامعه امروز تأکید کرد و گفت نگاه مدیریتی به موقوفات باید از اداره صرف املاک به سمت ایجاد تحول ملموس در زندگی مردم حرکت کند.
حجتالاسلام مهدی خاموشی در یادداشتی که به همین مناسبت منتشر شده، با گرامیداشت یاد بنیانگذار انقلاب اسلامی و عرض تسلیت به مناسبت شهادت، به تبیین جایگاه وقف به عنوان یکی از میراثهای ماندگار تمدن اسلامی پرداخته و هفته وقف را فرصتی برای بازخوانی نقش این سنت در حل مسائل روز جامعه دانسته است.
تأکید بر وعده نصرت الهی و ایستادگی ملت
خاموشی در ابتدای این یادداشت ضمن عرض تسلیت به پیشگاه حضرت ولیعصر (عج)، ملت ایران و همه آزادگان جهان و گرامیداشت یاد امام خمینی (ره)، از ایستادگی و ایمان ملت ایران قدردانی کرده است. وی با اشاره به آیه ۴۰ سوره حج «وَلَیَنصُرَنَّ اللَّهُ مَن یَنصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِیٌّ عَزِیزٌ» تأکید کرده که بر اساس وعده قطعی الهی، جبهه حق در نهایت پیروز خواهد بود و این باور، پشتوانه حرکتهای اجتماعی مبتنی بر ایمان از جمله سنت وقف است.
وقف؛ پشتوانه علم و خدمت به محرومان
رئیس سازمان اوقاف در ادامه، وقف را جلوهای ماندگار از ایمان، آیندهنگری و مسئولیتپذیری اجتماعی توصیف کرده است؛ سنتی که در طول تاریخ پشتوانه رشد علم، گسترش آموزش و دستگیری از محرومان بوده است. به گفته وی، هفته بزرگداشت وقف فرصتی برای مرور این میراث تمدنساز، تجلیل از واقفان و تبیین کارکردهای امروز آن است.
وی فهرست نیات واقفان نیکاندیش را بسیار گسترده دانست؛ از ساخت و تجهیز مدرسه، مسجد و کتابخانه گرفته تا تأسیس درمانگاه و بیمارستان، حمایت از نیازمندان و ترویج قرآن و معارف اهلبیت (ع). این تنوع نشان میدهد وقف از ابتدا نه یک عمل محدود اقتصادی، بلکه نهادی چندوجهی برای ساختن جامعه بوده است.
ضرورت خلق موقوفات متناسب با نیازهای امروز
خاموشی با اشاره به تحول نیازهای جامعه تأکید کرده که امروز نیز باید افق وقف به مسائل جدید گسترش یابد. به گفته او، در کنار نیات سنتی، حوزههایی مانند سلامت و درمان، آموزش، اشتغالزایی، حفاظت از محیط زیست، توسعه علم و فناوری و حمایت از پژوهش، عرصههای مهمی هستند که میتوانند موضوع وقفهای جدید قرار گیرند.
وی رویکرد اصلی هفته وقف در سال جاری را «معرفی اثر واقعی وقف در زندگی مردم» عنوان کرده است؛ اینکه جامعه به صورت عینی ببیند نیتی که واقف با اخلاص داشته، چگونه به درمان یک بیمار، تحصیل یک دانشآموز، حمایت از یک خانواده نیازمند یا رفع یک نیاز محلی منجر شده است. از نگاه او، روایت همین اثرهای ملموس، مؤثرترین زبان برای افزایش اعتماد عمومی به نهاد وقف است.
از موقوفهداری به اثرآفرینی اجتماعی
نکته محوری یادداشت رئیس سازمان اوقاف، دعوت به تغییر معیار ارزیابی وقف است. خاموشی نوشته است: «لازم است نگاه ما از موقوفهداری صرف به اثرآفرینی اجتماعی حرکت کند. در کنار میزان درآمد، باید بپرسیم موقوفه چه مسئلهای را حل میکند، چند نفر از آن بهره میبرند و چه تغییری در زندگی مردم ایجاد کرده است.»
به باور وی، سنجش موفقیت یک موقوفه نباید تنها در تراز مالی خلاصه شود، بلکه باید با شاخصهایی مانند تعداد ذینفعان، کیفیت خدمات ارائهشده و پایداری اثر اجتماعی اندازهگیری شود. این تغییر نگاه، به گفته او، وقف را از یک دارایی راکد به یک سرمایه فعال اجتماعی تبدیل میکند.
شفافیت و امانتداری؛ پایه اعتماد عمومی
رئیس سازمان اوقاف، شفافیت، پاسخگویی و پایبندی دقیق به نیت واقف را سه پایه اصلی اعتماد مردم به مجموعه اوقاف دانسته است. وی تأکید کرده که حفظ امانت واقف و گزارشدهی شفاف درباره نحوه هزینهکرد درآمد موقوفات، شرط لازم برای جلب مشارکت بیشتر خیران و توسعه فرهنگ وقف است.
او از مدیران، کارکنان، متولیان و امنای موقوفات، روحانیون، اصحاب رسانه و فعالان فرهنگی و اجتماعی خواسته است هفته وقف را به یک حرکت فراگیر و مردمی تبدیل کنند و با تبیین درست کارکردهای وقف، زمینه مشارکت گستردهتر را فراهم آورند.
وقف برای همه؛ نه فقط ثروتمندان
خاموشی در بخش دیگری از یادداشت خود از خیراندیشان دعوت کرده در ایجاد موقوفات نو و مسئلهمحور پیشگام شوند و تأکید کرده که وقف منحصر به افراد ثروتمند نیست. به گفته وی، هر فرد میتواند به اندازه توان خود در این جریان سهیم باشد، زیرا وقف تنها انتقال مال نیست، بلکه انتقال مسئولیت از امروز به فردا است.
وی تصریح کرده است: واقف با دارایی خود، فرصت و آیندهای بهتر برای دیگران میسازد و این سرمایهگذاری معنوی، اثری فراتر از زمان حیات او بر جای میگذارد.
رئیس سازمان اوقاف در پایان یادداشت خود با تجدید بیعت با حضرت آیتالله مجتبی خامنهای، ابراز امیدواری کرده است به برکت عنایات حضرت ولیعصر (عج) و با استمرار راه شهیدان، شاهد پیروزی جبهه حق، سربلندی ملت ایران، گسترش خدمترسانی و تحقق نیات نورانی واقفان در سراسر کشور باشیم.
نظرات (0)