فناوری نانو به سرعت در حال باز کردن مسیرهای تازهای در صنعت تجهیزات پزشکی و بهداشت است و اکنون یک شرکت دانشبنیان ایرانی توانسته با تکیه بر نانوذرات اکسید روی و نقره، محصولات ضدباکتری متنوعی را از شیرآلات ساختمانی تا ایمپلنتهای پزشکی توسعه دهد.
به گزارش ستاد توسعه فناوری نانو، شرکت دانشبنیان «نوآوران نانومقیاس برهان» با توسعه فرمولاسیونهای مبتنی بر نانوذرات، موفق به تولید شیرآلات برنجی با قابلیت آنتیباکتریال شده؛ محصولی که میتواند نقش مهمی در کاهش آلودگیهای میکروبی در محیطهای حساس مانند بیمارستانها، کلینیکها و ساختمانهای عمومی ایفا کند.
شیرآلات برنجی ضدباکتری؛ تأیید اولیه در بیمارستان قم
دکتر ریحانه اتفاق، رئیس هیئتمدیره شرکت نوآوران نانومقیاس برهان، در تشریح این دستاورد گفت: با بهرهگیری از نانوذرات اکسید روی و نقره، امکان ایجاد خاصیت ضدباکتری پایدار در شیرآلات برنجی فراهم شده است. این فناوری به گونهای طراحی شده که از رشد و تکثیر باکتریها بر سطح شیرآلات جلوگیری میکند.
به گفته وی، نمونههای اولیه این شیرآلات برای ارزیابی عملکرد به یکی از بیمارستانهای قم ارسال شده و پس از انجام آزمونهای آزمایشگاهی و میدانی، نتایج بهدستآمده رضایتبخش ارزیابی شده است. این تأیید اولیه نشان میدهد محصول جدید میتواند در کنترل آلودگیهای متقاطع در مراکز درمانی که حساسیت بالایی نسبت به بهداشت سطوح دارند، کارآمد باشد.
اهمیت این موضوع زمانی دوچندان میشود که بدانیم شیرآلات و سطوح پرتماس در بیمارستانها یکی از کانونهای اصلی انتقال آلودگیهای بیمارستانی هستند و ایجاد خاصیت خودتمیزشونده و ضدمیکروبی میتواند به کاهش چشمگیر بار میکروبی محیط کمک کند.
فراتر از شیرآلات؛ از اتاق عمل تا پد کولر آبی
فعالیت این شرکت دانشبنیان تنها به شیرآلات محدود نمیشود. به گفته رئیس هیئتمدیره این مجموعه، تیم تحقیق و توسعه برهان توانسته فناوری آنتیباکتریال را به طیف گستردهای از محصولات و سطوح تعمیم دهد، حتی محصولاتی که دارای پوشش رنگی هستند.
در همین راستا، محورهای توسعه این شرکت شامل موارد زیر است:
- تولید مستربچهای آنتیباکتریال برای صنایع پلاستیک: این مستربچها با استفاده از نانوذرات ویژه و از طریق فرآیند اکستروژن تولید شدهاند و در اختیار یکی از کارخانههای تولیدکننده محصولات پلاستیکی قرار گرفتهاند. کاربرد اصلی آنها در تولید محصولاتی است که مستقیماً با محیطهای آلوده یا پسماندهای پزشکی در تماس هستند.
- پوششهای ضدباکتری برای تجهیزات اتاق عمل و بدنه دستگاههای پزشکی: این پوششها میتواند به کاهش آلودگی سطوحی که به طور مداوم با دست و ابزار جراحی در تماس هستند، کمک کند.
- آنتیباکتریال کردن پدهای سلولزی کولرهای آبی: در همکاری با کارخانه «سینا پلیمر دنیا»، این فناوری برای جلوگیری از رشد جلبک و باکتری در پدهای سلولزی کولرهای آبی به کار گرفته شده و هماکنون آزمونهای آزمایشگاهی برای سنجش اثربخشی آن در حال انجام است.
- توسعه ایمپلنتهای آنتیباکتریال: حوزهای راهبردی که با همکاری یکی از مجموعههای فعال در تجهیزات پزشکی دنبال میشود و هدف آن کاهش خطر عفونت پس از کاشت ایمپلنت است.
از جمله مصارف پیشنهادی برای مستربچهای ضدباکتری میتوان به سطلهای زباله بیمارستانی، ظروف نگهداری پسماند عفونی، تجهیزات اتاق عمل و سایر لوازم مصرفی پزشکی اشاره کرد؛ محصولاتی که ایجاد خاصیت میکروبگریزی در آنها مستقیماً بر سلامت کادر درمان و بیماران اثر میگذارد.
سبد کامل نانومواد؛ از اکسید گرافن تا کلوئید نقره
یکی از نقاط قوت شرکت نوآوران نانومقیاس برهان، تولید مواد اولیه نانویی مورد نیاز برای همین محصولات است. سبد نانومواد این شرکت شامل طیف متنوعی از ترکیبات پیشرفته است:
- اکسید گرافن و اکسید گرافن احیاشده
- نانوپودر اکسید روی
- نانوپودر اکسید تیتانیوم
- نانوپودر سیلیکا
- نانوذرات نقره و کلوئید نقره
به گفته مدیران شرکت، اکسید گرافن تولیدی این مجموعه دارای گواهی نانومقیاس است و در دو شکل ورقهای و سوسپانسیون به صورت نیمهصنعتی تولید میشود. اکسید گرافن احیاشده نیز در مقیاس کیلوگرم به بازار عرضه شده است. همچنین تولید صنعتی نانوپودر اکسید روی به طور کامل در این شرکت بومیسازی شده و همین ماده یکی از ارکان اصلی تولید شیرآلات و سایر محصولات آنتیباکتریال به شمار میرود.
همکاری صنعتی و عرضه تجاری تا ۶ ماه آینده
این شرکت دانشبنیان برای تجاریسازی محصولات خود، همکاریهای صنعتی گستردهای را آغاز کرده است. در حوزه شیرآلات، همکاری مشترکی با یک کارخانه تولید شیرآلات داخلی شکل گرفته که در فاز نخست، ۱۰۰ کیلوگرم از ماده آنتیباکتریال مورد نیاز تولید و به کارخانه تحویل داده شده است.
در حال حاضر شیرآلات تولیدشده با این فناوری در مرحله گذراندن آزمونهای نهایی و ارزیابیهای استاندارد قرار دارند و بر اساس برنامهریزی اعلامشده، پیشبینی میشود محصول نهایی طی شش ماه آینده وارد بازار کشور شود.
همزمان، مذاکره و همکاری با چندین کارخانه دیگر برای توسعه محصولات پلاستیکی و بهداشتی آنتیباکتریال نیز در جریان است، به نحوی که فناوری نانو بتواند به صورت پلتفرمی مشترک در صنایع مختلف بهداشتی و پزشکی کشور نفوذ کند.
نانو؛ ابزاری برای ارتقای بهداشت عمومی
کارشناسان معتقدند توسعه محصولات آنتیباکتریال مبتنی بر نانوذرات، بهویژه با استفاده از اکسید روی و نقره که اثر ضدمیکروبی آنها در مطالعات متعدد به اثبات رسیده، میتواند هزینههای ناشی از عفونتهای بیمارستانی، مصرف مواد ضدعفونیکننده و شستوشوی مداوم سطوح را به شکل محسوسی کاهش دهد.
موفقیت شرکت نوآوران نانومقیاس برهان در تولید این محصولات، نمونهای از حرکت شرکتهای دانشبنیان ایرانی به سمت تکمیل زنجیره ارزش نانو از تولید ماده اولیه تا محصول نهایی و عرضه صنعتی است؛ مسیری که میتواند ایران را در زمره کشورهای صاحب فناوری در حوزه بهداشت و تجهیزات پزشکی هوشمند قرار دهد.
نظرات (0)