سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان که رئیس‌جمهور را در سفر به قرقیزستان برای حضور در اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای همراهی می‌کند، در حاشیه این نشست بین‌المللی، تحرکات دیپلماتیک فشرده‌ای را پشت سر گذاشت.

بر اساس تصاویر و گزارش‌های منتشر شده، عراقچی علاوه بر حضور در برنامه‌های رسمی اجلاس، با تمرکز بر دیپلماسی منطقه‌ای، دیدارهای جداگانه‌ای با وزرای خارجه چین و پاکستان برگزار کرده و در یک نشست چندجانبه با حضور وزرای خارجه چند کشور کلیدی منطقه نیز شرکت کرده است.

دیدار وزیر خارجه ایران با همتایان در حاشیه اجلاس شانگهای

محور رایزنی‌ها؛ تقویت همکاری در چارچوب شانگهای

سازمان همکاری شانگهای که با عضویت کشورهای تأثیرگذاری همچون چین، روسیه، هند، ایران و پاکستان به یکی از مهم‌ترین نهادهای همکاری منطقه‌ای در حوزه اوراسیا تبدیل شده، بستری برای هماهنگی در حوزه‌های امنیت، اقتصاد، انرژی و ترانزیت فراهم کرده است. ایران که از سال گذشته به عضویت کامل این سازمان درآمده، حضور فعال در نشست‌های آن را بخشی از راهبرد کلان خود برای توسعه همکاری‌های چندجانبه و کاهش اثر تحریم‌های یکجانبه می‌داند.

در همین راستا، محور اصلی گفت‌وگوهای وزیر خارجه کشورمان با همتایان خود، بررسی راه‌های تعمیق همکاری‌های اقتصادی و امنیتی، تسهیل تجارت منطقه‌ای، تقویت کریدورهای حمل‌ونقل و هماهنگی مواضع در قبال تحولات بین‌المللی بوده است. دیدارهای دوجانبه با وزرای خارجه چین و پاکستان از این منظر اهمیت ویژه‌ای دارد؛ چرا که پکن و اسلام‌آباد از شرکای راهبردی تهران در حوزه‌های سیاسی و اقتصادی به شمار می‌روند.

رایزنی عراقچی با وزیر خارجه چین و پاکستان

دیدارهای دوجانبه با پکن و اسلام‌آباد

در دیدار با وزیر خارجه چین، دو طرف ضمن مرور آخرین وضعیت روابط دوجانبه، بر ضرورت اجرای توافق‌های بلندمدت، توسعه سرمایه‌گذاری‌های مشترک و هماهنگی نزدیک‌تر در مجامع بین‌المللی تأکید کردند. چین به عنوان بزرگ‌ترین شریک تجاری ایران و یکی از اعضای مؤسس سازمان همکاری شانگهای، نقش محوری در پیشبرد اهداف اقتصادی این سازمان ایفا می‌کند.

در ملاقات با وزیر خارجه پاکستان نیز موضوعات مورد علاقه دو کشور همسایه از جمله امنیت مرزها، همکاری‌های انرژی، توسعه تجارت مرزی و تحولات افغانستان مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفت. ایران و پاکستان به عنوان دو عضو مسلمان سازمان شانگهای، همواره بر لزوم هم‌افزایی برای تأمین ثبات در جنوب و مرکز آسیا تأکید داشته‌اند.

نشست چندجانبه وزرای خارجه در حاشیه اجلاس شانگهای

نشست چندجانبه وزرای خارجه منطقه

علاوه بر دیدارهای دوجانبه، عراقچی در نشستی چندجانبه با حضور وزرای خارجه چند کشور کلیدی منطقه شرکت کرد. در این نشست، راهکارهای تقویت همگرایی منطقه‌ای، مقابله با چالش‌های مشترک از جمله افراط‌گرایی و قاچاق مواد مخدر، و همچنین توسعه همکاری‌ها در حوزه‌های انرژی و ارتباطات مورد بررسی قرار گرفت.

حاضران در این نشست بر این نکته توافق داشتند که سازمان همکاری شانگهای می‌تواند با اتکا به ظرفیت‌های عظیم اقتصادی و جمعیتی اعضا، به الگویی موفق از چندجانبه‌گرایی در مقابل یکجانبه‌گرایی در نظام بین‌الملل تبدیل شود. وزیر خارجه ایران نیز در این چارچوب، دیدگاه‌های تهران درباره لزوم احترام به حاکمیت ملی کشورها، پرهیز از تحریم‌های فراسرزمینی و تقویت تجارت با ارزهای ملی را تشریح کرد.

گفت‌وگوهای دیپلماتیک عراقچی در قرقیزستان

اهمیت اجلاس قرقیزستان برای ایران

اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای در قرقیزستان در شرایطی برگزار می‌شود که نظم بین‌المللی دستخوش تحولات سریعی است و کشورهای عضو به دنبال بازتعریف جایگاه خود در معادلات جهانی هستند. برای ایران، حضور در این اجلاس در سطح رئیس‌جمهور و وزیر خارجه، فرصتی برای تبیین مواضع کشور، گسترش شبکه شرکای راهبردی و پیگیری ابتکارات اقتصادی در حوزه اوراسیا محسوب می‌شود.

تصاویر منتشر شده از حاشیه این اجلاس، فضای مثبت و سازنده حاکم بر دیدارهای هیأت ایرانی را نشان می‌دهد؛ دیدارهایی که به گفته ناظران می‌تواند زمینه‌ساز توافقات جدید در ماه‌های آینده باشد.