آمار تلفات حوادث طبیعی روزهای اخیر در نپال و چین به شکل نگران‌کننده‌ای افزایش یافته و بر اساس آخرین گزارش‌ها، مجموع جان‌باختگان در دو کشور از هزار نفر فراتر رفته است. این رقم در حالی اعلام می‌شود که عملیات جست‌وجو و امداد همچنان در مناطق آسیب‌دیده ادامه دارد و احتمال افزایش شمار قربانیان وجود دارد.

به گزارش خبرگزاری فارس، مناطق مرزی و کوهستانی نپال و جنوب غربی چین در روزهای گذشته شاهد بارش‌های شدید، وقوع سیل، رانش زمین و در برخی مناطق لرزش‌های ناشی از ناپایداری زمین بوده‌اند. هم‌زمانی این مخاطرات طبیعی در فصل موسمی، خسارات گسترده‌ای به زیرساخت‌ها، واحدهای مسکونی و راه‌های ارتباطی وارد کرده و دسترسی تیم‌های امدادی به برخی روستاهای دورافتاده را دشوار ساخته است.

وضعیت در نپال؛ روستاهای محاصره‌شده و راه‌های مسدود

مقام‌های مدیریت بحران نپال اعلام کرده‌اند بخش قابل توجهی از تلفات مربوط به این کشور است؛ جایی که رانش زمین و طغیان رودخانه‌ها ده‌ها روستا را به‌طور کامل محاصره کرده است. بارش بی‌وقفه باران در دامنه‌های هیمالیا سبب شده جاده‌های اصلی منتهی به مناطق کوهستانی مسدود شود و امدادرسانی تنها از طریق بالگرد و تیم‌های پیاده امکان‌پذیر باشد.

گزارش‌های محلی حاکی است ده‌ها نفر همچنان مفقود هستند و تیم‌های امداد با کمک ارتش و داوطلبان محلی در حال آواربرداری و جست‌وجو برای یافتن افراد گرفتار زیر گل‌ولای هستند. دولت نپال از مردم خواسته از تردد در مناطق پرخطر خودداری کنند و هشدارهای هواشناسی را جدی بگیرند. همچنین مراکز اسکان موقت در مدارس و ساختمان‌های دولتی برای آوارگان برپا شده و کمک‌های اولیه شامل مواد غذایی، آب آشامیدنی و دارو در حال توزیع است.

خسارات گسترده در چین؛ بسیج نیروهای امدادی

در چین نیز استان‌های هم‌مرز با نپال و مناطق جنوب غربی این کشور بیشترین آسیب را متحمل شده‌اند. رسانه‌های چینی از تخریب هزاران واحد مسکونی، آب‌گرفتگی گسترده مزارع و قطع برق و ارتباطات در برخی شهرستان‌ها خبر داده‌اند. دولت مرکزی چین اعلام کرده نیروهای امداد و نجات، آتش‌نشانی و تیم‌های پزشکی را به مناطق حادثه‌دیده اعزام کرده و ارتش نیز برای بازگشایی راه‌ها و انتقال مجروحان وارد عمل شده است.

بر اساس اعلام مقام‌های چینی، بخش عمده تلفات ناشی از رانش زمین و ریزش کوه در مناطق مرتفع و همچنین سیلاب ناگهانی در حاشیه رودخانه‌ها بوده است. با توجه به گستردگی منطقه درگیر، ارزیابی دقیق خسارات مالی هنوز به پایان نرسیده اما پیش‌بینی می‌شود رقم آن قابل توجه باشد. هواشناسی چین نسبت به ادامه ناپایداری جوی و احتمال بارش‌های بیشتر در روزهای آینده هشدار داده است.

چالش‌های امدادرسانی در مناطق کوهستانی

کارشناسان می‌گویند ویژگی جغرافیایی مشترک نپال و چین در رشته‌کوه هیمالیا، هر دو کشور را در برابر مخاطرات طبیعی مانند سیل، رانش زمین و زلزله آسیب‌پذیر کرده است. تراکم جمعیت در دره‌ها، ساخت‌وساز در حریم رودخانه‌ها و تغییرات اقلیمی که الگوی بارش‌های موسمی را تشدید کرده، از عوامل افزایش تلفات در سال‌های اخیر عنوان می‌شود.

در چنین شرایطی، امدادرسانی با چالش‌های متعددی روبه‌روست:

  • مسدود شدن جاده‌ها و پل‌ها بر اثر ریزش کوه و سیلاب
  • قطع شبکه برق و مخابرات و اختلال در هماهنگی تیم‌های امدادی
  • خطر وقوع رانش‌های ثانویه و پس‌لرزه‌ها در مناطق ناپایدار
  • نیاز فوری به سرپناه، آب سالم و خدمات بهداشتی برای جلوگیری از شیوع بیماری

سازمان‌های امدادی بین‌المللی نیز آمادگی خود را برای ارسال کمک‌های انسانی و تجهیزات اعلام کرده‌اند، هرچند مقام‌های دو کشور تأکید کرده‌اند در مرحله نخست با استفاده از ظرفیت‌های داخلی عملیات را پیش می‌برند.

واکنش‌ها و نگرانی از افزایش تلفات

عبور آمار تلفات از هزار نفر بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های منطقه داشته و دولت‌های دو کشور با ابراز همدردی با خانواده‌های قربانیان، وعده داده‌اند علاوه بر تسریع در عملیات نجات، برنامه بازسازی مناطق تخریب‌شده را در دستور کار قرار دهند. در نپال، نخست‌وزیر دستور تشکیل ستاد ویژه بحران را صادر کرده و در چین، کمیته ملی کاهش بلایای طبیعی سطح هشدار را افزایش داده است.

نهادهای بهداشتی نیز نسبت به احتمال شیوع بیماری‌های ناشی از آب آلوده و نبود دسترسی به خدمات درمانی هشدار داده‌اند و از مردم خواسته‌اند تا حد امکان از منابع آب مطمئن استفاده کنند. همزمان، کارشناسان هواشناسی پیش‌بینی کرده‌اند با ادامه فصل بارش‌های موسمی، خطر وقوع حوادث مشابه همچنان بالا خواهد بود و ضرورت دارد تدابیر پیشگیرانه و سیستم هشدار زودهنگام تقویت شود.

با وجود تلاش‌های گسترده برای کنترل بحران، هنوز ارزیابی نهایی از تعداد دقیق جان‌باختگان و مفقودان امکان‌پذیر نیست و آمارها به‌صورت لحظه‌ای در حال به‌روزرسانی است. آنچه مسلم است، ابعاد انسانی این فاجعه فراتر از مرزهای دو کشور بوده و بار دیگر اهمیت همکاری منطقه‌ای در زمینه مدیریت بلایای طبیعی و سازگاری با تغییرات اقلیمی را یادآوری می‌کند.