محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهور، در واکنش به قطعنامه اخیر شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی علیه برنامه هسته‌ای کشورمان، این اقدام را نمادی از رویکرد دوگانه قدرت‌های غربی توصیف کرد و بر ایستادگی ملت ایران بر حقوق قانونی خود در حوزه انرژی صلح‌آمیز هسته‌ای تأکید کرد.

عارف در یادداشتی که در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد، نوشت تصویب این قطعنامه به پیشنهاد کشورهایی صورت گرفته که خود از دارندگان سلاح هسته‌ای هستند، سابقه استفاده از بمب اتم در هیروشیما را در کارنامه دارند و در عین حال از ناقضان اصلی توافق برجام به شمار می‌روند.

انتقاد از استاندارد دوگانه در پرونده هسته‌ای ایران

معاون اول رئیس‌جمهور با اشاره به ماهیت کاملا صلح‌آمیز برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران خاطرنشان کرد که پیشنهاددهندگان این قطعنامه، خود عاملان اصلی تهدید صلح و امنیت بین‌المللی از طریق توسعه و انباشت تسلیحات هسته‌ای هستند. به گفته وی، این تناقض آشکار نشان می‌دهد که سازوکارهای بین‌المللی در مواردی به جای پایبندی به عدالت و حقوق ملت‌ها، تحت تأثیر فشارهای سیاسی قرار می‌گیرند.

عارف تصریح کرد: «تهدیدکنندگان زیرساخت و تمدن ما صلاحیت داوری ندارند.» این جمله که بازتاب گسترده‌ای در فضای رسانه‌ای داشت، ناظر بر تهدیدهای مکرر برخی قدرت‌ها علیه تأسیسات و دستاوردهای علمی کشور در سال‌های اخیر است؛ تهدیدهایی که به گفته مقام‌های ایرانی، نه‌تنها مغایر با حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد است، بلکه تمدن و سرمایه انسانی ایران را هدف قرار داده است.

تأکید بر حقوق قانونی و راهبرد صلح‌آمیز هسته‌ای

معاون اول رئیس‌جمهور در بخش دیگری از پیام خود تأکید کرد ملت ایران همچنان بر حقوق قانونی خود در چارچوب معاهده عدم اشاعه (NPT) و اساسنامه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ایستاده است و راهبرد جمهوری اسلامی در بهره‌گیری از انرژی هسته‌ای برای اهداف صلح‌آمیز، از جمله تولید برق، توسعه پزشکی هسته‌ای، کشاورزی و فناوری‌های نوین، بدون تغییر ادامه خواهد یافت.

وی افزود که جمهوری اسلامی ایران همواره همکاری‌های خود را با آژانس بر اساس تعهدات پادمانی ادامه داده و انتظار می‌رود نهادهای بین‌المللی به جای همراهی با رویکردهای سیاسی، بر مبنای گزارش‌های فنی و راستی‌آزمایی‌های مستقل عمل کنند.

زمینه قطعنامه اخیر شورای حکام

شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در تازه‌ترین نشست خود قطعنامه‌ای را علیه برنامه هسته‌ای ایران به تصویب رساند که با پیشنهاد سه کشور اروپایی و حمایت ایالات متحده همراه بود. این قطعنامه در حالی صادر شده است که ایران بارها تأکید کرده تمامی فعالیت‌های هسته‌ای‌اش تحت نظارت آژانس و با اهداف صلح‌آمیز دنبال می‌شود.

مقام‌های کشورمان پیش از این نیز تصریح کرده‌اند که خروج یکجانبه آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸ و عدم اجرای تعهدات طرف‌های اروپایی، عامل اصلی وضعیت کنونی است و کشورهای ناقض برجام نمی‌توانند در جایگاه مدعی، برای برنامه هسته‌ای ایران تعیین تکلیف کنند.

  • ایران عضو متعهد معاهده عدم اشاعه است و برنامه هسته‌ای آن صلح‌آمیز اعلام شده است.
  • تهران تأکید دارد حق غنی‌سازی و بهره‌مندی از انرژی هسته‌ای برای اهداف غیرنظامی، حق مسلم همه اعضای NPT است.
  • مقام‌های ایرانی هرگونه تهدید علیه تأسیسات هسته‌ای و زیرساخت‌های ملی را مغایر با حقوق بین‌الملل می‌دانند.

پیام ایستادگی و دعوت به واقع‌بینی

اظهارات معاون اول رئیس‌جمهور در ادامه مواضع اصولی جمهوری اسلامی ایران ارزیابی می‌شود که همواره بر گفت‌وگو و دیپلماسی مبتنی بر احترام متقابل تأکید داشته اما در برابر فشار و استاندارد دوگانه، بر حفظ حقوق هسته‌ای خود پافشاری کرده است.

به باور ناظران، تأکید عارف بر «ایستادگی ملت ایران بر حقوق قانونی و راهبرد انرژی صلح‌آمیز هسته‌ای» پیامی روشن به جامعه بین‌المللی است مبنی بر اینکه مسیر توسعه علمی و فناوری کشور، به‌ویژه در حوزه هسته‌ای صلح‌آمیز، با وجود قطعنامه‌های سیاسی متوقف نخواهد شد و تنها از طریق تعامل سازنده، رفع تحریم‌ها و بازگشت همه طرف‌ها به تعهدات برجامی می‌توان به تفاهم پایدار دست یافت.