فدراسیون فوتبال ایران به طور رسمی با حکم برگزاری مسابقات بدون تماشاگر مخالفت کرد و این نوع تنبیه انضباطی را از چرخه مجازات‌ها کنار گذاشت. مهدی تاج، رئیس فدراسیون، در نشست اخیر خود با ارکان قضایی فدراسیون تأکید کرده است که دیگر نباید تیم‌ها به دلیل تخلفات، با محرومیت هواداران از حضور در ورزشگاه جریمه شوند.
تأکید تاج بر توقف مجازات دسته‌جمعی هواداران
به گفته منابع حاضر در جلسه، مهدی تاج روز گذشته در دیدار با مسئولان کمیته‌های انضباطی و اخلاق فدراسیون فوتبال، صراحتاً خواستار توقف صدور احکام «بازی بدون تماشاگر» شد. او از ارکان قضایی خواسته است به جای محروم کردن کلیه هواداران، به سمت جرایم هدفمندتر و بازدارنده‌تری حرکت کنند که مستقیماً تیم متخلف یا عوامل خاطی را هدف قرار دهد.
این موضع‌گیری در شرایطی مطرح شده که در سال‌های اخیر، محرومیت از حضور تماشاگران به یکی از رایج‌ترین احکام انضباطی در فوتبال ایران تبدیل شده بود و در موارد متعدد، تیم‌ها به دلیل رفتار هواداران، شعارهای غیرمجاز، پرتاب اشیا یا تخلفات روی سکوها، ناچار به برگزاری بازی خانگی خود در ورزشگاهی خالی می‌شدند.
نمونه اخیر؛ تراکتور - پرسپولیس پشت درهای بسته
در فصل جاری لیگ برتر نیز این حکم بار دیگر اجرا شد. دیدار حساس تراکتور و پرسپولیس که باید با حضور پرشور هواداران دو تیم در ورزشگاه یادگار امام تبریز برگزار می‌شد، با حکم کمیته انضباطی بدون حضور تماشاگران برگزار شد. غیبت هواداران در یکی از مهم‌ترین مسابقات فصل، بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی داشت و انتقادهای زیادی را به همراه آورد.
بسیاری از کارشناسان و پیشکسوتان فوتبال معتقد بودند که برگزاری چنین مسابقه بزرگی بدون تماشاگر، نه تنها جذابیت و هیجان بازی را به شدت کاهش می‌دهد، بلکه به لحاظ اقتصادی و تبلیغاتی نیز به ضرر فوتبال ایران تمام می‌شود. حق پخش، درآمد بلیت‌فروشی و شور سکوها، همگی عناصری هستند که با حکم «بدون تماشاگر» از بین می‌روند.
جرایم جایگزین به جای تنبیه هواداران چه خواهد بود؟
رئیس فدراسیون فوتبال از کمیته‌های قضایی خواسته است فهرستی از جرایم جایگزین را تدوین و جایگزین حکم محرومیت تماشاگران کنند. هرچند جزئیات این جرایم هنوز به طور رسمی اعلام نشده، اما تجربه فوتبال بین‌المللی نشان می‌دهد گزینه‌های متعددی می‌تواند روی میز باشد:
- جریمه نقدی سنگین برای باشگاه متخلف به جای محرومیت سکوها
- محرومیت مقطعی لیدرها یا سکوهای خاص به جای بستن کل ورزشگاه
- کسر امتیاز یا تعلیق امتیاز برای تخلفات شدید و تکرارشونده
- الزام به انجام فعالیت‌های فرهنگی و آموزشی برای کانون هواداران باشگاه
- محرومیت از میزبانی در یک ورزشگاه خاص و انتقال بازی به شهر بی‌طرف با حضور تماشاگر
رویکرد جدید فدراسیون بر این منطق استوار است که تنبیه باید متوجه عامل اصلی تخلف باشد، نه همه هوادارانی که برای تماشای بازی هزینه و وقت صرف کرده‌اند. محرومیت دسته‌جمعی، ضمن ایجاد نارضایتی عمومی، انگیزه هواداران برای حضور سالم در ورزشگاه را نیز کاهش می‌دهد.
چرا بازی بدون تماشاگر مورد انتقاد است؟
برگزاری مسابقه بدون تماشاگر در سال‌های اخیر به عنوان یک ابزار انضباطی سریع و در دسترس مورد استفاده قرار گرفته، اما منتقدان همواره سه ایراد اصلی به آن وارد کرده‌اند. نخست، مجازات افراد بی‌گناه است؛ هزاران هواداری که تخلفی مرتکب نشده‌اند، به دلیل رفتار عده‌ای محدود از تماشای بازی محروم می‌شوند.
دوم، افت کیفی و روانی مسابقه است. بازیکنان، مربیان و داوران بارها تأکید کرده‌اند که فوتبال بدون تماشاگر، روح خود را از دست می‌دهد. شور سکوها بخش جدایی‌ناپذیر از جذابیت فوتبال است و ورزشگاه خالی، انگیزه رقابت را کاهش می‌دهد.
سوم، عدم بازدارندگی کافی است. تجربه نشان داده که احکام بدون تماشاگر لزوماً منجر به اصلاح رفتار سکوها نشده و تخلفات پس از پایان محرومیت دوباره تکرار شده است. به همین دلیل، بسیاری از فدراسیون‌های معتبر دنیا نیز در سال‌های اخیر به سمت مجازات‌های هوشمندتر مانند بستن بخشی از سکوها، شناسایی افراد خاطی با دوربین‌های چهره‌نگار و جریمه‌های مالی هدفمند حرکت کرده‌اند.
با دستور جدید مهدی تاج، به نظر می‌رسد فوتبال ایران نیز در همین مسیر گام برمی‌دارد. باید منتظر ماند و دید کمیته انضباطی و کمیته اخلاق چه سازوکار جدیدی را برای جایگزینی حکم «بازی بدون تماشاگر» تدوین و به باشگاه‌ها ابلاغ خواهند کرد؛ تصمیمی که می‌تواند فصل آینده لیگ برتر را از نظر حضور هواداران و پرشور شدن سکوها متحول کند.
نظرات (0)