یک منبع ارشد سیاسی و امنیتی ایرانی با اشاره به تحولات اخیر منطقه و بازار جهانی انرژی، از تمایل رئیس‌جمهور آمریکا برای بازگشت به میز مذاکره با تهران خبر داده است. این اظهارات شامگاه جمعه در گفت‌وگو با شبکه المیادین مطرح شده و بازتابی از ارزیابی تهران درباره رویکرد جدید واشنگتن در قبال پرونده ایران است.

تاکید بر تمایل ترامپ به احیای مذاکرات

به گفته این منبع ایرانی، دونالد ترامپ برخلاف ادعاهای علنی و تاکتیک‌های مبتنی بر ارعاب، در عمل به‌دنبال بازگرداندن روند دیپلماتیک با جمهوری اسلامی ایران است. او افزوده است که ترامپ و جریان تندروی همراه او به این جمع‌بندی رسیده‌اند که تشدید نمایش‌های نظامی و افزایش فشارهای تهدیدآمیز، در برابر ایران به نتیجه نخواهد رسید و حتی می‌تواند به شکست منجر شود.

این منبع مدعی شده است که طرف آمریکایی در هفته‌های اخیر ضرباتی دریافت کرده که تلاش می‌کند آن را پنهان نگه دارد و همین تجربه موجب بازنگری در محاسبات کاخ سفید شده است. از نگاه تهران، تداوم مسیر تقابلی نه‌تنها بازدارندگی ایجاد نکرده، بلکه واشنگتن را به سمت جست‌وجوی راهی برای کاهش تنش و بازگشت به گفت‌وگو سوق داده است.

سیگنال‌های میدانی و پیام بازار نفت

بخش دیگری از اظهارات این منبع به بازار جهانی انرژی اختصاص داشت. او با اشاره به افزایش بهای نفت به حدود ۱۱۰ دلار در هر بشکه گفته است که آمریکایی‌ها پیام‌های میدانی و نظامی ایران را به‌درستی درک کرده‌اند و رشد قیمت نفت نشانه‌ای از همین دریافت است؛ روندی که به باور او می‌تواند ادامه‌دار باشد و قیمت‌ها را بالاتر نیز ببرد.

به گفته این منبع، ترامپ تلاش می‌کند با «بازگشت به مسیر مذاکرات و بالا بردن سقف تعاملات» تا حدی از فشار بر بازار انرژی بکاهد و مانع جهش بیشتر قیمت نفت شود. او در همین زمینه به آنچه «موفقیت سپاه پاسداران در تصرف یک زیردریایی پیشرفته آمریکایی و عدم گشایش تنگه هرمز» خوانده، اشاره کرده و آن را پیامی تعیین‌کننده برای بازار نفت دانسته که تأثیر آن در روزهای آینده پررنگ‌تر خواهد شد.

این منبع همچنین حملات موشکی سنگین اخیر ایران به پایگاه‌های آمریکایی در منطقه و همچنین آزمایش موفقیت‌آمیز یک موشک جدید ضدکشتی را «سیگنال‌های مداوم» ایران توصیف کرده است؛ سیگنال‌هایی که به گفته او، هم جنبه بازدارندگی دارند و هم حامل پیام سیاسی برای واشنگتن مبنی بر هزینه‌زا بودن هرگونه ماجراجویی نظامی.

شروط تهران برای هرگونه گفت‌وگو

منبع ایرانی مورد اشاره تأکید کرده است که از نظر تهران، مذاکره تنها در صورتی امکان‌پذیر است که «شرایط شناخته‌شده ایران» پذیرفته شود. او جزئیات بیشتری درباره این شروط در این گفت‌وگو ارائه نکرده، اما این موضع همسو با اظهارات پیشین مقام‌های ایرانی است که هرگونه گفت‌وگو را مشروط به رعایت خطوط قرمز جمهوری اسلامی می‌دانند.

در همین ارتباط، سرلشکر محسن رضایی، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، پیش‌تر تصریح کرده بود که ایران به هیچ وجه از ۱۰ شرط خود در مذاکرات عقب‌نشینی نخواهد کرد. این اظهارات نشان می‌دهد تهران چارچوب مذاکراتی خود را ثابت و غیرقابل مذاکره مجدد می‌داند و هرگونه انعطاف طرف مقابل را پیش‌شرط ورود به گفت‌وگوهای جدی تلقی می‌کند.

خوش‌بینی منطقه‌ای به احیای دیپلماسی

در تحولی مرتبط، طاهر حسین اندرابی، سخنگوی وزارت امور خارجه پاکستان، اوایل ماه جاری تأکید کرده بود که اسلام‌آباد با وجود درگیری‌های نظامی پراکنده میان ایران و آمریکا، همچنان نسبت به احتمال بازگشت دو طرف به مسیر گفت‌وگو خوش‌بین است. این موضع پاکستان به عنوان همسایه ایران و شریک نزدیک هر دو طرف در برخی پرونده‌های منطقه‌ای، حائز اهمیت ارزیابی می‌شود.

ناظران معتقدند خوش‌بینی اسلام‌آباد بازتابی از تحرکات دیپلماتیک پشت پرده و تبادل پیام‌های غیرمستقیم میان تهران و واشنگتن است؛ تحرکاتی که در صورت به نتیجه رسیدن می‌تواند بر ثبات منطقه، امنیت انرژی و روند مذاکرات هسته‌ای تأثیر مستقیم بگذارد.

چشم‌انداز پیش رو

اظهارات منبع ایرانی به المیادین در شرایطی مطرح شده که هم‌زمان بازار نفت تحت تأثیر تنش‌های ژئوپلیتیک در تنگه هرمز و تحولات نظامی منطقه قرار دارد و هر سیگنال سیاسی یا میدانی می‌تواند به سرعت بر قیمت‌ها منعکس شود. تهران تلاش دارد با پیوند زدن مؤلفه‌های نظامی، انرژی و دیپلماسی، این پیام را منتقل کند که هرگونه توافق پایدار تنها از مسیر پذیرش واقعیت‌های میدانی و شروط ایران ممکن است.

در مقابل، باید دید کاخ سفید چه واکنشی به این روایت نشان خواهد داد و آیا نشانه‌های عملی از تمایل به کاهش تنش و بازگشت به مذاکره بروز خواهد کرد یا همچنان راهبرد فشار و نمایش نظامی در دستور کار باقی می‌ماند. آنچه روشن است، سرنوشت گفت‌وگوهای احتمالی به میزان انعطاف واشنگتن در برابر چارچوب مورد نظر تهران و همچنین توان طرفین برای مدیریت هم‌زمان پرونده‌های امنیتی و اقتصادی گره خورده است.