بازار جهانی محصولات ارگانیک با سرعتی چشمگیر در حال گسترش است، اما سهم ایران از این بازار پرسود همچنان ناچیز باقی مانده است. رئیس کارگروه ارگانیک اتحادیه گیاهان دارویی، زعفران و فرآوردههای غذایی ایران با اعلام صادرات حدود ۲۹ هزار تن گیاه دارویی به اتحادیه اروپا، نسبت به عقبماندگی کشور در توسعه کشت ارگانیک هشدار داد.
مهدی مهدیپور در نشست خبری امروز با اشاره به آمارهای جهانی سال ۲۰۲۴ گفت: در حال حاضر حدود ۹۹ میلیون هکتار از اراضی کشاورزی جهان به تولید محصولات ارگانیک اختصاص دارد و ۱۸۳ کشور در این حوزه فعال هستند. گردش مالی این بازار نیز از مرز ۱۴۵ میلیارد یورو عبور کرده است.
سهم یکصدم درصدی ایران از اراضی ارگانیک
به گفته مهدیپور، ایران با وجود وسعت سرزمینی و تنوع اقلیمی کمنظیر، جایگاه مطلوبی در این عرصه ندارد. بر اساس آمارها، تنها ۵ هزار و ۳۲۲ هکتار از اراضی کشاورزی کشور زیر پوشش تولید ارگانیک قرار دارد و همین امر رتبه ایران را در میان ۱۸۳ کشور تولیدکننده به ۱۴۱ سقوط داده است.
وی تأکید کرد: این رقم به معنای اختصاص تنها حدود یکصدم درصد از اراضی کشاورزی ایران به کشت ارگانیک است، در حالی که میانگین جهانی و بهویژه در اتحادیه اروپا این شاخص به حدود ۲۰ درصد میرسد. فاصلهای که نشاندهنده ضرورت بازنگری جدی در سیاستهای حمایتی و ترویجی بخش کشاورزی است.
اروپا مقصد ۲۹ هزار تن گیاه دارویی ایران
رئیس کارگروه ارگانیک اتحادیه گیاهان دارویی با اشاره به ظرفیت صادراتی کشور اظهار کرد: بر اساس آمار موجود، نزدیک به ۲۹ هزار تن گیاه دارویی ایران روانه بازار اتحادیه اروپا شده است. این میزان صادرات، اعتماد بازار سختگیر اروپا به کیفیت گیاهان دارویی ایرانی را نشان میدهد، اما تداوم حضور در این بازار نیازمند ارتقای استانداردها و حرکت به سمت تولید سالم و ارگانیک است.
به گفته او، اتحادیه اروپا حساسیت بسیار بالایی نسبت به سلامت محصول، عاری بودن از بقایای سموم و رعایت استانداردهای ارگانیک دارد و بدون انطباق با این ضوابط، حفظ سهم بازار در بلندمدت دشوار خواهد بود.
ظرفیتهای نادیده گرفتهشده از گل محمدی تا اسانس
مهدیپور ظرفیت ایران در حوزه محصولات سالم و ارگانیک را بسیار بالا توصیف کرد و گفت: کشور در تولید محصولاتی همچون گل محمدی، گلاب، انواع گیاهان دارویی و اسانسهای گیاهی دارای مزیت نسبی قابل توجهی است. تنوع گونههای گیاهی، پراکندگی اقلیمی و دانش بومی کشاورزان از جمله نقاط قوتی است که در صورت برنامهریزی درست میتواند ارزش افزوده بالایی ایجاد کند.
وی افزود: توسعه کشت ارگانیک این محصولات نه تنها میتواند ارزآوری قابل توجهی به همراه داشته باشد، بلکه به حفظ محیط زیست، ارتقای سلامت جامعه و پایداری منابع طبیعی نیز کمک میکند.
فرهنگسازی و حمایت صنایع؛ حلقه مفقوده توسعه
رئیس کارگروه ارگانیک، مهمترین چالش توسعه کشت ارگانیک را نبود فرهنگسازی کافی دانست و تصریح کرد: برای ترغیب کشاورزان به ورود به این عرصه، نیاز به آموزش، ترویج و حمایتهای هدفمند وجود دارد. تولید ارگانیک مستلزم حذف نهادههای شیمیایی، مدیریت دقیق مزرعه و رعایت استانداردهای سختگیرانه است که بدون حمایت صنایع فرآوری و ایجاد زنجیره ارزش پایدار، انگیزه اقتصادی لازم برای کشاورز شکل نمیگیرد.
به گفته وی، اگر حمایت کارخانهها و صنایع تبدیلی به درستی مدیریت شود و بازار خرید تضمینی برای محصولات سالم شکل گیرد، کشاورزان با اطمینان بیشتری به سمت کشت ارگانیک حرکت خواهند کرد.
کارشناسان معتقدند با توجه به رشد روزافزون تقاضای جهانی برای محصولات سالم، بهویژه در بازار اروپا، سرمایهگذاری بر تولید ارگانیک گیاهان دارویی میتواند به راهبردی کلیدی برای توسعه صادرات غیرنفتی، امنیت غذایی و کشاورزی پایدار در ایران تبدیل شود؛ فرصتی که به گفته فعالان این حوزه، نباید بیش از این نادیده گرفته شود.
نظرات (0)