کرهجنوبی و آمریکا این هفته دور جدیدی از مذاکرات دفاعی سطح بالا را در شهر بندری بوسان برگزار میکنند؛ نشستی که به گفته سئول، در چارچوب گفتوگوی یکپارچه دفاعی دو کشور انجام میشود و میتواند بر آینده ائتلاف امنیتی هفت دههای آنها و همچنین موضع سئول در قبال امنیت آبراههای خاورمیانه اثرگذار باشد.
وزارت دفاع کرهجنوبی اعلام کرده است که نشست دوسالانه موسوم به «گفتوگوی یکپارچه دفاعی» از روز چهارشنبه تا جمعه در بوسان برپا خواهد شد. این سازوکار، عالیترین چارچوب رایزنی دفاعی میان سئول و واشنگتن به شمار میرود و مقامهای ارشد نظامی، دفاعی و سیاستگذار دو طرف در آن شرکت میکنند تا مهمترین پروندههای مشترک را مرور و برای همکاریهای آتی نقشه راه تعیین کنند.
سه محور اصلی در دستور کار بوسان
بر اساس اعلام رسمی سئول، سه موضوع کلیدی در کانون رایزنیهای این دوره قرار دارد:
- بازپسگیری کنترل عملیاتی زمان جنگ (OPCON): انتقال فرماندهی عملیاتی نیروهای کرهجنوبی در شرایط جنگی از آمریکا به سئول، که سالهاست یکی از خواستههای راهبردی کرهجنوبی است.
- وضعیت دفاع مشترک و بازدارندگی: ارزیابی ساختار فرماندهی مشترک، آمادگی رزمی و هماهنگی در برابر تهدیدهای منطقهای بهویژه در شبهجزیره کره.
- همکاری در حوزه کشتیسازی و صنایع دفاعی: توسعه همکاریهای فناورانه و صنعتی، از جمله در زمینه ناوسازی و زنجیره تأمین تجهیزات دریایی که برای هر دو کشور اهمیت اقتصادی و امنیتی دارد.
مقامهای دو کشور قرار است در این نشست، پیشرفتهای حاصلشده از دور قبلی گفتوگوها را بررسی کرده و گامهای بعدی برای تعمیق همکاریهای عملیاتی و صنعتی را مشخص کنند. بوسان به عنوان میزبان، نماد پیوند دفاعی-صنعتی دو کشور نیز محسوب میشود؛ این شهر یکی از قطبهای اصلی کشتیسازی کرهجنوبی است و انتخاب آن برای مذاکرات، پیام روشنی درباره اهمیت همکاری دریایی دارد.
سایه تنگه هرمز بر میز مذاکره
با وجود دستور کار رسمی، ناظران انتظار دارند موضوعی فراتر از شبهجزیره کره نیز در حاشیه گفتوگوها مطرح شود: احتمال مشارکت کرهجنوبی در تأمین امنیت تنگه هرمز. به گفته منابع کرهای، واشنگتن در ماههای اخیر فشارها برای همراهی متحدان آسیایی خود در تأمین امنیت آبراههای حیاتی خلیج فارس و دریای عمان را افزایش داده و از سئول خواسته است نقش فعالتری در این حوزه ایفا کند.
تنگه هرمز به عنوان یکی از مهمترین گلوگاههای انرژی جهان، برای کرهجنوبی که به شدت به واردات نفت و گاز وابسته است، اهمیتی مضاعف دارد. با این حال، هرگونه اعزام نیرو به این منطقه برای سئول ملاحظات پیچیده سیاسی و امنیتی به همراه دارد و میتواند روابط این کشور با بازیگران منطقه را تحت تأثیر قرار دهد.
اعزام تیم ارزیابی به امارات؛ تصمیمی هنوز گرفته نشده
در همین ارتباط، دولت کرهجنوبی هفته گذشته تیمی کارشناسی را برای ارزیابی میدانی وضعیت امنیتی منطقه به امارات متحده عربی اعزام کرده است. سئول تأکید دارد که این مأموریت صرفاً جنبه مطالعاتی و اطلاعاتی داشته و به معنای تصمیم نهایی برای اعزام نیرو نیست.
مقامهای کرهای بارها تصریح کردهاند که هنوز هیچ تصمیمی درباره استقرار نیرو در تنگه هرمز اتخاذ نشده و هرگونه تصمیم در این زمینه پس از بررسی دقیق جوانب امنیتی، حقوقی و دیپلماتیک و با در نظر گرفتن منافع ملی و تعهدات ائتلافی اتخاذ خواهد شد.
هشدار تهران و احتیاط سئول
از سوی دیگر، جمهوری اسلامی ایران پیشتر نسبت به هرگونه حضور نظامی خارجی در تنگه هرمز هشدار داده و چنین اقدامی را دارای «پیامدهای جدی» توصیف کرده است. تهران تأکید دارد که امنیت این آبراه باید توسط کشورهای منطقه تأمین شود و حضور نیروهای فرامنطقهای میتواند به بیثباتی بیشتر منجر شود.
این هشدار، محاسبات سئول را پیچیدهتر کرده است. کرهجنوبی تلاش میکند توازنی میان پایبندی به ائتلاف با آمریکا و حفظ روابط کاری با ایران و سایر کشورهای منطقه برقرار کند؛ روابطی که برای اقتصاد صادراتمحور کره و امنیت انرژی آن حیاتی است.
نگاه سئول به افق ۲۰۳۰ برای انتقال فرماندهی جنگی
یکی دیگر از محورهای راهبردی مذاکرات بوسان، زمانبندی انتقال کنترل عملیاتی زمان جنگ است. سئول اعلام کرده قصد دارد این روند را پیش از پایان دوره ریاستجمهوری «لی جائهمیونگ» در سال ۲۰۳۰ به سرانجام برساند و در صورت فراهم بودن شرایط، حتی از سال آینده گامهای اجرایی آن را آغاز کند.
انتقال کنترل عملیاتی، نماد بلوغ دفاعی کرهجنوبی و افزایش خوداتکایی نظامی این کشور تلقی میشود. بر اساس توافقهای پیشین، این انتقال منوط به احراز سه شرط اصلی است: توانایی کرهجنوبی برای فرماندهی عملیات مشترک، قابلیتهای پاسخگویی اولیه در برابر تهدیدهای هستهای و موشکی، و فراهم بودن محیط امنیتی مناسب در شبهجزیره. مذاکرات بوسان فرصتی خواهد بود تا دو طرف میزان پیشرفت در هر یک از این شروط را ارزیابی کنند.
در مجموع، نشست بوسان فراتر از یک گفتوگوی روتین دوسالانه است؛ این مذاکرات میتواند مسیر همکاری دفاعی سئول و واشنگتن را برای سالهای آینده ترسیم کند؛ مسیری که از فرماندهی مشترک در زمان جنگ تا همکاری در کشتیسازی و از امنیت شبهجزیره کره تا امنیت انرژی در تنگه هرمز امتداد مییابد.
نظرات (0)