پنجمین دوره آیین نکوداشت چهرههای ماندگار میراث فرهنگی با حضور جمعی از مسئولان، استادان، پژوهشگران، مرمتگران و فعالان حوزه میراث فرهنگی برگزار شد. این آیین که به پاس سالها تلاش بیوقفه چهرههای اثرگذار در عرصه شناسایی، حفاظت و معرفی میراث ملموس و ناملموس ایران برپا شده است، فرصتی برای بازخوانی جایگاه میراث فرهنگی در هویت ملی و ضرورت حمایت از حافظان آن فراهم کرد.
در این مراسم که در فضایی صمیمی و فرهنگی برگزار شد، از تعدادی از پیشکسوتان و شخصیتهای برجستهای که نقشی ماندگار در پژوهش، مرمت، مستندنگاری، آموزش و ترویج فرهنگ صیانت از آثار تاریخی داشتهاند، تجلیل به عمل آمد. برگزارکنندگان این آیین تأکید کردند که تکریم چهرههای ماندگار، تنها یک قدردانی نمادین نیست، بلکه الگوسازی برای نسل جوان و یادآوری مسئولیت اجتماعی همگان در قبال میراث تمدنی کشور است.
تجلیل از پیشکسوتان و حافظان میراث تاریخی
در پنجمین آیین نکوداشت، چهرههایی از حوزههای مختلف میراث فرهنگی از جمله باستانشناسی، مرمت ابنیه تاریخی، مردمشناسی، هنرهای سنتی، اسناد و موزهداری مورد تقدیر قرار گرفتند. هر یک از این افراد در طول دههها فعالیت مستمر، سهمی مهم در حفظ و احیای بخشی از گنجینه فرهنگی ایران ایفا کردهاند؛ از کاوشهای میدانی و پژوهشهای دانشگاهی گرفته تا مرمت بناهای در خطر تخریب و آموزش هنرجویان و علاقهمندان.
سخنرانان این مراسم با اشاره به اینکه میراث فرهنگی امانتی بیننسلی است، اظهار داشتند که بدون تلاش این چهرهها، بسیاری از آثار تاریخی امروز یا به فراموشی سپرده میشد یا هویت اصیل خود را از دست میداد. به گفته آنان، چهرههای ماندگار میراث فرهنگی با دانش، تجربه و دلبستگی عمیق خود، پلی میان گذشته و آینده ساختهاند و روایتگر تاریخ زنده این سرزمین هستند.
میراث فرهنگی؛ هویت ملی و سرمایهای برای آینده
یکی از محورهای اصلی مطرحشده در این آیین، تأکید بر جایگاه میراث فرهنگی به عنوان رکن هویت ملی و عامل انسجام اجتماعی بود. سخنرانان خاطرنشان کردند که آثار تاریخی، محوطههای باستانی، بافتهای تاریخی، آیینها، زبانها و مهارتهای سنتی، تنها جاذبه گردشگری نیستند، بلکه حافظه جمعی ملت ایران را شکل میدهند و درک امروز ما از تمدن و فرهنگ ایرانی را عمیقتر میکنند.
در این چارچوب، بر ضرورت توجه همزمان به میراث ملموس و ناملموس تأکید شد. حفاظت از بناها و محوطههای تاریخی بدون توجه به فرهنگ، روایتها و دانش بومیِ پیرامون آنها ناقص خواهد بود. از این رو، تجلیل از افرادی که در حوزه میراث ناملموس، از جمله روایت شفاهی، موسیقی نواحی، صنایع دستی و آیینهای سنتی فعالیت کردهاند، بخش مهمی از برنامه امسال را تشکیل داد.
- تأکید بر آموزش و انتقال تجربه پیشکسوتان به نسل جوان
- ضرورت مستندسازی و دیجیتالیسازی دانش و خاطرات چهرههای ماندگار
- لزوم حمایت نهادی و قانونی از فعالان و پژوهشگران میراث فرهنگی
- تقویت پیوند میان دانشگاه، میدان پژوهش و جامعه محلی
- توسعه گردشگری فرهنگی مسئولانه با محوریت حفاظت از آثار تاریخی
پیام آیین پنجم برای آینده میراث ایران
برگزارکنندگان پنجمین آیین نکوداشت چهرههای ماندگار میراث فرهنگی، این رویداد را گامی در جهت نهادینهسازی فرهنگ قدردانی از خادمان میراث ملی دانستند. به باور آنان، استمرار چنین آیینهایی میتواند انگیزهای برای پژوهشگران جوان باشد تا با الهام از مسیر پیشکسوتان، به عرصه دشوار اما ارزشمند حفاظت از میراث فرهنگی وارد شوند.
همچنین در این مراسم بر این نکته تأکید شد که صیانت از میراث فرهنگی، مسئولیتی فرابخشی است و تنها بر عهده یک وزارتخانه یا سازمان نیست؛ بلکه نیازمند مشارکت مردم، جوامع محلی، نهادهای آموزشی، رسانهها و بخش خصوصی است. چهرههای ماندگار، با فعالیتهای داوطلبانه و عاشقانه خود، نمونهای روشن از این مسئولیتپذیری اجتماعی هستند.
در پایان مراسم، با اهدای لوح سپاس و نشان یادبود از چهرههای برگزیده تقدیر شد و حاضران با گرامیداشت یاد استادان فقید این حوزه، بر لزوم ثبت و ضبط خاطرات و دستاوردهای آنان برای آیندگان تأکید کردند. انتظار میرود برگزاری مستمر این آیین، به تقویت گفتمان حفاظت از میراث فرهنگی در سطح ملی و جلب توجه بیشتر افکار عمومی به اهمیت این سرمایه تمدنی منجر شود.
میراث فرهنگی ایران، با تنوع کمنظیر آثار تاریخی از دوران پیش از اسلام تا دوره معاصر و گنجینهای غنی از میراث ناملموس، نیازمند نگاه بلندمدت، برنامهریزی علمی و قدردانی از سرمایههای انسانی خود است؛ سرمایههایی که پنجمین آیین نکوداشت، بار دیگر ارزش و جایگاه آنان را یادآوری کرد.
نظرات (0)