محمد اسحاق دار، معاون نخست‌وزیر و وزیر امور خارجه پاکستان، در گفت‌وگویی تلفنی با رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و از نامزدهای دبیرکلی سازمان ملل متحد، آخرین تحولات منطقه‌ای و راهکارهای کاهش تنش‌ها را مورد بررسی قرار داد.

بر اساس بیانیه رسمی وزارت امور خارجه پاکستان که در حساب کاربری این وزارتخانه در شبکه اجتماعی ایکس منتشر شده، محور اصلی این رایزنی، بررسی شرایط جاری منطقه و تأکید مشترک بر اجرای تفاهم‌نامه اسلام‌آباد به‌عنوان مناسب‌ترین مسیر برای مهار تنش‌ها و ایجاد زمینه برای ثبات و آرامش پایدار بوده است.

جزئیات رایزنی اسلام‌آباد و مدیرکل آژانس

در این تماس، دو طرف دیدگاه‌های خود را درباره تحولات اخیر منطقه تبادل کردند. وزارت خارجه پاکستان اعلام کرد که گفت‌وگو در فضایی سازنده انجام شد و هر دو طرف بر این نکته توافق داشتند که برای عبور از شرایط پرتنش کنونی، پایبندی به توافق‌ها و سازوکارهای دیپلماتیک موجود، از جمله تفاهم‌نامه اسلام‌آباد، ضرورت دارد.

اسحاق دار در این گفت‌وگو، مواضع اصولی پاکستان در قبال تحولات منطقه را تشریح کرد و بر رویکرد این کشور مبتنی بر گفت‌وگو، دیپلماسی و کاهش تنش تأکید ورزید. رافائل گروسی نیز با اشاره به اهمیت حفظ ثبات منطقه‌ای، دیدگاه‌های خود را درباره نقش نهادهای بین‌المللی در تسهیل گفت‌وگوها و کاهش سوءتفاهم‌ها مطرح کرد.

تفاهم‌نامه اسلام‌آباد؛ محور کاهش تنش‌ها

طبق اعلام اسلام‌آباد، تفاهم‌نامه اسلام‌آباد به‌عنوان چارچوبی مورد توافق، از نگاه هر دو طرف همچنان کارآمدترین ابزار برای مدیریت اختلاف‌ها و جلوگیری از تشدید تنش‌ها به شمار می‌رود. دو طرف تصریح کردند که اجرای کامل و بدون تبعیض مفاد این تفاهم‌نامه می‌تواند به اعتمادسازی متقابل کمک کرده و زمینه را برای گفت‌وگوهای گسترده‌تر فراهم کند.

هرچند جزئیات فنی و محتوای کامل این تفاهم‌نامه در بیانیه منتشرشده تشریح نشده، اما تأکید مشترک دار و گروسی بر اجرای آن نشان می‌دهد که این سند از نظر پاکستان و آژانس، ظرفیتی مهم برای مهار بحران‌های منطقه‌ای و جلوگیری از سوءبرداشت‌های سیاسی و امنیتی دارد. این موضع در شرایطی مطرح می‌شود که منطقه طی ماه‌های اخیر شاهد افزایش تحرکات دیپلماتیک برای جلوگیری از گسترش تنش‌ها بوده است.

اعلام آمادگی گروسی برای حمایت فنی

رافائل گروسی در جریان این رایزنی، آمادگی خود را برای ارائه حمایت‌های فنی لازم در صورت نیاز اعلام کرد. مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تأکید کرد که این نهاد، در چارچوب مأموریت‌های فنی و حقوقی خود، آماده است تا در صورت درخواست طرف‌ها، نقش تسهیل‌گر و مشورتی ایفا کند.

این اعلام آمادگی در حالی صورت می‌گیرد که آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در سال‌های اخیر تلاش کرده نقش خود را فراتر از نظارت‌های پادمانی، به حوزه‌هایی چون کمک به کاهش تنش‌های مرتبط با مسائل هسته‌ای و تقویت شفافیت و اعتماد میان کشورها گسترش دهد. حضور گروسی به‌عنوان نامزد دبیرکلی سازمان ملل نیز به این رایزنی بُعدی فراتر از مسائل صرفاً فنی داده است.

تأکید پاکستان بر پایبندی به منشور ملل متحد

اسحاق دار در بخش دیگری از این گفت‌وگو، بر تعهد پایدار پاکستان به اهداف و اصول منشور سازمان ملل متحد، احترام به حقوق بین‌الملل و پایبندی کامل به معاهدات بین‌المللی تأکید کرد. وی نقش سازمان ملل متحد را در پیشبرد اهداف جهانی صلح، امنیت و توسعه، حیاتی و غیرقابل جایگزین توصیف کرد.

وزیر خارجه پاکستان یادآور شد که اسلام‌آباد همواره از تقویت چندجانبه‌گرایی و نقش محوری سازمان ملل در حل‌وفصل مسالمت‌آمیز اختلاف‌ها حمایت کرده و بر این باور است که تنها از طریق همکاری جمعی و احترام به قواعد بین‌المللی می‌توان به ثبات پایدار دست یافت. این موضع، همسو با سیاست خارجی اعلام‌شده پاکستان در سال‌های اخیر مبنی بر تنش‌زدایی و تعامل سازنده با نهادهای بین‌المللی ارزیابی می‌شود.

آرزوی موفقیت برای کارزار دبیرکلی سازمان ملل

در پایان این گفت‌وگو، معاون نخست‌وزیر پاکستان ضمن قدردانی از رویکرد تعاملی گروسی، برای وی در کارزار انتخاباتی تصدی سمت دبیرکلی سازمان ملل متحد آرزوی موفقیت کرد. گروسی که در حال حاضر مدیرکلی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را بر عهده دارد، از جمله چهره‌هایی است که نام او به‌عنوان یکی از نامزدهای احتمالی برای جانشینی دبیرکل کنونی سازمان ملل مطرح شده است.

این رایزنی در حالی انجام شده که گمانه‌زنی‌ها درباره رقابت‌های آینده برای دبیرکلی سازمان ملل و نقش قدرت‌های منطقه‌ای در حمایت از نامزدها افزایش یافته است. ابراز حمایت دیپلماتیک پاکستان از نامزدی گروسی، می‌تواند به‌عنوان نشانه‌ای از تمایل اسلام‌آباد برای تقویت تعامل با نهادهای بین‌المللی و ایفای نقش فعال‌تر در معادلات جهانی تعبیر شود.

وزارت خارجه پاکستان تأکید کرده است که رایزنی‌های این کشور با نهادهای بین‌المللی و شخصیت‌های اثرگذار جهانی برای کمک به کاهش تنش‌ها و تقویت صلح منطقه‌ای ادامه خواهد یافت.