مدیاتک به‌صورت رسمی از تراشه پرچمدار جدید خود با نام Dimensity 9600 Pro پرده‌برداری کرد. این تراشه نه‌تنها نخستین چیپ ۲ نانومتری این شرکت محسوب می‌شود، بلکه اولین محصول مدیاتک است که از طراحی‌های نسل جدید پردازنده مرکزی و گرافیکی شرکت آرم استفاده می‌کند. تمرکز اصلی این نسل، افزایش هم‌زمان کارایی و بهره‌وری، به‌ویژه در بخش هوش مصنوعی بوده است.

نخستین تراشه ۲ نانومتری مدیاتک

دایمنسیتی 9600 پرو با لیتوگرافی ۲ نانومتری تولید شده و نسبت به نسل قبلی یعنی دایمنسیتی 9500 که با فناوری ۳ نانومتری ساخته شده بود، گامی بزرگ به‌سمت کاهش مصرف انرژی و افزایش چگالی ترانزیستورها برداشته است. مدیاتک می‌گوید این تراشه در تمام بخش‌ها از جمله CPU، GPU و واحد پردازش عصبی (NPU) بهبودهای محسوسی را تجربه کرده است.

اولین گوشی مجهز به این تراشه نیز هم‌اکنون معرفی شده و مدیاتک وعده داده است که در ماه‌های آینده شاهد عرضه گوشی‌های بیشتری با این قلب تپنده خواهیم بود. هنوز مشخص نیست نسخه استاندارد دایمنسیتی 9600 نیز عرضه خواهد شد یا خیر.

معماری جدید CPU با هسته‌های Arm C2

یکی از مهم‌ترین تغییرات در دایمنسیتی 9600 پرو، بازطراحی چینش هسته‌های پردازشی است. مدیاتک تعداد هسته‌های فوق قدرتمند را به دو عدد افزایش داده و در مقابل یک هسته کوچک را حذف کرده است. ترکیب هشت هسته‌ای این تراشه به این شکل است:

  • ۲ هسته Arm C2-Ultra به‌عنوان هسته‌های اصلی (هر کدام با ۲ مگابایت کش L2)
  • ۳ هسته Arm C2-Pro در خوشه میانی (هر کدام با ۱ مگابایت کش L2)
  • ۳ هسته Arm C2-Pro در خوشه کم‌مصرف (هر کدام با ۵۱۲ کیلوبایت کش L2)

برای مقایسه، دایمنسیتی 9500 از ترکیب ۱ هسته C1-Ultra، سه هسته C1-Premium و چهار هسته C1-Pro بهره می‌برد. فرکانس دقیق هسته‌های جدید هنوز اعلام نشده است.

به گفته مدیاتک، این معماری جدید باعث افزایش ۱۷ درصدی عملکرد تک‌هسته‌ای و بهبود ۳۷ درصدی بهره‌وری انرژی در همین بخش شده است. در پردازش‌های چند هسته‌ای نیز عملکرد ۱۵ درصد بهتر شده و بهره‌وری انرژی تا ۶۱ درصد جهش کرده که عددی بسیار چشمگیر برای یک تراشه پرچمدار محسوب می‌شود. این رویکرد نشان می‌دهد برخلاف برخی رقبا که صرفا بر افزایش توان مصرفی تمرکز می‌کنند، مدیاتک مسیر بهینه‌سازی مصرف را در پیش گرفته است.

این تراشه همچنان به ۱۶ مگابایت حافظه کش سطح سوم (L3) و ۱۰ مگابایت کش کلی تراشه (SLC) مجهز است.

گرافیک Mali-G2 Ultra NX؛ جهش در گیمینگ و رهگیری پرتو

در بخش گرافیک، مدیاتک به سراغ پردازنده Mali-G2 Ultra NX رفته است؛ نسل جدید گرافیک آرم که برای بازی‌های سنگین بهینه شده است. این GPU از نرخ فریم بیش از ۱۸۵ فریم بر ثانیه پشتیبانی می‌کند و نسبت به Mali-G1 به‌کار رفته در نسل قبل، ۲۷ درصد قدرت خام بیشتر ارائه می‌دهد.

عملکرد رهگیری پرتو (Ray Tracing) نیز ۱۸ درصد سریع‌تر شده و بهره‌وری انرژی گرافیک ۲۴ درصد بهبود یافته است. قابلیت جدید رندر عصبی گرافیکی (Neural Graphics Rendering) نیز کیفیت ارتقای وضوح تصویر (Super Resolution) را به شکل محسوسی افزایش می‌دهد تا تجربه گیمینگ روان‌تر و با جزئیات بیشتری فراهم شود.

حافظه و فضای ذخیره‌سازی نسل جدید

دایمنسیتی 9600 پرو از نظر حافظه نیز آینده‌نگر ظاهر شده است. این تراشه هم از حافظه LPDDR5X با سرعت 10667 مگابیت بر ثانیه پشتیبانی می‌کند و هم از نسل جدید LPDDR6 با همین سرعت که ۳۳ درصد سریع‌تر است، هرچند هزینه بالاتری دارد. در بخش حافظه داخلی نیز پشتیبانی از استاندارد فوق سریع UFS 5.0 با رابط چهار کاناله فراهم شده، در حالی که نسل قبل به UFS 4.1 محدود بود.

واحد هوش مصنوعی NPU 1090؛ دو برابر قدرتمندتر

مدیاتک توجه ویژه‌ای به هوش مصنوعی نشان داده است. واحد پردازش عصبی جدید NPU 1090 نسبت به NPU 990 موجود در دایمنسیتی 9500، عملکرد دو برابری در پردازش‌های INT4 ارائه می‌دهد. همچنین تولید توکن به ازای هر وات مصرفی ۵۵ درصد بهینه‌تر شده و سرعت پیش‌پردازش ورودی (Pre-fill) تا ۵۱ درصد افزایش یافته است.

وجود موتور فشرده‌سازی سخت‌افزاری برای حافظه KV Cache نیز به اجرای مدل‌های زبانی بزرگ روی خود دستگاه کمک می‌کند. نکته جالب دیگر این است که پردازشگر سیگنال تصویر (ISP) حالا می‌تواند به‌صورت مستقیم به NPU متصل شود و از توان آن برای پردازش عکس و ویدیو بهره بگیرد؛ قابلیتی که کیفیت عکاسی محاسباتی را به سطح جدیدی می‌برد.

دوربین، ویدیو و قابلیت‌های ارتباطی

در بخش تصویربرداری، دایمنسیتی 9600 پرو از سنسورهای تا ۲۰۰ مگاپیکسل پشتیبانی می‌کند (در مقابل ۳۲۰ مگاپیکسل نسل قبل) و امکان فیلم‌برداری 8K با نرخ ۶۰ فریم بر ثانیه را فراهم می‌سازد. موتور رمزگشایی ویدیو اکنون از کدک جدید VVC یا H.266 نیز پشتیبانی می‌کند؛ در کنار HEVC، AVC، VP9 و AV1 که پیش‌تر نیز وجود داشتند. این پشتیبانی به معنای پخش کارآمدتر ویدیوهای 8K با حجم کمتر است.

در بخش ارتباطات، مودم سازگار با 5G Rel-17 و شبکه sub-6GHz با پیکربندی 4x4 MIMO، وای‌فای ۷ سه‌بانده تا ۷.۳ گیگاهرتز، بلوتوث نسخه ۶.۲ (ارتقا یافته از ۶.۰) و سامانه‌های موقعیت‌یابی چندگانه شامل GPS، BeiDou، GLONASS و Galileo حفظ شده‌اند. نمایشگر نیز تا رزولوشن WQHD+ با نرخ نوسازی ۱۸۰ هرتز پشتیبانی می‌شود.

جدول مقایسه با نسل قبل

برای درک بهتر پیشرفت‌ها، مقایسه کلیدی دو نسل به شرح زیر است:

  • فناوری ساخت: ۳ نانومتر در 9500 در برابر ۲ نانومتر در 9600 پرو
  • پردازنده: ۱ هسته C1-Ultra + ۳ هسته C1-Premium + ۴ هسته C1-Pro در برابر ۲ هسته C2-Ultra + ۶ هسته C2-Pro
  • گرافیک: Mali-G1 MC12 در برابر Mali-G2 Ultra NX
  • واحد هوش مصنوعی: NPU 990 در برابر NPU 1090
  • حافظه رم: فقط LPDDR5X در برابر LPDDR5X و LPDDR6
  • حافظه داخلی: UFS 4.1 در برابر UFS 5.0
  • بلوتوث: ۶.۰ در برابر ۶.۲
  • پشتیبانی ویدیویی: افزوده شدن کدک VVC/H.266

زمان عرضه و نخستین گوشی‌ها

مدیاتک تایید کرده که اوپو Find X10 Pro Max یکی از نخستین گوشی‌هایی خواهد بود که با دایمنسیتی 9600 پرو عرضه می‌شود و این دستگاه به‌صورت جهانی در دسترس قرار خواهد گرفت. انتظار می‌رود در هفته‌های آینده برندهای دیگری مانند ویوو، شیائومی و وان‌پلاس نیز پرچمداران جدید خود را با همین تراشه معرفی کنند. با توجه به تمرکز مدیاتک بر بهره‌وری، به نظر می‌رسد این تراشه بتواند مشکل داغ شدن و افت عملکرد (Throttling) که گریبان‌گیر بسیاری از پرچمداران در هوای گرم می‌شود را تا حد زیادی کاهش دهد.