طرح جامع گذرگاه مرزی کوزه‌رش در شهرستان سلماس پس از سال‌ها پیگیری، به تصویب نهایی رسید و شمار گذرگاه‌های رسمی آذربایجان‌غربی در مرز مشترک با ترکیه به چهار افزایش یافت.

به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان، رضا رحمانی استاندار آذربایجان‌غربی در گفت‌وگو با خبرنگاران اعلام کرد که طرح جامع این گذرگاه مرزی در نشست شورای ساماندهی مبادی ورودی کشور به تصویب رسیده و مقدمات اجرای آن فراهم شده است.

تصویب در شورای ساماندهی مبادی ورودی کشور

رحمانی با اشاره به اهمیت راهبردی این مصوبه گفت: «طرح جامع گذرگاه کوزه‌رش سلماس به تصویب شورای ساماندهی مبادی ورودی کشور رسیده است.» به گفته وی، این شورا به‌عنوان مرجع اصلی تصمیم‌گیری درباره ایجاد، توسعه و ساماندهی پایانه‌ها و گذرگاه‌های مرزی کشور، پس از بررسی مطالعات فنی، اقتصادی و پدافندی، مجوز رسمی این گذرگاه را صادر کرده است.

استاندار آذربایجان‌غربی افزود: اقدامات اجرایی برای راه‌اندازی این گذرگاه مهم مرزی به‌زودی آغاز می‌شود و دستگاه‌های مرتبط موظف شده‌اند هماهنگی لازم برای ایجاد زیرساخت‌های گمرکی، پایانه‌ای، جاده‌ای و انتظامی را در دستور کار قرار دهند.

تحقق مطالبه چند دهه‌ای مردم سلماس و شمال استان

گذرگاه کوزه‌رش از سال‌ها پیش یکی از مطالبات اصلی مردم شهرستان سلماس و مناطق همجوار در شمال آذربایجان‌غربی بوده است. موقعیت جغرافیایی سلماس در نزدیکی مرز ایران و ترکیه و برخورداری از ظرفیت‌های کشاورزی، صنعتی و تجاری، همواره ضرورت ایجاد یک گذرگاه رسمی در این محدوده را پررنگ کرده بود.

به گفته استاندار، راه‌اندازی این گذرگاه که چندین دهه مطالبه مردم منطقه بود، می‌تواند نقش مهمی در توسعه متوازن منطقه، رونق مبادلات مرزی و بهبود وضعیت معیشتی مرزنشینان ایفا کند. رحمانی تأکید کرد که این طرح تنها یک پروژه عمرانی نیست، بلکه پیشران توسعه محلی و ملی محسوب می‌شود.

چهارمین گذرگاه رسمی آذربایجان‌غربی با ترکیه

آذربایجان‌غربی طولانی‌ترین مرز مشترک ایران با ترکیه را در اختیار دارد و تاکنون سه گذرگاه رسمی در این استان فعال بوده است. با تصویب کوزه‌رش، تعداد گذرگاه‌های رسمی استان در نوار مرزی ترکیه به چهار می‌رسد.

کارشناسان معتقدند افزایش تعداد گذرگاه‌های رسمی، ضمن کاهش ترافیک و تمرکز بیش از حد در یک یا دو پایانه مرزی، امکان توزیع متوازن تردد کامیون‌ها، مسافران و کالاها را فراهم می‌کند و تاب‌آوری شبکه ترانزیت شمال‌غرب کشور را به‌طور قابل توجهی بالا می‌برد.

اثرگذاری بر اقتصاد ملی و معیشت مرزنشینان

استاندار آذربایجان‌غربی راه‌اندازی گذرگاه کوزه‌رش را عاملی برای تقویت تراز مثبت اقتصادی کشور دانست و گفت این گذرگاه می‌تواند در توسعه صادرات غیرنفتی، تسهیل واردات مواد اولیه و گسترش تجارت خرد مرزی نقش‌آفرینی کند.

وی اظهار کرد: «این گذرگاه مهم مرزی در توسعه منطقه و در تراز مثبت اقتصادی کشور و بهبود وضعیت معیشتی مردم نقش‌آفرینی خواهد کرد.»

از منظر اقتصاد محلی، ایجاد بازارچه‌ها، پایانه‌های لجستیکی، انبارهای سرد، خدمات حمل‌ونقل و صنایع بسته‌بندی در حاشیه گذرگاه، فرصت‌های شغلی پایداری برای جوانان شهرستان‌های سلماس، خوی و ارومیه ایجاد می‌کند. همچنین فعال شدن رویه‌های کولبری ساماندهی‌شده و پیله‌وری مرزنشینان در قالب قوانین گمرکی، می‌تواند به کاهش قاچاق و افزایش درآمد رسمی خانوارهای مرزی منجر شود.

زیرساخت‌ها و گام‌های بعدی

بر اساس اعلام استانداری، پس از تصویب طرح جامع، فاز نخست عملیات اجرایی شامل آماده‌سازی اراضی، احداث راه دسترسی استاندارد، استقرار موقت گمرک و مرزبانی و تأمین زیرساخت‌های آب، برق و ارتباطات در اولویت قرار دارد. در مراحل بعدی، احداث پایانه مسافری و تجاری، محوطه ترانزیت، ساختمان‌های اداری و سامانه‌های هوشمند کنترل تردد در دستور کار خواهد بود.

هماهنگی میان وزارت کشور، وزارت راه و شهرسازی، گمرک ایران، فرماندهی مرزبانی و سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای، از الزامات تسریع در بهره‌برداری از این گذرگاه عنوان شده است. استاندار آذربایجان‌غربی ابراز امیدواری کرد با همکاری این دستگاه‌ها، کوزه‌رش در کوتاه‌ترین زمان ممکن به چرخه مبادلات رسمی کشور بپیوندد.

تصویب کوزه‌رش در شرایطی انجام شده که توسعه دیپلماسی همسایگی و افزایش حجم تجارت ایران و ترکیه به‌عنوان دو اقتصاد بزرگ منطقه، در دستور کار دولت قرار دارد. آذربایجان‌غربی به دلیل هم‌مرزی با ترکیه و جمهوری خودمختار نخجوان، یکی از کانون‌های اصلی این دیپلماسی اقتصادی به شمار می‌رود و هر گذرگاه جدید می‌تواند حلقه‌ای تازه در زنجیره کریدورهای ترانزیتی شرق به غرب ایجاد کند.