بحث پیرامون مفهوم «انتقام» و نقش آن در بازدارندگی سیاسی و امنیتی، بار دیگر در فضای رسانهای ایران مطرح شده است. میثم نادی، فعال رسانهای و کاربر تأییدشده در شبکه اجتماعی فارس، با انتشار مطلبی در این پلتفرم، به بررسی این مفهوم پرداخته و آن را یکی از عوامل مؤثر در بازدارندگی خوانده است.
ارجاع به تغییر هواپیمای ترامپ
نادی در یادداشت خود به سفر دونالد ترامپ، رئیسجمهور پیشین آمریکا، به ترکیه اشاره کرده و مدعی شده است که ترامپ به دلیل ترس از انتقام خون امام شهید، مجبور به تغییر هواپیما در این سفر شده است. این روایت که پیشتر نیز در برخی محافل رسانهای مطرح شده بود، بر این نکته تأکید دارد که فضای انتقامخواهی میتواند حتی سران قدرتهای بزرگ را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
به گفته نادی، این نمونه نشان میدهد که مطالبه انتقام و خونخواهی، صرفاً یک شعار احساسی نیست، بلکه به عنوان یک عامل بازدارنده در معادلات سیاسی و امنیتی عمل میکند.
پرچمهای سرخ و اتهام فتنه
بخش دیگر این یادداشت به انتقاد از شخصیتی اختصاص دارد که نادی از او به عنوان «پیرمرد پرحاشیه» یاد کرده است. به نوشته وی، این فرد در یک جلسه رسمی، برافراشتن پرچمهای سرخ خونخواهی توسط مردم را «فتنه» تلقی کرده است. نادی این موضعگیری را به شدت مورد انتقاد قرار داده و آن را در تضاد با باور عمومی به اثربخشی انتقام در بازدارندگی میداند.
پرچمهای سرخ خونخواهی در فرهنگ ایرانی-اسلامی، به ویژه در سنت شیعه، نمادی از درخواست عدالت و انتقام از خون مظلومان است. این نماد در مناسبتهای مذهبی و نیز در واکنش به رویدادهای سیاسی-امنیتی در ایران به کار گرفته میشود.
مفهوم بازدارندگی در گفتمان سیاسی
بازدارندگی یکی از مفاهیم کلیدی در علوم سیاسی و روابط بینالملل است. در این مفهوم، یک بازیگر با نشان دادن توانایی و اراده خود برای پاسخ به تهدیدات، طرف مقابل را از اقدام علیه خود منصرف میکند. آنچه نادی در یادداشت خود به آن اشاره دارد، نوعی بازدارندگی مبتنی بر «اراده جمعی» و «حافظه تاریخی» است که در فرهنگ سیاسی ایران ریشه دارد.
برخی تحلیلگران بر این باورند که نمادپردازیهای جمعی مانند برافراشتن پرچمهای سرخ یا راهپیماییهای اعتراضی، میتواند به تقویت روحیه مقاومت در برابر تهدیدات خارجی کمک کند. از سوی دیگر، گروهی نیز نسبت به شعاری شدن این مفاهیم هشدار داده و بر ضرورت نگاه راهبردی به مقوله انتقام و بازدارندگی تأکید دارند.
واکنشها در فضای مجازی
یادداشت میثم نادی با واکنش کاربران در پلتفرم فارس مواجه شده است. این مطلب تاکنون بیش از ۹۲۰۰ بازدید داشته و دو واکنش از سوی کاربران دریافت کرده است. هشتگهای مرتبط با این موضوع از جمله #انتقام و #انتقام_خون_امام_شهید نیز در میان موضوعات داغ این پلتفرم قرار گرفته است.
به نظر میرسد بحث درباره نقش انتقام و خونخواهی در معادلات سیاسی ایران، همچنان یکی از موضوعات داغ در فضای رسانهای و سیاسی کشور خواهد بود.
نظرات (0)