غلامرضا نوری، وزیر جهاد کشاورزی، در نشست با اعضای کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس شورای اسلامی، به تشریح عملکرد این وزارتخانه در یکی از پرچالش‌ترین دوره‌های امنیت غذایی کشور پرداخت و از مجموعه اقدامات انجام‌شده برای عبور از بحران‌های هم‌زمان خبر داد.

چالش‌های هم‌زمان و حفظ امنیت غذایی

نوری با اشاره به اینکه کشور در ۱۴ ماه گذشته با پدیده‌های متعددی دست‌وپنجه نرم کرده است، گفت: خشکسالی تقریباً بی‌سابقه در ۵۰ سال گذشته، دو جنگ ترکیبی و پیچیده، مشکلات حمل‌ونقل و تجارت و اصلاحات اقتصادی هم‌زمان بر بخش کشاورزی اثر گذاشت. با این حال، امنیت غذایی کشور حفظ شد و در حوزه کالاهای اساسی حتی یک روز و یک ساعت کمبود نداشتیم.

وی تأکید کرد که با برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده در دولت، ذخایر کالایی مناسبی ایجاد شد و در زمان وقوع بحران، کشور از پشتوانه کافی برخوردار بود؛ به‌گونه‌ای که حتی در دوره‌های عادی نیز چنین سطحی از ذخایر وجود نداشت. همراهی مردم و اعتماد آنان به تأمین امنیت غذایی باعث شد خریدهای هیجانی و احتکار شکل نگیرد و بازار روند عادی خود را حفظ کند.

واردات برنج و حمایت از تولید داخل

وزیر جهاد کشاورزی درباره لغو ممنوعیت واردات برنج توضیح داد: این ممنوعیت بر اساس مصوبه‌ای بود که دولت در سال‌های گذشته برای حمایت از تولید داخل تصویب کرده بود، اما سال گذشته به دلیل افزایش قیمت برنج و نیاز بازار، دولت تصمیم به لغو آن گرفت. وی افزود: اکنون شورای قیمت‌گذاری و سیاست‌گذاری محصولات کشاورزی که دارای سه عضو دولتی و ۶ عضو غیردولتی است، در این زمینه تصمیم‌گیری می‌کند.

نوری با اشاره به سهم تولید داخلی و واردات در بازار برنج گفت: حدود ۵۵ درصد نیاز کشور از تولید داخل و حدود ۴۵ درصد از طریق واردات تأمین می‌شود و سقف واردات نیز مشخص است. بر اساس برنامه‌ریزی انجام‌شده، تا پیش از آغاز مردادماه باید حدود ۶۰۰ هزار تن برنج وارد کشور می‌شد که این تصمیم برای تأمین بازار و جلوگیری از ایجاد مشکل برای مصرف‌کنندگان اتخاذ شده است.

سوخت کشاورزی و مطالبات گندمکاران

وی درباره مشکل سوخت کشاورزی نیز اظهار کرد: سهمیه‌ای که برای بخش کشاورزی پیش‌بینی شده بود، در ابتدا از ۲.۷ میلیارد لیتر به ۲.۴ میلیارد لیتر کاهش یافت، اما با پیگیری وزارت جهاد کشاورزی و برگزاری جلسات، این میزان دوباره به ۲.۷ میلیارد لیتر افزایش یافت و در حال حاضر در استان‌ها سوخت موجود است.

نوری درباره وضعیت خرید تضمینی گندم گفت: تاکنون ۱۱۰ هزار میلیارد تومان از مطالبات گندمکاران پرداخت شده است و میزان خرید تضمینی گندم از ۷ میلیون تن عبور کرده است. ارزش خرید انجام‌شده حدود ۳۴۰ هزار میلیارد تومان است. در روزهای آینده نیز پرداخت‌های جدید شامل دو مرحله ۵۰ هزار میلیارد تومانی انجام خواهد شد و رئیس‌جمهور نیز موضوع پرداخت مطالبات گندمکاران را به‌صورت ویژه دنبال می‌کند.

اصلاح نظام یارانه نهاده‌ها و هوشمندسازی

وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به سیاست‌های حمایتی در حوزه نهاده‌ها گفت: در کودهای فسفاته و پتاسه، یارانه از ابتدای زنجیره حذف و به مصرف‌کننده نهایی یعنی کشاورز منتقل شده است. درباره کود اوره نیز بر اساس قانون برنامه هفتم، حرکت به سمت قیمت نهایی در یک دوره پنج تا ۶ ساله انجام خواهد شد.

نوری همچنین از راه‌اندازی سامانه‌های هوشمندسازی بخش کشاورزی خبر داد و افزود: با استفاده از داده‌های این سامانه‌ها، اطلاعات تولید، وضعیت زنجیره‌های مختلف، پیش‌بینی عرضه و تقاضا و شرایط بازار رصد می‌شود. در موضوع مرغ نیز با استفاده از اطلاعات سامانه‌ها، وضعیت چند ماه آینده زنجیره تولید پیش‌بینی شد و کمبود احتمالی با ذخایر مرغ منجمد مدیریت شد.

لزوم تفکیک وظایف در نظام نان

وی در بخش دیگری از سخنان خود درباره مدیریت زنجیره نان گفت: بر اساس قانون تمرکز وظایف، مسئولیت وزارت جهاد کشاورزی تا مرحله تأمین آرد است. وزارت جهاد کشاورزی در حوزه تأمین گندم و آرد پاسخگو است، اما برای اصلاح نظام نان باید تفکیک وظایف و مسئولیت‌ها به‌صورت روشن انجام شود.

آب و خاک، قنوات و شیلات

وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به اهمیت حوزه آب و خاک هشدار داد: با روند فعلی تأمین اعتبار، تکمیل اقدامات آب و خاک کشور حدود ۴۰ سال زمان نیاز دارد و باید در بودجه حمایت ویژه‌ای از این حوزه صورت گیرد. وی بر ضرورت احیای قنوات به عنوان یکی از پایدارترین روش‌های بهره‌برداری از منابع آب تأکید کرد و از نمایندگان مجلس خواست در بودجه سال آینده منابع بیشتری به این بخش اختصاص دهند.

نوری در پایان به حوزه شیلات اشاره کرد و گفت: در حوزه پرورش میگو حدود ۳۰ درصد افزایش تولید و به همین میزان افزایش صادرات داشته‌ایم و ارزآوری صادرات این بخش نسبت به سال گذشته بیش از ۴۰ درصد افزایش یافته است. مسیرهای جدیدی برای جذب سرمایه‌گذاری در پرورش میگو در حال ایجاد است و خسارت‌های واردشده به فعالان این بخش به‌صورت ویژه پیگیری خواهد شد.