ایران با برخورداری از سرمایههای انسانی مستعد و علاقه عمومی گسترده به ورزش، یکی از بسترهای مناسب برای توسعه فعالیتهای ورزشی در منطقه به شمار میرود. با این حال، فاصله قابل توجه میان تقاضای روزافزون جامعه برای دسترسی به فضاهای ورزشی و ظرفیت موجود زیرساختها، به یکی از چالشهای اصلی این حوزه تبدیل شده است.
حلقه گمشده توسعه ورزش
به اعتقاد امیرعلی درخشان، فعال حوزه ورزش و توسعه زیرساختهای ورزشی، مشکل اصلی توسعه ورزش در ایران نه کمبود علاقه مردم و نه فقدان توان تخصصی، بلکه نبود یک سازوکار منسجم برای همکاری میان چهار عنصر کلیدی است: مالک زمین، متولی ورزش، تأمینکننده منابع مالی و بهرهبردار حرفهای. این حلقه گمشده باعث شده است تا بسیاری از ظرفیتهای ارزشمند کشور به صورت پراکنده و با اثربخشی محدود مورد استفاده قرار گیرند.
نقش شهرداریها در تأمین زمین
شهرداریها در بسیاری از شهرها، به ویژه کلانشهرها، مالک بخش قابل توجهی از اراضی شهری هستند. این ظرفیت میتواند نقش مهمی در توسعه فضاهای ورزشی و افزایش دسترسی عمومی به ورزش ایفا کند. همکاری و مشارکت میان شهرداریها و بخش خصوصی متخصص میتواند مسیر توسعه زیرساختهای ورزشی را تسریع کرده و زمینه ایجاد فضاهایی استاندارد، پایدار و در دسترستر را برای شهروندان فراهم سازد.
وزارت ورزش و فدراسیونها؛ متولیان تخصص
وزارت ورزش و فدراسیونهای ورزشی از دانش فنی، تجربه اجرایی و ساختار تخصصی ارزشمندی برخوردارند و نقش مهمی در سیاستگذاری، آموزش، نظارت و هدایت ورزش کشور ایفا میکنند. همراهی بیشتر بخشهای اجرایی و مشارکت سایر نهادها میتواند مسیر توسعه ورزش را هماهنگتر، هدفمندتر و مؤثرتر کند.
بانکها و تأمین مالی پروژههای ورزشی
یکی از مهمترین نیازهای توسعه پروژههای ورزشی، دسترسی به منابع مالی پایدار است. نظام بانکی میتواند فراتر از نقش تأمینکننده منابع مالی، به یکی از شرکای اصلی توسعه ورزش کشور تبدیل شود. سرمایهگذاری در زیرساختهای ورزشی، علاوه بر آثار اقتصادی، به بهبود شاخصهای سلامت اجتماعی و کاهش هزینههای بلندمدت جامعه نیز کمک میکند.
بخش خصوصی؛ بازوی اجرایی توسعه
تجربه سالهای اخیر نشان داده است که بخش خصوصی توانایی طراحی، اجرا، مدیریت و بهرهبرداری از مجموعههای ورزشی را دارد. بسیاری از مجموعههای موفق کشور با مشارکت همین بخش شکل گرفتهاند. به اعتقاد کارشناسان، توسعه سریع و گسترده زیرساختهای ورزشی بدون حضور فعال بخش خصوصی امکانپذیر نخواهد بود.
پیمان ملی ورزش؛ چارچوبی برای همافزایی
راهکار پیشنهادی برای خروج از وضعیت کنونی، شکلگیری یک «پیمان ملی ورزش» یا تفاهمنامه مشترک میان همه ارکان تأثیرگذار است. در این مدل:
- شهرداریها زمین و بستر اولیه را فراهم میکنند.
- بخش خصوصی مسئولیت سرمایهگذاری، ساخت، مدیریت و بهرهبرداری را بر عهده میگیرد.
- وزارت ورزش و فدراسیونها هدایت تخصصی، استانداردسازی و نظارت را انجام میدهند.
- بانکها تأمین مالی و تسهیل اجرای پروژهها را بر عهده میگیرند.
این همکاری میتواند زمینهساز شکلگیری صدها مجموعه ورزشی جدید در سراسر کشور باشد؛ مجموعههایی که ضمن افزایش دسترسی مردم به ورزش، به رونق اقتصادی و اجتماعی نیز کمک خواهند کرد.
اشتغالزایی و سلامت اجتماعی
توسعه زیرساختهای ورزشی، علاوه بر آثار اجتماعی و سلامتمحور، میتواند نقش مهمی در ایجاد اشتغال برای مربیان، مدیران ورزشی، نیروهای اجرایی و کسبوکارهای مرتبط ایفا کند. هر مجموعه ورزشی جدید، فرصتهای شغلی مستقیم و غیرمستقیم متعددی ایجاد میکند. از سوی دیگر، افزایش تعداد فضاهای ورزشی و گسترش دسترسی عمومی میتواند به متعادلتر شدن هزینهها و در دسترستر شدن ورزش برای جوانان و خانوادهها کمک کند.
به باور صاحبنظران، توسعه ورزش در ایران بیش از آنکه به منابع جدید نیاز داشته باشد، به همافزایی و همافزایی ظرفیتهای موجود نیازمند است. اگر شهرداریها، وزارت ورزش، بانکها و بخش خصوصی در قالب یک پیمان ملی در کنار یکدیگر قرار گیرند، میتوان در سالهای آینده شاهد جهشی جدی در توسعه زیرساختهای ورزشی، افزایش مشارکت عمومی، ایجاد فرصتهای شغلی جدید و ارتقای سلامت جامعه بود.
نظرات (0)