جنگ منطقه‌ای در غرب آسیا وارد مرحله تازه‌ای شده است؛ مرحله‌ای که در آن تلفات انسانی به مهم‌ترین متغیر تعیین‌کننده سرنوشت سیاسی و میدانی نبرد تبدیل شده است. در حالی که آمریکا بیش از پیش در باتلاق منطقه گرفتار می‌شود، آمار کشته‌ها و زخمی‌های ارتش این کشور به معضلی جدی برای دولت ترامپ بدل گشته است.

اعتراف پنتاگون به تلفات جدید

وزارت دفاع آمریکا (پنتاگون) به‌تازگی تأیید کرده است که دست‌کم چهار نظامی این کشور در درگیری‌های روزهای گذشته در اردن و شمال عراق به هلاکت رسیده‌اند. هم‌زمان، منابع خبری از انتقال دست‌کم ۱۲ نظامی به‌شدت مجروح آمریکایی به مراکز درمانی آلمان خبر می‌دهند. بسیاری از کارشناسان نظامی بر این باورند که آمار واقعی تلفات بسیار بیشتر از ارقام اعلامی است و سنتکام و پنتاگون به سانسور گسترده آمار تلفات خود روی آورده‌اند.

نکته قابل تأمل آنکه پنتاگون تلاش کرده چهار کشته اخیر را از فهرست تلفات جنگ با ایران حذف کند و مدعی شده این افراد پس از اعلام آتش‌بس از سوی ترامپ کشته شده‌اند. این اقدام در حالی صورت گرفته که هیچ‌گونه آتش‌بس پایداری در منطقه برقرار نیست و درگیری‌ها همچنان ادامه دارد.

واکنش ترامپ؛ نگرانی از تبعات سیاسی

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در پیامی در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» با اشاره به تلفات جنگ ویتنام، عراق و افغانستان، کوشید تلفات کنونی را ناچیز جلوه دهد. اما به باور تحلیلگران، همین پیام نشان‌دهنده فشار فزاینده افکار عمومی بر دولت اوست. ترامپ به‌وضوح نگران تأثیر تلفات انسانی بر کارزار انتخاباتی پیش رو و آینده سیاسی خود است.

در سنای آمریکا نیز چاک شومر، رهبر اقلیت دموکرات، با اشاره به افزایش تلفات نیروهای آمریکایی در جنگ با ایران، خواستار پایان فوری این جنگ شده است. پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، نیز در جلسه استماع سنا با انتقادهای شدیدی به دلیل افزایش تلفات روبه‌رو شده است.

پیام فرمانده ایرانی؛ معادله جدید میدان

سرلشکر علی عبداللهی، فرمانده قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیا(ص)، در پیامی در شبکه اجتماعی ویراستی تأکید کرد: «در ازای به شهادت رساندن هر یک از شهروندان سربلند ایران اسلامی، یک نیروی آمریکایی به درک واصل خواهد شد. بلیت‌های رایگان و مستقیم به جهنم برایتان تدارک دیده‌ایم.»

این پیام که بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های بین‌المللی داشته، نشان‌دهنده تغییر دکترین ایران در قبال تلفات دشمن است. قاعده «اقدام در برابر اقدام» یا همان «چشم در برابر چشم» که جان مرشایمر، نظریه‌پرداز برجسته آمریکایی، نیز به آن اذعان کرده، به دکترین رسمی میدان نبرد تبدیل شده است.

توانمندی موشکی؛ عاملی کلیدی در معادله تلفات

گزارش‌های کارشناسی حاکی از آن است که جمهوری اسلامی ایران در طول درگیری‌های اخیر پیشرفت قابل توجهی در توانمندی موشکی و پهپادی خود داشته است. شبکه آمریکایی «سی‌بی‌اس نیوز» در گزارشی تخصصی اعتراف کرده که موشک‌های ایرانی «توانایی عبور موفق از سامانه‌های پدافندی آمریکا» را دارند.

سپهبد بازنشسته اردنی، قاصد محمود، در این زمینه گفته است: «ایرانی‌ها فناوری موشکی پیشرفته‌ای دارند و در تاکتیک حملات نیز ابتدا پدافند دشمن را با موشک‌های ساده فرسوده می‌سازند تا ضربه نهایی را با موشک‌های پیشرفته‌تر وارد کنند.» نشریه معتبر گاردین نیز به افزایش توانایی ایران در حملات دقیق با بهره‌گیری از تصاویر ماهواره‌ای و پیشرفت فنی در برنامه موشکی اذعان کرده است.

چشم‌انداز پیش رو

با تداوم جنگ و افزایش تلفات آمریکا، به نظر می‌رسد معادله تلفات به یکی از تعیین‌کننده‌ترین عوامل در شکل‌دهی به سرنوشت نبرد تبدیل شده است. ایران در موضوع تنگه هرمز نشان داد که به هر آنچه می‌گوید عمل می‌کند. اکنون باید دید پنتاگون چگونه به سانسور تلفات نیروهایش ادامه خواهد داد و چه سرنوشتی در انتظار ترامپ و تیم او در برابر موج فزاینده انتقادات داخلی خواهد بود.

کارشناسان بر این باورند که قاعده «اقدام در برابر اقدام» می‌تواند به یک بازدارندگی پایدار در دوران پساجنگ منجر شود و برگ برنده مهمی در اختیار ایران قرار دهد.