احسان خادمیبهابادی، نویسنده و استاد دانشگاه در یزد، در گفتوگو با خبرنگار مهر به مناسبت سالروز شهادت پیامبر مکرم اسلام(ص) و حضرت امام حسن مجتبی(ع)، نگاهی به ابعاد گوناگون سیره نبوی انداخت و آن را الگویی تمامعیار برای حکمرانی دینی در عرصه سیاست داخلی و خارجی توصیف کرد.
نخستین گام پیامبر(ص)؛ بنیانگذاری حکومت دینی
این استاد دانشگاه با اشاره به آغاز راه پیامبر اکرم(ص) یادآور شد که نخستین اقدام ایشان پس از رسیدن به مقام نبوت، تشکیل قدرت و برپایی حکومت دینی و اسلامی بود. به گفته وی، آن حضرت پیش از تحقق این هدف، با تکیه بر وعده نصرت الهی و عزمی استوار، به پیروزی امیدوار بودند و با وجود کمبود امکانات و نیرو، هرگز در برابر دشمنان راه مماشات و سازش در پیش نگرفتند.
سیاست داخلی؛ قانونمداری و مشارکت مردمی
خادمیبهابادی در تبیین سیره پیامبر(ص) در عرصه سیاست داخلی، ایشان را حاکمی سخت پایبند به قانون معرفی کرد که هیچ اقدامی برخلاف قواعد حاکم بر حکومت انجام نمیداد. وی افزود: مشارکت مردم در امور خرد و کلان از دیگر ویژگیهای بارز حکمرانی نبوی بود و آن حضرت همواره بر اتکا به ظرفیتها و توانمندیهای داخلی برای رسیدن به موفقیت تأکید میکردند.
این پژوهشگر دینی، انسجام ملی را از ارکان اصلی سیاست داخلی پیامبر(ص) برشمرد و خاطرنشان کرد: ایشان اتحاد و همبستگی مردم را رمز ماندگاری حکومت دینی میدانستند و معتقد بودند دشمنان برای فروپاشی حکومتهای دینی، بیشترین سرمایهگذاری را بر ترویج اختلاف و دامن زدن به تفرقه انجام میدهند. در همین چارچوب، برخورد قاطع پیامبر(ص) با توطئهگران داخلی و منافقان نیز قرار میگیرد؛ از جمله دستور تخریب مسجد ضرار و محاصره قلعه یهودیان که نمونههای روشنی از این رویکرد به شمار میرود.
سیاست خارجی؛ واقعگرایی و وفای به عهد
استاد دانشگاه یزد در بخش دیگری از سخنان خود به سیاست خارجی پیامبر اکرم(ص) پرداخت و ایشان را حاکمی واقعگرا توصیف کرد که با وجود بیزاری از جنگافروزی، همواره بر آمادگی نظامی و تجهیز سپاه تأکید داشت. وی در این باره گفت: پیامبر(ص) جنگطلب نبودند، اما جنگ را به خوبی میشناختند.
پایبندی به عهد و پیمانها از دیگر نکات برجسته سیره نبوی بود که خادمیبهابادی به آن اشاره کرد؛ به باور او، آن حضرت حتی در اوج قدرت نیز هرگز عهدشکنی نکردند و به تمامی توافقنامهها وفادار میماندند. وی همچنین حفظ استقلال سیاسی، شجاعت در برابر ظالمان و پایداری در مقابل دشمنان را از ارکان سیاست خارجی پیامبر(ص) برشمرد.
اندیشه سیاسی امام حسن مجتبی(ع)
این نویسنده یزدی در پایان با اشاره به جایگاه حضرت امام حسن مجتبی(ع) یادآور شد که اندیشه سیاسی ایشان بر سه پایه اصلی «مقاومت قهرمانانه»، «صلح عزتمندانه» و «مردمسالاری شرافتمندانه» استوار است؛ آموزههایی که همچنان میتواند چراغ راه جوامع اسلامی در مدیریت منازعات داخلی و خارجی باشد.
نظرات (0)