حجت‌الاسلام والمسلمین سید ابراهیم افتخاری، مدیر مرکز حوزه‌های علمیه خواهران فارس، در گفت‌وگو با خبرنگار مهر، به تبیین ابعاد گوناگون «رحمت للعالمین» بودن پیامبر اعظم(ص) پرداخت و این عنوان را نشانه وسعت و گستره رحمت آن حضرت نسبت به تمام انسان‌ها و موجودات عالم دانست.

هدایت انسان‌ها؛ نخستین جلوه رحمت

افتخاری با استناد به آیه ۱۰۷ سوره مبارکه انبیاء که خداوند در آن می‌فرماید «وَما أَرْسَلْناکَ إِلّا رَحْمَةً لِلْعالَمینَ»، نخستین جلوه رحمت پیامبر(ص) را در هدایت انسان‌ها معرفی کرد و گفت: زمانی که خداوند اراده می‌کند لطف خود را به بندگانش عطا کند، وجود سرشار از خیر و برکت پیامبر رحمت را می‌فرستد تا رحمت الهی در وجود این انسان کامل متجلی شود.

وی افزود: هم‌وغم و تلاش شبانه‌روزی رسول اکرم(ص) ایجاد زمینه برای هدایت انسان‌ها بود؛ چراکه وقتی انسان‌ها هدایت شوند، رشد و کمال پیدا کنند و به مقصد نهایی خلقت خود برسند، در حقیقت مشمول لطف و رحمت خداوند قرار گرفته‌اند. به گفته وی، رساندن انسان‌ها به سعادت و کمال، یکی از مهم‌ترین رسالت‌های آن حضرت و از برجسته‌ترین جلوه‌های رحمت اوست.

اخلاق کریمانه؛ دومین جلوه رحمت الهی

مدیر مرکز حوزه‌های علمیه خواهران فارس دومین جلوه رحمت للعالمین بودن پیامبر(ص) را در خلق‌وخو و سیر و سلوک فردی آن حضرت دانست و به آیه ۱۵۹ سوره آل‌عمران اشاره کرد که می‌فرماید «فَبِما رَحْمَةٍ مِنَ اللَّهِ لِنْتَ لَهُمْ وَ لَوْ کُنْتَ فَظًّا غَلِیظَ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوا مِنْ حَوْلِکَ».

وی توضیح داد: خداوند در این آیه به جلوه رحمانی اخلاق پیامبر اشاره می‌کند؛ اخلاق کریمانه، رفتار رحیمانه و مهربانی آن حضرت با مردم سبب شد انسان‌ها گرد او جمع شوند، در حالی که اگر پیامبر فردی تندخو و سخت‌دل بود، مردم از اطرافش پراکنده می‌شدند. افتخاری تأکید کرد که این مهربانی تنها شامل مؤمنان و دوستان نبود، بلکه حتی دشمنان، جاهلان و کسانی که از روی نادانی پیامبر(ص) را می‌آزردند نیز از رفتار رحیمانه ایشان بهره‌مند بودند.

رحمتی که طبیعت و موجودات را نیز در بر می‌گیرد

افتخاری با اشاره به توصیه‌های فراوان پیامبر اکرم(ص) درباره حقوق موجودات گفت: در احادیث نقل‌شده از آن حضرت، درباره حقوق حیوانات، گیاهان، درختان و طبیعت و حتی نحوه رفتار با دشمنان، مخالفان و جاهلان توصیه‌هایی وجود دارد که نشان‌دهنده گستره رحمت اوست. بنابراین رحمت پیامبر(ص) محدود به یک گروه یا جامعه خاص نبود و در رفتار و سیره ایشان با انسان‌ها و سایر موجودات نیز جلوه داشت.

قوانین اسلام؛ رحمتی هماهنگ با فطرت بشر

وی قوانین و تعالیم اسلام را جلوه دیگری از رحمت الهی دانست و اظهار کرد: وقتی احادیث، روش و سنت پیامبر(ص) را بررسی می‌کنیم، می‌بینیم قوانین و احکام اسلامی بر اصولی استوار است که با فطرت انسانی هماهنگ است. به گفته وی، در تعالیم اسلامی دستوری وجود ندارد که برخلاف فطرت انسان و وجدان عمومی بشر باشد؛ بلکه آموزه‌هایی که رسول اکرم(ص) برای بشریت به ارمغان آورد، در نهایت برای رشد، تعالی و سعادت انسان‌هاست و همین قوانین نیز جلوه‌ای از رحمت خداوند است که در وجود پیامبر رحمت و این انسان کریم و رحیم تجلی یافته است.

برکت حضور پیامبر(ص) برای سرزمین‌ها

مدیر مرکز حوزه‌های علمیه خواهران فارس در ادامه به برکت وجود پیامبر اکرم(ص) اشاره کرد و گفت: در آیات قرآن کریم می‌بینیم که حضور آن حضرت حتی به سرزمین‌ها و محیط پیرامون ایشان نیز برکت می‌بخشید. او با اشاره به آیات سوره مبارکه بلد افزود: خداوند در این سوره به سرزمین مکه قسم یاد می‌کند و با اشاره به حضور پیامبر(ص) در این سرزمین، نشان می‌دهد که وجود رسول خدا(ص) از عوامل عظمت و قداست این سرزمین است.

افتخاری همچنین به آیه ۳۳ سوره انفال اشاره کرد که می‌فرماید «وَما کانَ اللَّهُ لِیُعَذِّبَهُمْ وَأَنْتَ فِیهِمْ» و گفت: تا زمانی که پیامبر(ص) در میان مردم حضور داشت، عذاب الهی بر آنان نازل نمی‌شد.

عنوانی شایسته برای پیامبر اعظم(ص)

وی در جمع‌بندی سخنان خود خاطرنشان کرد: وقتی همه این ابعاد را در کنار یکدیگر قرار می‌دهیم، می‌بینیم پیامبری که هدفش هدایت انسان‌ها بود، روش و سیر و سلوکش رحیمانه و کریمانه بود، با مردم با صبر و حلم رفتار می‌کرد، قوانینی برای رشد و سعادت انسان‌ها آورد و حتی حضور و نفس کشیدن او در میان مردم موجب جلب رحمت الهی می‌شد، حقیقتاً شایسته عنوان «رحمت للعالمین» است.

او در پایان ابراز امیدواری کرد همه ما بتوانیم از رحمت بی‌انتها و مهر بی‌پایان این انسان ویژه و کم‌نظیر تاریخ که خود جلوه‌ای از رحمت خالق هستی است، بهره‌مند شویم.