پلیس فضای تبادل اطلاعات (فتا) تهران بزرگ در تازهترین هشدار خود نسبت به شیوه جدید کلاهبرداریهای سایبری با استفاده از فناوری هوش مصنوعی و فناوری «دیپفیک» هشدار داده است. این نوع کلاهبرداریها با شبیهسازی صدای افراد نزدیک مانند والدین یا فرزندان انجام میشود و میتواند در عرض چند دقیقه پسانداز افراد را از بین ببرد.
شیوه جدید کلاهبرداران سایبری
کلاهبرداران اینترنتی دیگر به روشهای قدیمی مانند ارسال پیامکهای جعلی یا لینکهای آلوده محدود نمیشوند. با گسترش فناوریهای هوش مصنوعی، مجرمان سایبری نیز روشهای پیچیدهتری برای جلب اعتماد قربانیان به کار میگیرند. در یکی از تازهترین شگردها، کلاهبرداران با استفاده از فناوریهای مبتنی بر هوش مصنوعی، صدای افراد را شبیهسازی کرده و سپس با ایجاد موقعیت اضطراری، قربانی را برای انتقال فوری پول تحت فشار قرار میدهند.
تجربه واقعی قربانیان
یکی از کاربران شبکه اجتماعی ایکس در شرح تجربه خود از این نوع کلاهبرداری نوشته است که فردی ناشناس با او تماس گرفته و خود را همسایه مادرش معرفی کرده است. تماسگیرنده مدعی شده بود که حال مادر این فرد وخیم شده و او را به بیمارستان منتقل کردهاند و برای پرداخت هزینههای درمان به پول نیاز دارند. ماجرا زمانی برای قربانی باورپذیرتر شد که پشت تلفن، صدایی شبیه صدای مادرش شنید؛ صدایی با همان لحن، لهجه و حتی تکیهکلامهایی که باعث شد هیچ تردیدی نسبت به واقعی بودن تماس نداشته باشد.
او نیز بدون بررسی بیشتر، مبلغ قابلتوجهی برای فرد تماسگیرنده واریز کرد و با نگرانی راهی شمال کشور شد تا مادرش را ببیند. اما در میانه راه، زمانی که با شماره تماسگیرنده تماس گرفت، متوجه شد تلفن از دسترس خارج شده است. تماس با مادر نیز حقیقت را روشن کرد؛ مادرش در سلامت کامل بود و اساساً از چنین ماجرایی خبر نداشت.
ترفند دیگری برای سرقت پول
کاربر دیگری که خود را «محمدصادق» معرفی کرده نیز تجربهای مشابه را روایت کرده است. او میگوید با تماسی مواجه شده که در آن صدای مضطرب دخترش را شنیده؛ دختری که ظاهراً در یک تصادف جادهای گرفتار شده و برای حل مشکل به کمک مالی نیاز داشت. شرایط ایجادشده آنقدر واقعی و اضطراری به نظر میرسید که وی نیز بدون فرصت کافی برای بررسی موضوع، مبلغ قابلتوجهی را به حساب فردی که خود را طرف مقابل حادثه معرفی کرده بود، واریز کرد. با این حال، خیلی زود و پس از دیدن دخترش متوجه شد تمام ماجرا ساختگی بوده است.
هشدار رئیس پلیس فتا
سردار داود معظمی گودرزی، رئیس پلیس فتا تهران بزرگ، با اشاره به افزایش این نوع پروندهها، نسبت به سوءاستفاده مجرمان از فناوری هوش مصنوعی هشدار داده است. به گفته او، مجرمان با استفاده از رسانه مصنوعی موسوم به «دیپفیک» میتوانند چهره یا صدای افراد را به شکل ماهرانهای شبیهسازی کنند. در برخی موارد مجرمان پس از دسترسی به تلفن همراه افراد و دفترچه تلفن آنها، از اطلاعات موجود برای هدف قرار دادن اعضای خانواده و نزدیکان استفاده میکنند و با پخش صدای شبیهسازیشده، اعتماد قربانی را به دست میآورند.
در چنین شرایطی، تماسگیرنده معمولاً یک موقعیت اضطراری طراحی میکند؛ از تصادف و بیماری گرفته تا انتقال به بیمارستان، گرفتاری، نیاز فوری به پول یا هر اتفاق دیگری که بتواند احساسات مخاطب را تحت تأثیر قرار دهد. نقطه مشترک همه این سناریوها نیز یک درخواست است: همین حالا پول واریز کن.
توصیههای پلیس برای مقابله با این نوع کلاهبرداری
پلیس فتا تأکید دارد شهروندان نباید صرفاً به دلیل شنیدن صدای آشنا، هویت فرد تماسگیرنده را قطعی بدانند. اگر فردی با شما تماس گرفت و خود را یکی از اعضای خانواده یا نزدیکانتان معرفی کرد و همزمان درخواست فوری برای انتقال وجه، اعلام رمز، اطلاعات بانکی یا سایر دادههای حساس داشت، تماس باید مشکوک تلقی شود.
بهترین واکنش در چنین شرایطی، قطع تماس و برقراری ارتباط مجدد با فرد موردنظر از طریق شمارهای است که از قبل در اختیار دارید؛ نه شمارهای که تماسگیرنده اعلام میکند. حتی اگر صدای فرد کاملاً شبیه مادر، پدر، فرزند، همسر یا هر شخص نزدیک دیگری باشد، چند دقیقه تأخیر برای بررسی صحت ماجرا بسیار کمهزینهتر از انتقال پول به حساب یک کلاهبردار است.
در واقع، در عصر هوش مصنوعی دیگر نمیتوان گفت «چون صدایش را شناختم، پس خودش بود». ممکن است صدایی که میشنوید کاملاً واقعی به نظر برسد، اما فرد پشت خط واقعی نباشد. کلاهبرداران سایبری هر روز ابزارهای تازهتری برای جلب اعتماد مردم در اختیار میگیرند؛ اما یک اقدام ساده همچنان میتواند بسیاری از این نقشهها را خنثی کند: عجله نکردن، قطع تماس و صحتسنجی مستقل.
نظرات (0)