بر اساس آخرین تحلیلهای سازمان هواشناسی کشور، رخداد پدیده النینو در ماه اوت ۲۰۲۶ به مرحله قوی رسیده و شاخص نوسان جنوبی (SOI) کمترین مقدار ثبتشده برای دوره ژوئیه را در کل تاریخ آماری نشان میدهد. این شرایط بهطور کامل با النینوی قوی هماهنگ است و آثار آن بر الگوهای آبوهوایی پاییز ایران نمایان خواهد شد.
گرمای شدید در شروع پاییز
احد وظیفه، رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی، با اشاره به شاخصهای دورپیوندی در حال توسعه، توضیح داد: «مناطق حارهای تا عرضهای میانی یعنی ۶۰ درجه جنوبی تا ۶۰ درجه شمالی در گرمترین وضعیت مشاهدهشده از عصر پساصنعتی قرار گرفتهاند. میانگین دمای دریاها به حدود ۲۱ درجه سانتیگراد رسیده و حجم یخهای قطبی در کمینه تاریخی خود است.»
با وجود اینکه پیشبینیها از بارشهای مناسب در فصل پاییز حکایت دارد، اما ناهنجاری گرمایی در مهرماه دور از انتظار نیست. بر اساس اعلام سازمان هواشناسی، اکثر مناطق کشور بین ۱ تا ۲ درجه و در شرق کرمان و شمال سیستان و بلوچستان تا ۳ درجه سانتیگراد گرمتر از نرمال خواهند بود.
پیشبینی بارشهای پاییزی در سه فاز
سازمان هواشناسی پیشبینی بارشهای پاییزی را در سه بازه زمانی مشخص ارائه کرده است:
- نیمه شهریور تا نیمه مهر: بارشها در زاگرس شمالی و میانی بیش از نرمال و در سایر مناطق در محدوده نرمال پیشبینی میشود.
- نیمه مهر تا نیمه آذر: اوج بارشهای پاییزی خواهد بود. در بیشتر مناطق کشور بهجز بخشهایی از جنوب شرق، بارشها فراتر از نرمال است و افزایش بارش در جنوب، غرب و زاگرس بسیار بارز خواهد بود.
- نیمه آذر تا نیمه بهمن: میانگین بارش کشور به محدوده نرمال بازمیگردد. نوار شمالی و دامنههای البرز جنوبی همچنان با احتمال بارشهای بیش از نرمال همراه هستند اما سهم برف از کل بارشها کمتر از نرMAL پیشبینی شده است.
هشدار سیلاب و توصیههای کشاورزی
وظیفه در خصوص عوامل تأثیرگذار بر بارش پاییزی افزود: «در سالهای حاکمیت النینو، فصل سرد در منطقه ما با بارندگی خوبی همراه است. علاوه بر این، پوشش برف در سیبری باعث میشود سامانههایی که از ایران گذر میکنند، با شرایط پرفشار مواجه شده و بهتر عمل کنند. تأثیر مثبت نوسان شبه دوسالانه غربی (QBO) نیز شرایط را برای نفوذ سامانههای بارشی فراهم میکند.»
با توجه به پیشبینی بارشهای شدید پاییزی و سهم کمتر برف، افزایش حجم روانآب و دبی رودخانهها محتمل است. سازمان هواشناسی توصیههای زیر را ارائه کرده:
- لایروبی مسیلها و بازبینی برنامههای عملیاتی سدها
- پایش مستمر سامانههای هشدار سیل
- مدیریت یکپارچه روانآب برای تغذیه آبخوانها
- تنظیم زمان کشت غلات پاییزه در غرب بر اساس اولین بارش مؤثر
- پیشگیری از بیماریهای قارچی در شمال و زاگرس به دلیل افزایش رطوبت
- آمادهسازی زهکشها در باغات
تعدیل دما از اواخر پاییز
از آذرماه به بعد، ناهنجاری مثبت دما کاهش مییابد و دمای هوای غرب کشور در محدوده نرمال تا ۰.۵+ درجه و سایر مناطق بین ۰.۵ تا ۱ درجه بیش از نرمال خواهند بود. در این شرایط، سازمان هواشناسی مدیریت تنش حرارتی، تأمین آب و سایه برای دام در شرق کشور، کاهش مواجهه با گرما بهویژه برای گروههای آسیبپذیر و پایش کیفیت آب آشامیدنی پس از بارشهای شدید را توصیه کرده است.
نظرات (0)