جدیدترین فیلم پل گرینگرس، کارگردان شناختهشده سینمای بریتانیا، پیش از آنکه روی پرده برود به سوژهای برای اختلاف نظر میان بازار آمریکا و بریتانیا تبدیل شده است. ماجرا از یک تغییر عنوان ناگهانی آغاز شد و حالا به دو روایت متفاوت از یک فیلم واحد رسیده است؛ فیلمی که در یک سوی اقیانوس اطلس «رابینهود» نامیده میشود و در سوی دیگر، قاطعانه این عنوان را پس میزند.
از «قیام» تا «قیام: ظهور رابینهود» در ۲۴ ساعت
به گزارش منابع سینمایی از جمله «ورلد آف ریل»، کمپانی فوکوس فیچرز به عنوان پخشکننده آمریکایی فیلم، در نخستین موج تبلیغاتی خود با انتشار پوستر تازه، چند عکس و کلیپهای کوتاه، عنوان فیلم را «قیام: ظهور رابینهود» معرفی کرد. این انتخاب در حالی صورت گرفت که داستان اصلی فیلم نه درباره رابینهود افسانهای، بلکه درباره وات تایلر و شورش دهقانان در سال ۱۳۸۱ میلادی است؛ قیامی تاریخی علیه مالیاتها و نظام فئودالی در انگلستان قرون وسطا.
تصمیم فوکوس برای گرهزدن این روایت تاریخی به نام آشنای رابینهود، به سرعت خبرساز شد. اما تنها ۲۴ ساعت بعد، همین کمپانی با انتشار تریلری جدید، بار دیگر عنوان فیلم را به شکل کوتاهشده «قیام» برگرداند؛ تغییری که نشان میداد حتی در داخل تیم بازاریابی نیز درباره هویت فیلم تردید وجود دارد.
واکنش صریح بریتانیا؛ رابینهود را تایید نمیکنیم
نقطه اوج این سردرگمی زمانی بود که پخشکننده بریتانیایی فیلم به صراحت از همراهی با استراتژی آمریکایی سر باز زد. این شرکت در بیانیهای رسمی اعلام کرد: «مطالبی که برای بازاریابی این فیلم توسط کشورهای دیگر مطرح شده و ممکن است در بریتانیا به صورت آنلاین و در رسانههای اجتماعی با اشاره به رابینهود دیده شود، از سوی ما تایید نمیشود.»
این موضعگیری به معنای شکاف کامل میان دو بازار اصلی فیلم بود. در حالی که یادداشتهای مطبوعاتی منتشرشده امروز صبح در آمریکا فیلم را «قیام» معرفی کرده بودند، اما در خلاصه داستان رسمی همچنان به نام رابینهود اشاره شده بود. به عبارت دیگر، بازاریابی آمریکایی آشکارا میکوشد از جذابیت و شهرت جهانی رابینهود بهره ببرد، در حالی که طرف بریتانیایی اصرار دارد فیلم را اثری تاریخی و مستقل درباره شورش دهقانان معرفی کند.
نتیجه این دوگانگی، به تعبیر رسانههای سینمایی، رها شدن فیلم با دو استراتژی بازاریابی بسیار متفاوت بوده است؛ وضعیتی کمسابقه آن هم تنها دو هفته مانده به اکران عمومی.
نقش اندرو گارفیلد؛ شخمزنی بینام یا یادآور رابینهود؟
در این میان، نقش اندرو گارفیلد نیز به ابهام دامن زده است. بازیگر نامزد اسکار که پس از درخشش در آثاری چون «شبکه اجتماعی» و «تیک، تیک... بوم!» این بار با گرینگرس همکاری کرده، در فیلم «قیام» نقش یک «شخمزن» بینام را ایفا میکند؛ شخصیتی از طبقه فرودست جامعه قرون وسطایی که در جریان شورش وات تایلر قرار میگیرد.
به گفته برخی منتقدان، همین شخصیت بینام شاید تنها پیوند ضمنی و تلویحی فیلم با اسطوره رابینهود باشد؛ قهرمانی مردمی که از دل روستاییان برمیخیزد و در برابر ظلم اشراف میایستد. با این حال، نه گرینگرس و نه تیم سازنده تا امروز به صراحت نگفتهاند که این شخمزن همان رابینهود است یا صرفا الهامی آزاد از فضای افسانههای عامیانه انگلستان به شمار میرود.
پل گرینگرس که با مجموعه «بورن» و فیلمهایی چون «کاپیتان فیلیپس» و «۲۲ ژوئیه» شناخته میشود، معمولا سراغ روایتهای واقعگرایانه و ملتهب تاریخی و سیاسی میرود. انتخاب سوژه شورش ۱۳۸۱ نیز در همین راستا قابل تفسیر است؛ شورشی که به رهبری وات تایلر و با همراهی دهقانان معترض، لندن را لرزاند و هرچند سرانجام سرکوب شد، اما به نمادی از مقاومت مردمی در تاریخ بریتانیا بدل گشت.
بازاریابی آشفته یا ترفند هوشمندانه؟
اگرچه تغییر عنوان و پیامهای متناقض فوکوس در فاصلهای کوتاه تا اکران، از نگاه بسیاری از تحلیلگران نشانهای از آشفتگی در برنامه تبلیغاتی است، اما برخی نیز معتقدند همین تردید عامدانه میتواند به نفع فیلم تمام شود.
واقعیت این است که نام «رابینهود» همچنان یکی از کنجکاویبرانگیزترین کلیدواژههای سینما و فرهنگ عامه است. در روزهای اخیر و همزمان با این جنجال، نام رابینهود در شبکههای اجتماعی ترند شده و میزان جستوجو درباره فیلم جدید گرینگرس به شکل محسوسی افزایش یافته است. به این ترتیب، حتی اگر استراتژی دوگانه از سر بیبرنامگی باشد، ناخواسته توجه مخاطبان را بیش از پیش به خود جلب کرده است.
باید دید در هفتههای آینده و با نزدیک شدن به اکران، فوکوس و شریک بریتانیاییاش به یک روایت واحد خواهند رسید یا «قیام» با همین هویت دوگانه به سینماها خواهد آمد؛ فیلمی که در آمریکا با طعم افسانه رابینهود فروخته میشود و در بریتانیا به عنوان درامی تاریخی درباره یکی از نخستین جنبشهای دهقانی اروپا معرفی میگردد.
نظرات (0)