نشست ستاد پیشگیری، هماهنگی و فرماندهی عملیات پاسخ به بحران استان قزوین روز پنجشنبه با حضور مسئولان ارشد استانی برگزار شد و محور اصلی آن، ضرورت حرکت از مدیریت بحرانِ حادثهمحور به سیاستِ پیشگیرانه و کاهش آسیبپذیری بود. در این نشست بر نقش ملی قزوین در اقتصاد، صنعت و حملونقل و لزوم صیانت از زیرساختهای حیاتی آن تأکید شد.
قزوین حلقه اصلی زنجیره تولید و لجستیک کشور است
علی رحمانی، رئیس سازمان مدیریت و برنامهریزی استان قزوین در این نشست با اشاره به جایگاه راهبردی استان گفت: قزوین حلقه اصلی زنجیره تولید در کشور محسوب میشود و هرگونه خلل در ظرفیتهای تولیدی، صنعتی و خدماتی آن میتواند پیامدهایی فراتر از مرزهای استان داشته باشد و در مقیاس ملی مشکلآفرین شود.
وی افزود: این استان یکی از شریانهای اصلی حملونقل و لجستیک کشور نیز به شمار میرود و بخش قابل توجهی از جابهجایی کالا و اتصال مراکز تولید به مراکز مصرف از مسیرهای قزوین انجام میشود. به همین دلیل باید نگاه دقیقتر، پیشگیرانهتر و آیندهنگرانهتری به مقوله مدیریت خطر و کاهش آسیبپذیری در استان داشت.
رحمانی با بیان اینکه سیاستهای کلی کاهش خطر در سطح ملی وجود دارد و بودجهریزی سالانه برای این حوزه نیز انجام میشود، تصریح کرد: لازم است این رویکرد با جدیت بیشتری در برنامههای اجرایی استان دنبال شود و اعتبارات و منابع موجود بهصورت هدفمند به سمت اقدامات پیشگیرانه هدایت شود.
پیشگیری باید از طراحی پروژه آغاز شود
رئیس سازمان مدیریت و برنامهریزی قزوین تأکید کرد: هدف و تمایل مجموعه مدیریت استان این است که برنامههای مدیریت بحران از مرحله پیشگیری آغاز شود و سپس مراحل آمادگی، پاسخ، بازسازی و عملیات پس از وقوع خطر را نیز در بر بگیرد. نباید منتظر وقوع حادثه ماند و پس از آن برای جبران خسارت اقدام کرد، بلکه باید از زمان طراحی و اجرای هر پروژه، تمام ملاحظات ایمنی و کاهش خطر در آن لحاظ شود.
به گفته وی، هر طرح عمرانی، صنعتی، خدماتی و زیرساختی باید بهگونهای اجرا شود که الزامات ایمنی، تابآوری و کاهش خطر در تمام مراحل آن رعایت شود. اگر این اقدامات در زمان اجرای پروژه انجام گیرد، هزینه پیشگیری به مراتب کمتر از هزینههای امدادرسانی، بازسازی و جبران خسارات پس از حادثه خواهد بود.
رحمانی با اشاره به ظرفیت بخش خصوصی و دستگاههای اجرایی اظهار کرد: در بخش خصوصی، دستگاههای دولتی و مجموعههای اقتصادی استان ظرفیتهای مناسبی برای سرمایهگذاری در حوزه پیشگیری وجود دارد. متولیان امر باید این ظرفیتها را فعال کرده و بخشی از منابع خود را به ارتقای ایمنی، مقاومسازی، بهبود زیرساختها و کاهش آسیبپذیری اختصاص دهند.
وی ادامه داد: لازم است سهم هزینههای پیشگیرانه در قزوین افزایش یابد و برنامهریزی، سیاستگذاری و حمایت دستگاههای مسئول نیز در همین مسیر قرار گیرد. این رویکرد علاوه بر کاهش خسارتهای انسانی و اقتصادی، استمرار تولید و تداوم فعالیتهای حیاتی استان را تضمین میکند.
این مسئول با یادآوری تجربه دوران دفاع مقدس گفت: در جریان جنگ تحمیلی، مدیریت مجموعه استانداری بهموقع و مناسب انجام شد و به همین دلیل صنایع استان کمترین آسیب را دیدند و فعالیتهای حملونقل، لجستیک و تولید قزوین با وجود شرایط دشوار با قدرت ادامه یافت؛ تجربهای که نشان میدهد مدیریت پیشگیرانه و هماهنگ میتواند تابآوری استان را بهطور چشمگیر افزایش دهد.
چالش تجهیزات در مناطق کوهستانی قزوین
سیاوش طاهرخانی، فرماندار شهرستان قزوین نیز در این نشست بر ضرورت تأمین خودروهای آتشنشانی متناسب با شرایط کوهستانی تأکید کرد و گفت: ارتفاعات موجود در شهرستان قزوین، استفاده از خودروهای آتشنشانی معمولی را با محدودیت جدی مواجه میکند و باید تناسب تجهیزات با شرایط توپوگرافی منطقه بهطور جدی مورد توجه قرار گیرد.
وی اقدامات پیشگیرانه را مهمترین بخش مدیریت بحران دانست و افزود: دستگاههای مسئول باید پیش از وقوع حوادث، تهدیدها و نقاط آسیبپذیر را شناسایی و برای کاهش خسارتها برنامهریزی کنند. هرچه میزان آمادگی و پیشگیری بیشتر باشد، هزینههای انسانی و مالی ناشی از حوادث کاهش خواهد یافت.
طاهرخانی با تأکید بر ضرورت اشراف کامل بر مسائل شهری تصریح کرد: در حوزه شهری باید شناخت دقیقی از ظرفیتها، تهدیدها، مسیرهای دسترسی، نقاط حادثهخیز و امکانات موجود داشته باشیم تا در زمان وقوع حادثه، تصمیمگیری با سرعت و دقت انجام شود.
فرماندار قزوین با اشاره به خلأهای قانونی و هماهنگیهای فرااستانی گفت: با وجود ظرفیتهای موجود، در حوزه قانونگذاری و هماهنگیهای بین استانی همچنان نیازمند انسجام بیشتری هستیم. استان قزوین در برخی حوادث بهعنوان استان معین برای استانهای همجوار تعیین میشود و در مقابل ممکن است خود استان نیز به پشتیبانی سایر استانها نیاز پیدا کند؛ بنابراین سازوکارهای همکاری بیناستانی باید بهصورت دقیق، روشن و مدون تعریف شود.
وی با اشاره به ویژگیهای جغرافیایی شهرستان افزود: بخشهایی از شمالشرق و شمالغرب شهرستان قزوین کوهستانی است و همین موضوع امدادرسانی را پیچیده میکند. همچنین تفاوت در نوع و ظرفیت نیروهای امدادی، اورژانس و سایر دستگاههای مسئول، ضرورت هماهنگی و تقسیم کار دقیق را دوچندان میکند.
طاهرخانی امکانات فعلی را برای پوشش کامل حوادث کافی ندانست و تأکید کرد: با توجه به موقعیت جغرافیایی استان، گستردگی مناطق شهری و روستایی و عبور محورهای مهم مواصلاتی از شهرستان قزوین، تجهیزات و امکانات مدیریت بحران باید متناسب با نیازهای واقعی منطقه تأمین شود، زیرا کمبود امکانات در زمان حادثه میتواند روند امداد و نجات را با اختلال مواجه کند.
وی همچنین نقش شهرداریها را کلیدی خواند و گفت: بر اساس هماهنگیهای انجامشده، تمام شهرداران شهرستانها باید در زمان بروز بحران پای کار باشند و ظرفیتهای خود را برای امدادرسانی و پشتیبانی به میدان بیاورند.
تدوین دو سند راهبردی مدیریت بحران در قزوین
قدرتالله مهدیخانی، مدیرکل مدیریت بحران استانداری قزوین نیز در این نشست از تدوین دو سند راهبردی مدیریت بحران در استان خبر داد و اظهار کرد: این اسناد تدوین شده و برای بررسی به پژوهشکده سوانح و بحران کشور ارسال شده است و بهعنوان نقشه راه دستگاههای اجرایی در حوزه پیشگیری، آمادگی و پاسخ به بحران عمل خواهد کرد.
وی با بیان اینکه سه موضوع مهم در دستور کار مدیریت بحران استان قرار دارد، افزود: نخستین موضوع، رونمایی از همین دو سندی است که تدوین آن به استانها تکلیف شده بود. استان قزوین تنها استانی است که با تکیه بر توان علمی و کارشناسی و با استفاده از ظرفیت مدیریت بحران، این اسناد را تدوین کرده است.
مهدیخانی ادامه داد: پس از تدوین، اسناد برای ارزیابی کارشناسی به پژوهشکده سوانح و بحران ارسال شدهاند تا پس از طی مراحل بررسی، مبنای عمل دستگاههای اجرایی استان قرار گیرند. هدف از تهیه این برنامهها، ایجاد هماهنگی بیشتر میان دستگاههای مسئول، شفافسازی وظایف و ارتقای آمادگی استان برای مقابله با حوادث احتمالی است.
به گفته وی، برای پیگیری دقیق روند اجرای این اسناد، یکی از معاونان استانداری مأمور شده تا موضوعات مرتبط با نقشه راه مدیریت بحران را دنبال کند و تدوین نهایی و نظارت بر اجرای آن باید با جدیت در دستور کار دستگاهها قرار گیرد.
مدیرکل مدیریت بحران قزوین تأکید کرد: در حوزه مدیریت بحران، پیشگیری اساس کار است. اگر اقدامات پیشگیرانه بهدرستی، بهموقع و بر پایه برنامهریزی علمی انجام شود، در زمان وقوع حوادث نگرانی کمتری خواهیم داشت و دستگاهها میتوانند با آمادگی و هماهنگی بیشتری وارد عمل شوند.
مانور سراسری و لایروبی رودخانهها
مهدیخانی به برنامه مانور تمامعیار مدیریت بحران در استان نیز اشاره کرد و گفت: سناریوی این مانور تدوین و برای تأیید به تهران ارسال شده بود که مورد تأیید قرار گرفت و محل برگزاری نیز مشخص شده است. برای اجرای آن چندین جلسه کارشناسی و هماهنگی برگزار شده است.
وی یادآور شد: قرار بود این مانور سال گذشته برگزار شود اما به دلیل شرایط ناشی از جنگ میسر نشد؛ با این حال برگزاری آن همچنان در دستور کار است و تلاش میشود در زمان مناسب با مشارکت دستگاههای مسئول اجرا شود.
مدیرکل مدیریت بحران استان همچنین از اقدامات انجامشده در زمینه لایروبی رودخانهها خبر داد و افزود: لایروبی در نقاط مورد نیاز انجام شده و این اقدام میتواند نقش مؤثری در کاهش مخاطرات ناشی از بارندگیهای شدید و وقوع سیلاب داشته باشد.
وی در پایان تأکید کرد: تمام توان مجموعه مدیریت بحران استان بر تقویت رویکرد پیشگیرانه، تدوین و اجرای اسناد راهبردی، برگزاری مانورهای عملیاتی و پیگیری اقدامات زیرساختی متمرکز است تا عملکرد مطلوبی در کاهش آسیبپذیری و ارتقای تابآوری استان حاصل شود.
نظرات (0)