استان ایلام با جادههای کوهستانی، گردنههای سختگذر، روستاهای پراکنده و محور پرتردد مهران، یکی از استانهایی است که عملیات امداد و نجات در آن با پیچیدگیهای ویژهای همراه است. وقوع مکرر تصادفات جادهای، حوادث کوهستان و مخاطرات ناشی از شرایط جوی، ضرورت تجهیز و تقویت زیرساختهای امدادی را بیش از گذشته برجسته کرده است.
کارشناسان و مسئولان امدادی تأکید میکنند در چنین جغرافیایی، کاهش حتی چند دقیقهای زمان رسیدن به محل حادثه میتواند مرز میان نجات و از دست رفتن جان یک انسان باشد؛ موضوعی که تنها با توسعه پایگاههای امدادی، نوسازی ناوگان عملیاتی و تأمین تجهیزات تخصصی محقق میشود.
جغرافیای سخت و ترافیک سنگین مهران
ایلام بهدلیل قرار گرفتن در نوار کوهستانی غرب کشور و میزبانی از مرز بینالمللی مهران، در طول سال بهویژه در ایام اربعین با حجم بالای تردد خودروها و زائران مواجه است. ترکیب شیبهای تند، پیچهای خطرناک، مهگرفتگی گردنهها و پراکندگی روستاها باعث شده امدادرسانی در این استان نسبت به بسیاری از مناطق دیگر دشوارتر و زمانبرتر باشد.
به همین دلیل تجهیز تیمهای کوهستان، تأمین خودروهای مناسب برای مسیرهای صعبالعبور، تقویت سامانههای ارتباطی و استقرار پایگاههای جدید در نقاط حادثهخیز بهعنوان مطالبات اصلی برای ارتقای ایمنی جادهای و کوهستانی مطرح است. هلالاحمر استان با ظرفیتهای موجود در خط مقدم خدمترسانی قرار دارد، اما گستره مأموریتها و تنوع مخاطرات، ارتقای متناسب امکانات را اجتنابناپذیر کرده است.
تجهیزات امداد کوهستان تکمیل شد
مدیرعامل جمعیت هلالاحمر استان ایلام با اشاره به شرایط خاص جغرافیایی استان گفت: ایلام در مقایسه با برخی استانهای دیگر سهم بیشتری از حوادث کوهستان را تجربه میکند و به همین دلیل تقویت توان عملیاتی تیمهای امدادی در این حوزه بهطور جدی در دستور کار قرار گرفته است.
حمزه محمدیمقدم افزود: پس از حوادث و شرایطی که در سال ۱۴۰۴ در کشور رخ داد، این جمعیت اقدام به بازبینی توان عملیاتی، احصای کمبودها و تکمیل تجهیزات کرد و در حال حاضر در حوزه امداد و نجات کوهستان، هیچ شهرستانی با کمبود جدی روبهرو نیست.
به گفته وی، اقلام تخصصی مورد نیاز برای عملیات در ارتفاعات، صخرهها و مناطق سختگذر از جمله تجهیزات کارگاهی، ابزارهای فنی صعود، انتقال و خروج مصدومان تهیه و در اختیار پایگاهها و تیمهای عملیاتی قرار گرفته است. نیروهای امدادگر هلالاحمر برای مأموریتهای کوهستانی، تصادفات جادهای و سایر عملیاتهای جستوجو و نجات در آمادهباش هستند و پس از دریافت گزارش از طریق شماره اضطراری ۱۱۲، تماسهای مردمی یا اعلام دستگاههای مسئول، در سریعترین زمان ممکن اعزام میشوند.
مرزبندی وظایف؛ هلالاحمر امدادرسان است نه آتشنشان
مدیرعامل هلالاحمر ایلام با تأکید بر ضرورت شناخت دقیق وظایف دستگاهها بر اساس قانون مدیریت بحران اظهار کرد: هر دستگاه خدماترسان مسئولیت مشخصی دارد و هلالاحمر نیز در چارچوب مأموریتهای تعریفشده خود عمل میکند.
وی توضیح داد: امدادرسانی به مصدومان سوانح رانندگی، عملیات نجات در کوهستان، جستوجو و نجات و پشتیبانی از حادثهدیدگان از وظایف اصلی این جمعیت است، اما اطفای حریق در مراتع، خودروها و محورهای مواصلاتی در حوزه مأموریت ذاتی هلالاحمر قرار ندارد. همچنین در حوادث مرتبط با سدها، دریاچهها، چالهها و سازههای دستساز نیز دستگاههای متولی مشخصی مسئولیت دارند، هرچند هلالاحمر در چارچوب رسالت انساندوستانه خود از پشتیبانی و کمک به آسیبدیدگان دریغ نمیکند.
محمدیمقدم درباره مطالبه تأمین کپسول اکسیژن نیز گفت: تأمین تخصصی اکسیژن جزو وظایف اصلی هلالاحمر نیست، اما این جمعیت برای افزایش کیفیت خدمات و پاسخ به نیازهای احتمالی مردم، بخشی از تجهیزات مرتبط را تهیه کرده و در عملیاتها به کار میگیرد. وی اصول هفتگانه هلالاحمر از جمله بیطرفی، مردمداری و خدمت بدون تبعیض را سرلوحه فعالیت این نهاد دانست و تأکید کرد هلالاحمر متعلق به همه مردم است.
آموزش همگانی؛ حلقه مکمل تجهیزات تخصصی
در کنار آمادگی عملیاتی و تجهیزات، آموزش عمومی و تربیت نیروی انسانی توانمند یکی از محورهای کلیدی هلالاحمر ایلام برای پیشگیری از تبدیل حوادث کوچک به بحرانهای بزرگ است.
معاون آموزش، پژوهش و فناوری جمعیت هلالاحمر استان ایلام در این باره گفت: برنامههای آموزشی همگانی و تخصصی در سطح ملی و استانی با هدف افزایش ایمنی، ارتقای آگاهی و تابآوری جامعه اجرا میشود.
عبدالرضا خسروی افزود: یکی از مهمترین برنامهها، آموزش زائران در مرز مهران است که هر سال با حضور کارشناسان و مربیان مجرب برگزار میشود و در آن نکات ایمنی، مراقبتهای اولیه و نحوه مواجهه با شرایط اضطراری به زائران آموزش داده میشود تا سفر آنان با ایمنی بیشتری همراه باشد.
به گفته وی، برگزاری دورههای کمکهای اولیه، آموزش آمادگی در برابر مخاطرات و بحرانها و اجرای آموزشهای میدانی با سرفصلهای مشخص از برنامههای مستمر هلالاحمر در شهرها و شهرستانهای استان است. هدف اصلی این دورهها توانمندسازی مردم برای واکنش صحیح در دقایق نخست حادثه است؛ زیرا اقدامات درست شهروندان تا پیش از رسیدن نیروهای تخصصی میتواند به شکل محسوسی از شدت آسیبها بکاهد و شانس نجات را افزایش دهد.
خسروی با اشاره به نقش خانههای هلال در توسعه آموزشهای مردمی تأکید کرد: هلالاحمر بهعنوان نهادی چندبعدی، توسعه آموزش در روستاها و محلهها را با جدیت دنبال میکند و تلاش دارد دسترسی عادلانه مناطق شهری و روستایی به خدمات آموزشی فراهم شود. رویکرد جامعهمحور، محلهمحور و توجه به سلامت عمومی در خانههای هلال دنبال میشود؛ چرا که هر محله آگاه و هر خانواده آموزشدیده میتواند به ظرفیتی مؤثر در مدیریت بحران تبدیل شود.
از آموزش تا نجات؛ پیوندی برای افزایش تابآوری
آنچه در مأموریتهای اخیر هلالاحمر ایلام دیده میشود، پیوند میان سه ضلع تجهیزات، نیروی انسانی متخصص و آموزش همگانی است؛ پیوندی که میتواند ضریب ایمنی استان حادثهخیز ایلام را ارتقا دهد. در استانی که حادثه ممکن است در پیچ یک جاده کوهستانی، بر فراز یک ارتفاع صعبالعبور یا در دل روستایی دورافتاده رخ دهد، امداد مؤثر تنها به حضور پس از حادثه محدود نمیشود؛ امداد از آموزش آغاز میشود، با آمادگی مستمر ادامه مییابد و در لحظه بحران، به نجات جان انسانها میانجامد.
نظرات (0)