هدی فلاح، مجری و تهیهکننده برنامه «چراغ» رادیو تهران، در گفتوگویی درباره رویکرد این برنامه به موضوع هوش مصنوعی تأکید کرد که هدف «چراغ» سادهسازی مفاهیم تخصصی بدون افتادن در دام سطحینگری است؛ برنامهای که هر شنبه روی آنتن رادیو تهران میرود و در دو بخش تهیهکنندگی برنامههای مستمر و گویندگی برنامههای مستمر جشنواره پژواک نامزد شده است.
سادهسازی بدون سطحیسازی؛ مأموریت دشوار رسانه
فلاح با اشاره به ماهیت ویژه هوش مصنوعی گفت: «مهمترین مسئله این است که با موضوعی هم علمی و تخصصی و هم بهشدت در حال تحول روبهرو هستیم. انتقال چنین مباحثی در رسانه کار سادهای نیست.»
به گفته او، رسانه قرار نیست نقش کلاس دانشگاه یا کتاب تخصصی را ایفا کند و اساساً چنین انتظاری از آن نمیرود. او یادآور شد بسیاری از برنامهها و مستندهای علمی، بهویژه مستندهای قدیمی شبکه چهار، همه جزئیات یک علم را آموزش نمیدادند اما موفق میشدند جرقهای در ذهن مخاطب ایجاد کنند.
مجری «چراغ» افزود: «فکر میکنم رسانه باید بتواند همین کار را انجام دهد. قرار نیست دانشگاه باشد، اما میتواند مخاطب را گرفتار جذابیت یک موضوع کند و او را وادار سازد پس از پایان برنامه، خودش پیگیر سوژه شود.»
او تأکید کرد در «چراغ» تلاش شده مفاهیم مرتبط با هوش مصنوعی به زبانی قابل فهم ارائه شود، اما گفتوگوها آنقدر زنده و پویا پیش برود که مخاطب احساس حضور در کلاس درس نداشته باشد؛ تعادلی میان دقت علمی و جذابیت رسانهای که به گفته او خط اصلی برنامه را شکل میدهد.
ورود اتفاقی به دنیای گویندگی
فلاح که خود اجرای این برنامه را بر عهده دارد، درباره مسیر ورودش به رادیو گفت: «سال ۱۳۸۵ از کلاسهای گویندگی باشگاه رادیو جوان وارد رادیو شدم. ورودم کاملاً اتفاقی بود.»
او توضیح داد در آن زمان دانشجوی رشته جغرافیای سیاسی بوده و اصلاً قصد شرکت در آزمون گویندگی نداشته است. به گفته وی، یکی از دوستانش که در رشته علوم ارتباطات دانشگاه تهران تحصیل میکرد برای تست گویندگی دعوت شده بود و از او خواسته بود همراهش برود. همین همراهی ساده، سرآغاز حضور جدی او در عرصه اجرا و تهیهکنندگی شد و بهتدریج جایگاهش را در رادیو تثبیت کرد.
مجری پلی میان کارشناسان و مخاطب
این تهیهکننده و مجری درباره نقش اجرا در برنامههای علمی تصریح کرد: «نیازی نیست مجری جای کارشناس بنشیند یا ادعا کند متخصص هوش مصنوعی است، اما اگر موضوع را نفهمد، گفتوگو خیلی راحت به چند مونولوگ پشت سر هم تبدیل میشود.»
به اعتقاد فلاح، مجری برنامه علمی باید بتواند صحبت کارشناس اول را بهدرستی دریافت کند، از دل آن پرسش تازهای بسازد، آن را به دیدگاه مهمان دوم پیوند دهد، تناقضها را تشخیص دهد و در صورت لزوم مفاهیم را برای مخاطب سادهسازی کند.
او افزود: «مجری گاهی باید خودش مسئله را دوباره صورتبندی کند، چون ممکن است مخاطب چند دقیقه قبل رشته بحث را گم کرده باشد. این روند بدون مطالعه پیش از برنامه تقریباً ممکن نیست.» از نگاه او، مطالعه عمیق و آمادگی محتوایی پیششرط شکلگیری یک گفتوگوی منسجم و قابل دنبال کردن برای شنونده است.
تجربه مستندسازی در خدمت تهیهکنندگی
فلاح در بخش دیگری از سخنانش به تجربه خود در حوزه مستندسازی اشاره کرد و گفت این تجربه در تولید «چراغ» بسیار به کارش آمده است.
او توضیح داد: «معمولاً قبل از برنامه یک دور آن را در ذهنم میسازم. میدانم نقطه شروع چیست، قرار است به چه جاهایی برسیم و تصویر کلی برنامه برایم چگونه است.» این پیشتصویرسازی ذهنی به گفته او کمک میکند روایت برنامه انسجام داشته باشد و شنونده در طول مسیر بحث، دچار سردرگمی نشود.
برنامه «چراغ» شنبهها از رادیو تهران پخش میشود و با تمرکز بر تحولات روز هوش مصنوعی، تلاش میکند پلی میان دانش تخصصی و درک عمومی ایجاد کند؛ مسیری که به گفته تهیهکنندهاش، با نامزدی در دو رشته جشنواره پژواک، بازتاب مثبتی میان اهالی رادیو داشته است.
نظرات (0)