آمارهای تازه پلیس راهور تهران بزرگ تصویر نگران‌کننده‌ای از وضعیت ایمنی در بزرگراه‌های پایتخت ارائه می‌دهد؛ به گفته رئیس مرکز جامع برخط پلیس راهور، ۶۰ درصد از کل تصادفات منجر به فوت در تهران در بزرگراه‌ها اتفاق می‌افتد و در میان شبکه بزرگراهی پایتخت، بزرگراه آزادگان به‌تنهایی ۱۱ درصد از این حوادث مرگبار را به خود اختصاص داده است.

سرهنگ جوانبخت با تأکید بر اینکه بزرگراه‌ها برای تردد با سرعت بالا طراحی شده‌اند، گفت چاشنی اصلی اغلب تخلفات در این محورها، سرعت غیرمجاز در کنار سایر تخلفات رانندگی است. به گفته او، در تمامی تصادفات فوتی پایتخت به‌نوعی پای یک تخلف در میان بوده و همین موضوع ضرورت نظارت دقیق‌تر و برخورد قاطع با رفتارهای پرخطر را دوچندان می‌کند.

آزادگان، همدانی و زین‌الدین در صدر بزرگراه‌های پرحادثه

بر اساس اعلام پلیس راهور، پس از بزرگراه آزادگان که با ۱۱ درصد در رتبه نخست پرحادثه‌ترین بزرگراه‌های تهران قرار دارد، بزرگراه شهید همدانی با سهم ۷ درصدی در جایگاه دوم و بزرگراه شهید زین‌الدین با ۵ درصد در رتبه سوم قرار گرفته‌اند.

سرهنگ جوانبخت درباره علت تمرکز حوادث در بزرگراه آزادگان توضیح داد که این محور یک کمربندی پرتردد است و حجم قابل توجهی از خودروهای سنگین و مسافران بین‌شهری از آن عبور می‌کنند. ترکیبی از تردد وسایل نقلیه سنگین، خستگی و خواب‌آلودگی رانندگان در مسیرهای طولانی، ناآشنایی برخی رانندگان با مسیر و حتی حرکت با دنده عقب در بزرگراه، از جمله عوامل اصلی بروز حوادث مرگبار در این محور عنوان شده است.

۷۰۰ هزار تخلف حادثه‌ساز از ابتدای سال

رئیس مرکز جامع برخط پلیس راهور تهران بزرگ با استناد به آمار اعمال قانون از ابتدای سال ۱۴۰۵ تاکنون، از ثبت حجم بالایی از تخلفات خبر داد. بر این اساس، بیش از ۷۰۰ هزار فقره تخلف حادثه‌ساز که عمدتاً در بزرگراه‌های تهران رخ داده، اعمال قانون شده است.

در کنار آن، بیش از ۶۳۰ هزار فقره تخلف مربوط به نبستن کمربند ایمنی، بیش از ۲۹۳ هزار فقره استفاده از تلفن همراه حین رانندگی و حدود ۳۳۰ هزار فقره تخلف مربوط به وسایل نقلیه سنگین نیز در همین بازه زمانی ثبت شده است. به گفته پلیس، این اعداد نشان می‌دهد که بی‌توجهی به مقررات ساده اما حیاتی، همچنان یکی از ریشه‌های اصلی تصادفات است.

عابران و موتورسواران؛ آسیب‌پذیرترین قربانیان

آمار تفکیکی کاربران ترافیکی در تصادفات فوتی تهران نیز قابل تأمل است. عابران پیاده با سهم ۴۱ درصدی، بیشترین قربانیان حوادث مرگبار پایتخت را تشکیل می‌دهند. پس از آن، موتورسیکلت‌سواران با ۳۶ درصد و سرنشینان خودرو با ۲۳ درصد در رتبه‌های بعدی قرار دارند.

این ترکیب نشان می‌دهد که گروه‌های آسیب‌پذیرتر ترافیک، بیش از دیگران در معرض خطر مرگ ناشی از تصادف قرار دارند و ایمن‌سازی معابر پیاده، ساماندهی تردد موتورسیکلت‌ها و ارتقای فرهنگ استفاده از تجهیزات ایمنی، نقشی کلیدی در کاهش تلفات دارد.

کدام گروه سنی بیشتر جان می‌بازد؟

بررسی پراکندگی سنی متوفیان تصادفات پایتخت نشان می‌دهد که گروه سنی ۳۵ تا ۴۵ سال با ۱۹ درصد بیشترین سهم را در آمار فوتی‌ها دارد. پس از آن، دو گروه سنی ۲۵ تا ۳۵ سال و ۶۵ سال به بالا هر کدام با سهم ۱۸ درصدی در رتبه بعدی قرار گرفته‌اند. به عبارت دیگر، هم جمعیت فعال و جوان و هم سالمندان، به‌طور همزمان در معرض خطر بالای تصادفات مرگبار هستند.

ساعت مرگبار؛ نیمه‌شب تا ۴ بامداد

به گفته پلیس راهور، بیشترین تصادفات فوتی پایتخت در بازه زمانی ۰۰:۰۰ تا ۰۴:۰۰ بامداد رخ می‌دهد؛ ساعاتی که خلوتی معابر، کاهش سطح هوشیاری و افزایش سرعت‌های غیرمجاز، احتمال بروز حادثه شدید را به‌طور چشمگیری بالا می‌برد.

در همین ارتباط، سه علت اصلی و به اصطلاح «علت تامه» تصادفات فوتی نیز اعلام شد: عدم توجه به جلو با سهم ۴۳ درصد در صدر قرار دارد، پس از آن عدم توانایی در کنترل وسیله نقلیه با ۳۲ درصد و تغییر مسیر ناگهانی با ۹ درصد، دیگر عوامل اصلی مرگبار بودن تصادفات در تهران عنوان شده‌اند.

هشدار درباره روان‌گردان‌ها و رانندگی پرخطر

سرهنگ جوانبخت در بخش دیگری از اظهارات خود، مصرف مواد روان‌گردان و نوشیدنی‌های غیرمجاز حین رانندگی را از حساس‌ترین موضوعات ایمنی ترافیک دانست و هشدار داد که این مواد به‌شدت قدرت تصمیم‌گیری، تمرکز و هوشیاری راننده را مختل می‌کند. به گفته او، فرد تحت تأثیر این مواد در تشخیص ابعاد، رنگ‌ها و فواصل زمانی دچار اختلال می‌شود و همین خطای ادراک می‌تواند در سرعت‌های بزرگراهی به حادثه‌ای جبران‌ناپذیر منجر شود.

وی خطاب به جوانان تأکید کرد: اگر هوشیاری کامل ندارید، به هیچ عنوان پشت فرمان ننشینید. بزرگراه جای آزمون و خطا نیست و کوچک‌ترین لغزش در تصمیم‌گیری می‌تواند جان راننده، سرنشینان و سایر کاربران راه را به خطر بیندازد.

ریشه تصادفات؛ تخلف

رئیس مرکز جامع برخط پلیس راهور تهران بزرگ در پایان با تأکید بر اینکه ریشه تمام تصادفات به تخلفات رانندگی بازمی‌گردد، از شهروندان خواست با رعایت دقیق قوانین، پرهیز از سرعت غیرمجاز، استفاده از کمربند ایمنی، عدم استفاده از تلفن همراه حین رانندگی و توجه کامل به جلو، به کاهش آمار تلخ تصادفات کمک کنند.

وی همچنین بر نقش نظارت هوشمند، توسعه سامانه‌های ثبت تخلف و برخورد قاطع و بدون اغماض با تخلفات حادثه‌ساز به‌ویژه در بزرگراه‌ها تأکید کرد و گفت: امنیت ترافیکی تنها با مشارکت همه شهروندان، همراهی دستگاه‌های مسئول و پایبندی همگانی به قانون محقق می‌شود و هر راننده می‌تواند با یک تصمیم درست، از وقوع یک فاجعه جلوگیری کند.