شرکت آرم (Arm) از نسل جدید پلتفرم یکپارچه خود برای طراحی تراشه‌های موبایلی رونمایی کرد. این پلتفرم که با نام CSS for Mobile 2 معرفی شده، به‌عنوان یک راهکار «هوش‌محور» برای گوشی‌های هوشمند پرچم‌دار نسل آینده طراحی شده و تمرکز اصلی آن بر ترکیب قدرت گرافیکی، پردازش مرکزی و شتاب‌دهی هوش مصنوعی در یک معماری واحد است.

سال گذشته بود که آرم برای نخستین‌بار مفهوم Lumex CSS یا همان Compute Subsystem را به‌عنوان یک راهکار آماده و قابل تنظیم برای طراحی تراشه‌ها معرفی کرد؛ ایده‌ای که به شرکت‌های سازنده تراشه اجازه می‌داد بدون طراحی صفر تا صد، از چیدمان بهینه و از پیش تأییدشده هسته‌ها، گرافیک و اتصالات بهره ببرند. اکنون CSS for Mobile 2 گام بعدی این مسیر است و به گفته آرم، برای عصر «هوش مصنوعی عامل‌محور» و گرافیک عصبی بهینه‌سازی شده است.

قلب تپنده پلتفرم؛ Mali G2-Ultra NX نخستین گرافیک Mali با شتاب‌دهنده هوش مصنوعی

مهم‌ترین تغییر در این نسل، حضور پردازنده گرافیکی جدید Mali G2-Ultra NX است. آرم تأکید می‌کند این نخستین گرافیک از خانواده Mali است که به‌صورت سخت‌افزاری به واحد شتاب‌دهنده اختصاصی هوش مصنوعی مجهز شده است.

گرافیک Mali G2-Ultra NX در پلتفرم CSS for Mobile 2 آرم

این واحد جدید، امکان اجرای فناوری «گرافیک عصبی» یا Neural Graphics را فراهم می‌کند؛ مفهومی که در آن بخشی از پردازش تصویر، بازسازی فریم، ارتقای کیفیت یا حتی تولید کامل گرافیک بر عهده شبکه‌های عصبی و فناوری Arm Neural Technology قرار می‌گیرد. نتیجه این رویکرد به گفته آرم، ۴ برابر بهره‌وری انرژی بیشتر در هر وات برای پردازش‌های گرافیکی مبتنی بر هوش مصنوعی نسبت به نسل قبل است.

این جهش برای بازی‌های موبایلی، واقعیت افزوده و رابط‌های کاربری که به‌صورت لحظه‌ای محتوا تولید می‌کنند، حیاتی است. گرافیک جدید می‌تواند علاوه بر رندر سنتی، بار پردازشی مدل‌های مولد تصویر را نیز بدون اتکا به واحد NPU جداگانه تا حدی بر دوش بکشد و تأخیر را کاهش دهد.

خوشه پردازنده C2؛ هسته‌های Ultra برای قدرت و Pro برای بهره‌وری

در کنار گرافیک جدید، خوشه پردازشی Arm C2 قرار گرفته که شامل دو خانواده هسته است: C2-Ultra و C2-Pro. این نام‌گذاری جدید جایگزین نسل قبلی C1 شده و البته برند «Cortex» به‌طور رسمی حذف شده است.

خوشه پردازنده C2 آرم با هسته‌های Ultra و Pro

به گفته آرم، هسته‌های C2-Ultra سریع‌ترین هسته‌هایی هستند که این شرکت تاکنون طراحی کرده است. این هسته‌ها در مقایسه با C1-Ultra نسل قبل، ۱۵ درصد عملکرد تک‌هسته‌ای بالاتر ارائه می‌دهند و در سناریوی عملکرد برابر، تا ۳۸ درصد مصرف انرژی کمتری دارند. این ویژگی برای اجرای روان برنامه‌های سنگین، بازی‌ها و وظایف هوش مصنوعی که به تک‌هسته قدرتمند وابسته‌اند، اهمیت ویژه‌ای دارد.

در سوی دیگر، هسته‌های C2-Pro با تمرکز بر بهره‌وری انرژی طراحی شده‌اند تا وظایف روزمره، پردازش‌های پس‌زمینه و اجرای طولانی‌مدت اپلیکیشن‌ها را با کمترین مصرف باتری مدیریت کنند. ترکیب Ultra و Pro در یک خوشه، به سازندگان تراشه اجازه می‌دهد تعادل دلخواه میان قدرت و مصرف را برای پرچم‌داران یا گوشی‌های شبه‌پرچم‌دار تنظیم کنند.

SME2؛ جهش پردازش هوش مصنوعی روی CPU

یکی از بخش‌های کلیدی CSS for Mobile 2، پشتیبانی کامل از فناوری SME2 یا Scalable Matrix Extension 2 است. آرم دو واحد SME2 را مستقیماً در خوشه C2 تعبیه کرده تا پردازش‌های ماتریسی مورد نیاز مدل‌های زبانی و هوش مصنوعی مولد، بدون نیاز به انتقال داده به شتاب‌دهنده خارجی، با تأخیر بسیار کم روی خود CPU اجرا شود.

بر اساس اعلام رسمی، این معماری جدید دو برابر توان محاسباتی بیشتر نسبت به نسل C1 ارائه می‌دهد و در اجرای مدل‌های زبانی کوچک (Small Language Models) که برای اجرای آفلاین روی گوشی بهینه شده‌اند، تا ۷۰ درصد سرعت بیشتر را به همراه دارد. این موضوع برای قابلیت‌هایی مانند دستیارهای هوشمند آفلاین، خلاصه‌سازی متن، ترجمه همزمان و تولید محتوا روی دستگاه، یک مزیت رقابتی بزرگ محسوب می‌شود.

آرم اعلام کرده که SME2 اکنون به‌صورت گسترده در اکوسیستم موبایل پذیرفته شده و شرکت‌هایی مانند Alipay، گوگل با مجموعه AI Edge Gallery، اوپو و ویوو در حال همکاری برای بهینه‌سازی نرم‌افزارهای خود با این قابلیت هستند. همچنین این فناوری هم در دستگاه‌های اندرویدی و هم در محصولات مبتنی بر iOS مورد استفاده قرار گرفته است.

پلتفرمی آماده برای سازندگان تراشه

فلسفه CSS یا Compute Subsystem از ابتدا ارائه یک طراحی مرجع کامل و بهینه بوده است؛ مجموعه‌ای از هسته‌های CPU، گرافیک، حافظه کش، اتصالات و کنترلرها که به‌صورت یکپارچه تأیید و بهینه‌سازی شده‌اند تا شرکت‌هایی مانند مدیاتک، سامسونگ یا کوالکام بتوانند سریع‌تر و با ریسک کمتر، تراشه‌های ۳ نانومتری و نسل‌های بعدی را توسعه دهند.

CSS for Mobile 2 نیز همین مسیر را ادامه می‌دهد، اما این بار با تمرکز ویژه بر هوش مصنوعی. آرم می‌گوید این پلتفرم به‌صورت «AI-native» طراحی شده؛ به این معنا که از ابتدا برای اجرای بارهای کاری عامل‌محور (Agentic AI) که نیاز به استدلال چندمرحله‌ای و تصمیم‌گیری خودکار دارند، بهینه شده است.

معماری پلتفرم CSS for Mobile 2 آرم برای گوشی‌های هوشمند

چه زمانی در گوشی‌های واقعی می‌بینیم؟

اگرچه آرم هنوز به نام تراشه‌های تجاری مجهز به این پلتفرم اشاره نکرده، اما با توجه به چرخه معرفی تراشه‌ها، انتظار می‌رود نخستین چیپست‌های مبتنی بر CSS for Mobile 2 در اواخر سال ۲۰۲۶ و اوایل ۲۰۲۷ در گوشی‌های پرچم‌دار ظاهر شوند. نسل قبلی یعنی Lumex CSS و هسته‌های C1 و G1 اکنون در تراشه‌های معرفی‌شده دیده می‌شوند و CSS for Mobile 2 جایگزین مستقیم آن‌ها خواهد بود.

نکته جالب برای کاربران نهایی، حذف نام Cortex و ساده‌سازی برندینگ به C2-Ultra و C2-Pro است. این تغییر اگرچه در نگاه اول صرفاً اسمی به نظر می‌رسد، اما نشان‌دهنده تمرکز جدید آرم بر ارائه سبدی شفاف‌تر از هسته‌ها برای سازندگان است.

جمع‌بندی؛ تمرکز آرم بر هوش مصنوعی روی دستگاه

رونمایی از CSS for Mobile 2 نشان می‌دهد که رقابت آینده تراشه‌های موبایلی دیگر صرفاً بر سر فرکانس و تعداد هسته نیست، بلکه بر سر هوشمندی روی دستگاه است. ترکیب Mali G2-Ultra NX با شتاب‌دهنده هوش مصنوعی، هسته‌های C2-Ultra با ۱۵ درصد قدرت بیشتر و ۳۸ درصد بهره‌وری بهتر، و دو واحد SME2 برای اجرای ۷۰ درصد سریع‌تر مدل‌های زبانی کوچک، همگی در یک پلتفرم آماده، پیامی روشن به صنعت دارد: نسل بعدی گوشی‌های هوشمند باید بتوانند بخش بزرگی از پردازش‌های هوش مصنوعی را بدون وابستگی به فضای ابری و با تأخیر نزدیک به صفر انجام دهند.

با توجه به همکاری گسترده با گوگل، اوپو، ویوو و دیگر بازیگران اکوسیستم، به نظر می‌رسد آرم قصد دارد این پلتفرم را به استاندارد جدید طراحی تراشه‌های پرچم‌دار تبدیل کند؛ استانداردی که گرافیک عصبی و هوش مصنوعی عامل‌محور را از یک قابلیت لوکس به یک ویژگی پیش‌فرض در گوشی‌های آینده بدل می‌کند.