روزنامه آمریکایی نیویورکپست در گزارشی که بازتاب گستردهای داشته، از استفاده ایران از نسل جدید موشکهای مجهز به سامانه هدایت الکترواپتیکی برای هدف قرار دادن شناورهای نظامی آمریکا در آبهای حساس خلیج فارس خبر داده است؛ گزارشی که به اعتقاد ناظران، اعترافی صریح به ارتقای کیفی توان موشکی جمهوری اسلامی ایران محسوب میشود.
بر اساس آنچه این روزنامه به نقل از منابع ایرانی منتشر کرده، نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در جریان یک عملیات تلافیجویانه، موجی از موشکهای بالستیک را به سمت ناوگروه آمریکایی مستقر در نزدیکی تنگه هرمز شلیک کرده است. این عملیات در پاسخ به آنچه «اقدام تجاوزکارانه آمریکا در هدف قرار دادن پنج نفتکش ایرانی در نزدیکی جزیره خارک» عنوان شده، صورت گرفته است.
اعتراف نیویورکپست به حمله موشکی ایران به ناوهای آمریکایی
نیویورکپست مدعی شده است که در این حمله، ۱۰ کشتی جنگی آمریکایی در محدوده تنگه هرمز هدف قرار گرفتهاند و همزمان یک پایگاه نظامی ایالات متحده در خاک اردن نیز مورد اصابت قرار گرفته است. هرچند جزئیات دقیق از میزان خسارات و تلفات احتمالی در این گزارش منتشر نشده، اما نفس انتشار چنین خبری از سوی یک رسانه نزدیک به جریان محافظهکار آمریکا، از نظر تحلیلگران حائز اهمیت است.
این روزنامه آمریکایی که معمولاً مواضعی تند علیه برنامه موشکی ایران دارد، این بار ناگزیر به تأیید کارآمدی سامانههای جدید موشکی ایران شده است. پیشتر رسانههای غربی تلاش میکردند توان موشکی ایران را محدود به تسلیحات متعارف و قابل رهگیری جلوه دهند، اما گزارش اخیر، روایتی متفاوت ارائه میکند.
فناوری الکترواپتیکی؛ موشکهایی مقاوم در برابر جنگ الکترونیک
نکته محوری گزارش نیویورکپست، اشاره به فناوری هدایت الکترواپتیکی در موشکهای شلیکشده است. بر اساس این گزارش، موشکهای مورد استفاده به حسگرهای نوری پیشرفته و دوربینهای هوشمند مجهز بودهاند که به آنها امکان میدهد بدون اتکا به سامانه موقعیتیاب جهانی (GPS) اهداف متحرک دریایی را شناسایی، تعقیب و با دقت بالا منهدم کنند.
این ویژگی یک مزیت راهبردی مهم محسوب میشود، زیرا موشکهای متکی به GPS بهشدت در برابر اخلال الکترونیکی، پارازیت و جنگ الکترونیک آسیبپذیر هستند. آمریکا و متحدانش سالهاست با توسعه سامانههای اخلالگر پیشرفته، تلاش میکنند دقت موشکهای متعارف را کاهش دهند، اما فناوری الکترواپتیک این نقطه ضعف را برطرف میکند.
در این سامانه، موشک از طریق پردازش تصویر و تطبیق لحظهای با هدف، مسیر خود را اصلاح میکند و حتی در صورت قطع ارتباط ماهوارهای یا اعمال جنگ الکترونیک سنگین، قادر به اصابت دقیق است. کارشناسان نظامی این قابلیت را «جهش کیفی» در توان بازدارندگی ایران ارزیابی کردهاند، زیرا امکان هدف قرار دادن اهداف باارزشی مانند ناوهای هواپیمابر و ناوشکنهای مجهز به سامانه دفاعی ایجس را بهطور چشمگیری افزایش میدهد.
قاسم بصیر؛ گزینه احتمالی میدان
در حالی که نیویورکپست به طور قطعی نام موشک بهکاررفته را اعلام نکرده، برخی منابع دفاعی گمانهزنی کردهاند که سلاح مورد استفاده احتمالاً موشک بالستیک میانبرد «قاسم بصیر» باشد. این موشک سال گذشته با حضور مقامات ارشد نیروهای مسلح رونمایی شد و به عنوان یکی از دستاوردهای جدید صنعت دفاعی کشور معرفی گردید.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، قاسم بصیر دارای بردی بیش از ۱۲۰۰ کیلومتر و مجهز به کلاهک جنگی ۵۰۰ کیلوگرمی است. برد بلند، قدرت تخریب بالا و مهمتر از همه سامانه هدایت ترکیبی آن، این موشک را به گزینهای مناسب برای مقابله با اهداف راهبردی در فاصله دور تبدیل کرده است. توانایی شلیک از عمق خاک ایران و اصابت به اهدافی در تنگه هرمز و فراتر از آن، پیام روشنی از نظر بازدارندگی منطقهای دارد.
البته منابع رسمی ایرانی تاکنون به طور مستقیم ارتباط این عملیات با موشک قاسم بصیر را تأیید نکردهاند و این گمانهزنی همچنان در حد تحلیل رسانهای باقی مانده است.
رویکرد «بازدارندگی فعال» به جای «بازدارندگی واکنشی»
در همین ارتباط، محسن رضایی، دبیر جدید شورای عالی امنیت ملی، در اظهاراتی به ظهور یک موشک جدید «ویژه مقابله با ناوشکنها» در حمله اخیر اشاره کرده است. وی این دستاورد را بخشی از یک دکترین دفاعی نوین توصیف کرده که بر «بازدارندگی فعال» استوار است.
به گفته رضایی، در دکترین جدید، نیروهای مسلح ایران به جای انتظار برای واکنش پس از وقوع تهدید، با نمایش توانمندی و اقدام بازدارنده پیشدستانه، از شکلگیری تهدید جلوگیری میکنند. این تغییر رویکرد به معنای افزایش ابتکار عمل، کاهش زمان واکنش و ارتقای قدرت ضربه دوم است؛ موضوعی که معادلات امنیتی در خلیج فارس و تنگه هرمز را به طور اساسی تحت تأثیر قرار میدهد.
تنگه هرمز به عنوان یکی از مهمترین گذرگاههای انرژی جهان، همواره کانون رقابتهای نظامی بوده و حضور ناوگروههای آمریکایی در آن با حساسیت بالایی از سوی تهران دنبال میشود. ایران بارها اعلام کرده است که امنیت این آبراه را خط قرمز خود میداند و هرگونه تجاوز به منافع دریاییاش را با پاسخی قاطع مواجه خواهد کرد.
پیام گزارش آمریکایی برای معادلات منطقه
انتشار این گزارش از سوی نیویورکپست، از جنبه رسانهای و سیاسی نیز قابل تأمل است. این روزنامه در حالی به پیشرفت صنایع دفاعی ایران اعتراف کرده که طی سالهای گذشته، کارزار رسانهای گستردهای برای کوچکنمایی توان موشکی ایران به راه افتاده بود. اکنون اذعان به توانایی ایران در هدف قرار دادن پیشرفتهترین شناورهای جنگی آمریکا با موشکهای نقطهزن و مقاوم در برابر جنگ الکترونیک، نشان میدهد که توازن قدرت در منطقه دستخوش تغییر شده است.
ناظران معتقدند این افشاگری ناخواسته، بیش از آنکه یک گزارش خبری ساده باشد، هشداری به سیاستگذاران آمریکایی درباره هزینههای هرگونه ماجراجویی نظامی علیه ایران است. توانایی ایران در بومیسازی فناوریهای حساس هدایت و کنترل، آن هم در شرایط تحریمهای گسترده، بیانگر خودکفایی دفاعی و عمق راهبردی صنعت موشکی کشور است.
نظرات (0)