بیست‌وسومین مرحله طرح تجلیل از رانندگان قانون‌مدار در شیراز با رویکردی متفاوت از سوی پلیس راهور استان فارس برگزار شد؛ رویکردی که به جای تکیه صرف بر جریمه و برخورد سلبی، تشویق و قدردانی از رفتارهای مسئولانه را محور ارتقای ایمنی تردد قرار داده است.

این برنامه با همکاری مجمع خیرین شهرساز و فرهنگ‌ساز شیراز و پلیس راهور استان فارس در بلوار شهید چمران اجرا شد و طی آن از تعدادی از رانندگانی که مقررات راهنمایی و رانندگی را به‌طور کامل رعایت می‌کردند، با اهدای هدیه، تندیس و لوح سپاس قدردانی به عمل آمد. به گفته برگزارکنندگان، تاکنون در قالب این طرح از ۱۲۰ راننده قانون‌مدار تجلیل شده است.

از جریمه تا تشویق؛ تغییر نگاه به اصلاح رفتار ترافیکی

محور اصلی این طرح، اصلاح الگوهای رفتاری رانندگان از طریق پاداش اجتماعی است. مسئولان اجرای طرح تأکید دارند که تشویق رانندگان قانون‌مدار می‌تواند به اندازه جریمه و حتی بیشتر از آن، در کاهش رفتارهای پرخطر، پیشگیری از تصادفات و افزایش ایمنی در شبکه معابر شهری مؤثر باشد.

برخلاف رویکرد سنتی که تمرکز آن بر اعمال قانون و توقیف خودرو است، در این ابتکار تلاش می‌شود رعایت قانون به‌عنوان یک ارزش اجتماعی برجسته شود و نمونه‌های عینی از رانندگی صحیح در معرض دید عموم قرار گیرد تا دیگران نیز به الگوبرداری ترغیب شوند.

تأکید پلیس راهور فارس بر هدف اصلی؛ سلامت شهروندان

داریوش اکبری، رئیس پلیس راهور استان فارس، در حاشیه برگزاری این مراسم با اشاره به پیامدهای ناگوار تخلفات رانندگی گفت: تخلفات رانندگی خسارت‌های جانی و مالی جبران‌ناپذیری به جامعه وارد می‌کند و حضور پلیس در معابر صرفاً برای اعمال قانون نیست، بلکه هدف نهایی این است که رانندگان با سلامت کامل از مبدأ به مقصد برسند.

وی افزود: هرچند جریمه و توقیف خودرو ابزارهای بازدارنده مهمی هستند، اما معرفی و تقدیر از رانندگان قانون‌مدار می‌تواند الگوهای ملموس و قابل مشاهده‌ای از رفتار درست را به دیگر شهروندان ارائه دهد. اگر رفتارهایی مانند حرکت صحیح بین خطوط، رعایت سرعت مطمئنه، پرهیز از توقف دوبله و جلوگیری از سد معبر به یک رفتار عمومی و فراگیر تبدیل شود، نیاز به حضور فیزیکی مستمر مأموران در خیابان‌ها کاهش می‌یابد.

به گفته اکبری، این تغییر رفتار در نهایت زمینه را برای حرکت به سمت هوشمندسازی نظارت ترافیکی و همچنین بهبود امدادرسانی خودروهای پلیس، اورژانس و آتش‌نشانی فراهم می‌کند، چرا که معابر خلوت‌تر و منظم‌تر امکان تردد سریع‌تر نیروهای امدادی را نیز مهیا می‌سازد.

نقش عامل انسانی در تصادفات؛ ضرورت آموزش مستمر

سرهنگ حمید افرامن، معاون فرهنگی و اجتماعی فرماندهی انتظامی استان فارس نیز در این مراسم با تأکید بر نقش پررنگ عامل انسانی در بروز سوانح رانندگی اظهار کرد: بررسی‌ها نشان می‌دهد سرعت غیرمجاز، سبقت غیرمجاز و بی‌توجهی به جلو که همگی ناشی از خطای انسانی هستند، از عوامل اصلی وقوع تصادفات جاده‌ای و شهری محسوب می‌شوند.

وی مقابله با این عوامل را نیازمند استمرار فعالیت‌های آموزشی و رسانه‌ای دانست و افزود: معاونت فرهنگی و اجتماعی پلیس تلاش دارد با حضور در مدارس، دانشگاه‌ها، مساجد و اصناف و نیز بهره‌گیری از ظرفیت رسانه ملی و شبکه‌های اجتماعی، برنامه‌های مستمری برای نهادینه‌سازی رفتارهای ایمن رانندگی اجرا کند.

افرامن با قدردانی از تداوم همکاری مجمع خیرین شهرساز و فرهنگ‌ساز شیراز در اجرای طرح تجلیل از رانندگان قانون‌مدار، این‌گونه برنامه‌های ایجابی را نشانه‌ای از تغییر نگاه پلیس عنوان کرد و گفت: این طرح‌ها به خوبی نشان می‌دهد که رویکرد پلیس تنها برخورد و تنبیه نیست و شهروندانی که قانون را رعایت می‌کنند، مورد توجه و قدردانی قرار می‌گیرند.

سرمایه انسانی در کنار توسعه کالبدی شهر

عبدالمحمد طاهری، نایب‌رئیس مجمع خیرین شهرساز و فرهنگ‌ساز شیراز نیز این طرح را نمونه‌ای از توجه همزمان به توسعه فیزیکی و ارتقای فرهنگ شهروندی دانست و اظهار کرد: ساخت معابر و توسعه کالبدی شهر بدون ارتقای فرهنگ و نگرش شهروندان نمی‌تواند به نتیجه مطلوب و پایدار منجر شود.

وی با اشاره به تجربیات جهانی و یافته‌های علمی گفت: مطالعات نشان می‌دهد اتکای صرف به رویکردهای سلبی برای بازدارندگی کافی نیست و اصلاح رفتار رانندگی به مجموعه‌ای از عوامل شامل مشوق‌ها، تکرار آموزش، نظارت مستمر و ارزیابی اثربخشی نیاز دارد.

طاهری با بیان اینکه تاکنون ۱۲۰ راننده در قالب این برنامه مورد تقدیر قرار گرفته‌اند، تأکید کرد: مجمع خیرین شهرساز و فرهنگ‌ساز شیراز تلاش دارد این تجربه بومی و موفق را به الگویی قابل تعمیم در سطح ملی تبدیل کند تا دیگر شهرها نیز بتوانند از آن برای ارتقای فرهنگ ترافیک بهره ببرند.

جزئیات اجرای بیست‌وسومین مرحله در بلوار چمران

بیست‌وسومین مرحله این طرح با استقرار تیم‌های مشترک مجمع خیرین شهرساز و فرهنگ‌ساز و پلیس راهور در بلوار شهید چمران شیراز برگزار شد. در این برنامه، خودروهای رانندگانی که مقررات را به‌طور کامل رعایت کرده بودند به صورت انتخابی متوقف شد و ضمن اهدای هدایا، تندیس و لوح سپاس، از رفتار قانون‌مدارانه آنان به صورت حضوری قدردانی شد.

برگزارکنندگان هدف نهایی این اقدام را تقویت رفتارهای ایمن در معابر، تبدیل رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی به یک هنجار اجتماعی فراگیر و در نهایت کاهش حوادث و افزایش احساس امنیت در ترددهای روزانه عنوان کردند.