طرح ملی «زندگی با آیه‌ها» با امضای تفاهم‌نامه همکاری میان سازمان دارالقرآن الکریم و سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور وارد فاز اجرایی شد. بر اساس این تفاهم، عملیات ترویج و نهادینه‌سازی فرهنگ قرآنی در سطح گسترده‌ای از مدیریت شهری و روستایی کشور آغاز شده و قرار است ۱۵۰۰ شهرداری و ۳۶ هزار دهیاری در سراسر ایران مجری این برنامه باشند.

این طرح با رویکردی فراتر از اقدامات اداری و نمایشی، به دنبال تحقق مفهوم «شهر تراز قرآنی» است؛ شهری که در آن آموزه‌های وحیانی نه در حاشیه، بلکه در مرکز سبک زندگی، روابط اجتماعی و برنامه‌ریزی فرهنگی قرار می‌گیرد.

از تفاهم‌نامه تا اجرای میدانی در شهرها و روستاها

تفاهم‌نامه مشترک دو سازمان، زیرساختی پایدار برای فعالیت‌های فرهنگی و قرآنی در تمام مناطق شهری و روستایی کشور ایجاد می‌کند. به گفته مسئولان، دستورالعمل‌های عملیاتی این طرح تدوین شده و به‌زودی برای اجرا به استان‌ها ابلاغ خواهد شد تا هر شهرداری و دهیاری بر اساس ظرفیت‌های بومی خود وارد عمل شود.

نکته قابل توجه در این برنامه، گستره ملی آن است. مشارکت همزمان هزار و ۵۰۰ شهرداری و ۳۶ هزار دهیاری به این معناست که طرح «زندگی با آیه‌ها» صرفاً محدود به کلان‌شهرها نخواهد بود و روستاها و شهرهای کوچک نیز به عنوان کانون‌های اصلی اجرای فعالیت‌های قرآنی دیده شده‌اند.

تأکید بر تاب‌آوری اجتماعی با نسخه قرآن

حجت‌الاسلام والمسلمین شفیعی، مدیرکل امور استان‌های سازمان دارالقرآن الکریم، در سومین گردهمایی رؤسا و معاونان سازمان فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری‌های کشور که در هتل آنا برگزار شد، با تشریح ضرورت این حرکت ملی گفت: در شرایطی که جامعه بیش از هر زمان دیگری به تقویت بنیان‌های اخلاقی و روانی نیاز دارد، قرآن کریم بهترین نسخه برای افزایش تاب‌آوری اجتماعی است.

وی افزود: ترویج فرهنگ قرآنی می‌تواند امید، نشاط و آرامش را به کانون خانواده‌ها و به‌ویژه نسل جوان بازگرداند و شهر را به پناهگاهی امن، انسانی و الهام‌بخش برای شهروندان تبدیل کند.

شهردار تراز قرآنی کیست؟

مدیرکل امور استان‌های سازمان دارالقرآن الکریم با اشاره به نقش کلیدی مدیران شهری در موفقیت این طرح، تصریح کرد: شهردار تراز قرآنی مدیری است که حمایت از فعالیت‌های دینی و قرآنی را نه یک وظیفه حاشیه‌ای و جانبی، بلکه اولویت اصلی و راهبردی خود می‌داند.

شفیعی از تمامی مدیران، سیاست‌گذاران و فعالان فرهنگی کشور دعوت کرد تا به عنوان شبکه‌ای بزرگ و به عنوان بازوان اجرایی این طرح ملی وارد میدان شوند و اظهار داشت: نقش مدیران فرهنگی شهرداری‌ها در این رویداد فراتر از ابلاغیه‌ها و بخشنامه‌های مرسوم اداری است؛ شما سکان‌داران اصلی نشر و تعمیق فرهنگ قرآنی در جامعه هستید.

تکیه بر ظرفیت‌های محلی و مشارکت مردمی

به گفته شفیعی، اتکا به ظرفیت‌های محلی و جلب مشارکت‌های مردمی دو رکن اساسی برای اثرگذاری طرح «زندگی با آیه‌ها» است. این طرح در تلاش است با فعال‌سازی گروه‌های مردمی، مساجد، مراکز فرهنگی، مدارس و خانواده‌ها، تغییری ملموس در سبک زندگی ایجاد کند و مسیر رشد و تعالی قرآنی کشور را هموار سازد.

وی خاطرنشان کرد: اگر مفاهیم قرآنی با زبان ساده، کاربردی و متناسب با نیازهای روز مردم ارائه شود، می‌تواند به بخشی از رفتارهای روزانه، گفت‌وگوهای خانوادگی و تعاملات اجتماعی تبدیل شود و از حالت مناسکی صرف خارج گردد.

گامی برای پیوند مدیریت شهری با فرهنگ قرآنی

کارشناسان معتقدند پیوند میان مدیریت شهری و نهادهای قرآنی می‌تواند خلأ موجود در برنامه‌های فرهنگی شهرها را پر کند. شهرداری‌ها و دهیاری‌ها به دلیل ارتباط مستقیم و روزمره با شهروندان، بهترین بستر برای ترویج فرهنگ قرآنی در مقیاس محله و روستا هستند.

اجرای طرح «زندگی با آیه‌ها» در این مقیاس گسترده، در صورت تأمین منابع، آموزش نیروی انسانی و تداوم حمایت‌های ستادی، می‌تواند الگویی برای تلفیق حکمرانی محلی با ارزش‌های دینی باشد؛ الگویی که هدف نهایی آن نه برگزاری چند برنامه مناسبتی، بلکه ساختن شهری است که در کالبد، روح و روابط خود نشانی از آموزه‌های قرآن داشته باشد.