پرداخت وام فرزندآوری به‌عنوان بخشی از بسته حمایت از خانواده و سیاست‌های تشویقی افزایش جمعیت، همچنان برای بخشی از متقاضیان با تأخیر و چالش‌های اجرایی همراه است؛ موضوعی که گلایه تعدادی از خانواده‌ها را به دنبال داشته است.

به گزارش شهروندخبرنگار باشگاه خبرنگاران جوان، تسهیلات فرزندآوری با هدف کمک به تأمین بخشی از هزینه‌های تولد و نگهداری فرزند به خانواده‌هایی پرداخت می‌شود که فرزندشان پس از سال ۱۴۰۰ به دنیا آمده باشد. این وام در چارچوب قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت تعریف شده و قرار است فشار مالی ابتدای تولد فرزند را تا حدی کاهش دهد.

روایت یک شهروند از انتظار ۷ ماهه

یکی از متقاضیان در پیام ارسالی به بخش شهروندخبرنگار اعلام کرده است که حدود هفت ماه پیش برای دریافت وام فرزندآوری ثبت‌نام کرده اما تاکنون نوبت مراجعه یا معرفی به بانک برای او تعیین نشده است.

این شهروند می‌گوید پس از طولانی شدن زمان انتظار، تصمیم گرفته ثبت‌نام قبلی را حذف و با انتخاب بانک جدید، فرایند را از ابتدا آغاز کند؛ اما در مرحله ثبت‌نام مجدد، سامانه با اختلال مواجه است و امکان تکمیل اطلاعات را نمی‌دهد.

به گفته او، مراجعه حضوری به کافی‌نت نیز مشکلی را حل نکرده و خطای سامانه در آنجا نیز تکرار شده است. این متقاضی از مسئولان مربوطه خواسته است وضعیت صف انتظار و ایراد فنی سامانه تسهیلات فرزندآوری را بررسی و تعیین تکلیف کنند.

وام فرزندآوری به چه کسانی تعلق می‌گیرد؟

بر اساس ضوابط اعلام‌شده، وام فرزندآوری به خانواده‌هایی تعلق می‌گیرد که فرزندشان از ابتدای سال ۱۴۰۰ به بعد متولد شده باشد. میزان تسهیلات بسته به تعداد فرزندان و دستورالعمل سالانه بانک مرکزی متفاوت است و پس از ثبت‌نام در سامانه تسهیلات قرض‌الحسنه فرزند، متقاضی در صف انتظار قرار گرفته و سپس به یکی از بانک‌های عامل معرفی می‌شود.

فرایند به‌صورت معمول شامل ثبت‌نام اولیه در سامانه، انتخاب بانک عامل، انتظار برای تعیین شعبه، تشکیل پرونده و در نهایت پرداخت تسهیلات است. طولانی شدن هر یک از این مراحل، به‌ویژه مرحله تعیین شعبه و تخصیص اعتبار از سوی بانک، از جمله دلایل اصلی تأخیر عنوان می‌شود.

اختلال سامانه و سردرگمی متقاضیان

در ماه‌های اخیر گزارش‌های مشابهی از کندی یا اختلال مقطعی سامانه ثبت‌نام وام فرزندآوری منتشر شده است. برخی متقاضیان می‌گویند پس از انصراف یا حذف ثبت‌نام قبلی برای تغییر بانک، سامانه اجازه ثبت‌نام مجدد نمی‌دهد یا در مرحله تأیید اطلاعات با خطا مواجه می‌شود.

کارشناسان حوزه بانکی تأکید می‌کنند که به‌روزرسانی سامانه، حجم بالای متقاضیان در صف و محدودیت منابع قرض‌الحسنه بانک‌ها می‌تواند در بروز این تأخیرها نقش داشته باشد. با این حال، خانواده‌ها انتظار دارند اطلاع‌رسانی دقیق‌تری درباره زمان تقریبی نوبت‌دهی و دلایل اختلالات فنی صورت گیرد تا امکان برنامه‌ریزی مالی برایشان فراهم شود.

ضرورت تسریع در تعیین تکلیف صف انتظار

وام فرزندآوری هرچند در مقایسه با هزینه‌های واقعی فرزندآوری رقم بزرگی محسوب نمی‌شود، اما برای بسیاری از خانواده‌ها به‌ویژه در ماه‌های نخست تولد نوزاد، کمک‌هزینه‌ای مهم برای تأمین لوازم اولیه، هزینه‌های درمانی و معیشتی است. به همین دلیل تأخیر چندماهه در پرداخت آن می‌تواند اثر حمایتی این تسهیلات را کمرنگ کند.

انتظار می‌رود بانک مرکزی و بانک‌های عامل با شفاف‌سازی درباره طول صف، رفع ایرادات فنی سامانه ثبت‌نام و تسریع در معرفی متقاضیان به شعب، زمینه دسترسی سریع‌تر خانواده‌های مشمول به این تسهیلات را فراهم کنند. شهروندخبرنگاران نیز خواستار پاسخگویی مشخص مسئولان مربوطه درباره زمان رفع اختلال سامانه و تعیین تکلیف ثبت‌نام‌های معطل‌مانده شده‌اند.