علیرضا داوودنژاد، کارگردان، تهیهکننده و نویسنده باسابقه سینمای ایران، در حاشیه برگزاری پانزدهمین جشنواره بینالمللی فیلم ۱۰۰، از اهمیت فیلم کوتاه به عنوان پلی مطمئن برای ورود به سینمای بلند سخن گفت. او فیلم ۱۰۰ ثانیهای را نه یک قالب تفننی، بلکه تمرینی جدی برای فهم جوهر سینما یعنی روایت و زمان دانست.
به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان، داوودنژاد که سالهاست به عنوان یکی از فیلمسازان پرکار و تجربهگرا شناخته میشود، در گفتوگویی با محوریت ویژگیهای فیلمهای ۱۰۰ ثانیهای، تأکید کرد که محوریترین مسئله در سینما، توانایی ساختن فیلم و روایت کردن قصه است و جشنواره فیلم ۱۰۰ دقیقاً همین توانایی را محک میزند.
فیلم ۱۰۰ ثانیهای؛ تمرین شناخت زمان
این کارگردان سینما با اشاره به محدودیت زمانی منحصر به فرد این جشنواره گفت: «جشنواره فیلم ۱۰۰ به دلیل محدودیت ۱۰۰ ثانیهای، فیلمساز را وادار میکند نسبت خود را با زمان بهتر بشناسد.» به باور او، زمانی که یک فیلمساز موظف است در تنها ۱۰۰ ثانیه اثری مرغوب، منسجم و قابل رقابت تولید کند، ناچار است با دقت مضاعف به زمان نگاه کند.
داوودنژاد توضیح داد که در این قالب فشرده، فیلمساز بهتدریج درمییابد که هر قاب، هر حرکت دوربین، هر دیالوگ و هر اتفاق داستانی، چه سهم دقیقی از زمان را به خود اختصاص میدهد. این آگاهی، به گفته او، به شکلگیری «حس زمان» در فیلمساز منجر میشود؛ حسی که از ارکان اصلی کارگردانی حرفهای به شمار میرود و بدون آن، روایت سینمایی قوام نمییابد.
او افزود: تجربه ساخت فیلم در زمان محدود، نوعی تمرین برای قاببندی دقیق، اقتصاد روایی و پرهیز از زیادهگویی است. فیلمساز یاد میگیرد چه چیزی را نشان دهد، چه چیزی را حذف کند و چگونه در کوتاهترین زمان، بیشترین تأثیر را بر مخاطب بگذارد؛ مهارتی که بعدها در ساخت فیلم بلند به کار او میآید.
فیلمسازی مستمر حتی با موبایل
داوودنژاد در بخش دیگری از سخنان خود به اهمیت تداوم در فیلمسازی اشاره کرد. او معتقد است فیلمساز جوان نباید منتظر امکانات حرفهای و بودجههای کلان بماند، بلکه باید به طور مداوم فیلم بسازد؛ حتی اگر ابزار او تنها یک تلفن همراه باشد.
به گفته این سینماگر، «وقتی یک فیلمساز بهطور مداوم فیلم میسازد، چه با دوربین و چه حتی با موبایل، از جهت روایت و نشان دادن موقعیت تجربه بیشتری پیدا میکند.» این مداومت و تمرین روزمره، به تدریج دایره تجربه بصری و روایی فیلمساز را گسترش میدهد و او را برای مواجهه با پروژههای بزرگتر آماده میکند.
او تأکید کرد که آمادگی برای ساخت فیلم سینمایی، یک شبه به دست نمیآید، بلکه حاصل همین تجربههای کوچک و مستمر است. فیلم کوتاه در این میان، کارگاهی عملی است که در آن میتوان آزمون و خطا کرد، زبان تصویری شخصی را کشف کرد و بدون ترس از شکستهای پرهزینه، مسیر حرفهای را تمرین کرد.
توصیه به فیلمسازان جوان
این کارگردان در پاسخ به پرسشی درباره توصیهاش به علاقهمندان جوانی که در ابتدای راه فیلمسازی قرار دارند، پیشنهاد روشن و مستقیمی مطرح کرد: سراغ فیلم ۱۰۰ ثانیهای بروید.
داوودنژاد گفت: «فیلم ۱۰۰ ثانیهای بسازند که بتوانند عنصر اصلی فیلمسازی، یعنی شناخت زمان و نقش زمان در ساختار سینمایی را کشف و فهم کنند؛ این کار برای شروع عالی است.»
به اعتقاد او، درک زمان فقط یک مفهوم نظری نیست، بلکه مهارتی عملی است که تنها با ساختن و تجربه کردن به دست میآید. فیلم ۱۰۰ ثانیهای به دلیل ایجاز، فیلمساز را از حاشیهپردازی دور میکند و او را به هسته اصلی سینما یعنی «چگونه گفتن» سوق میدهد.
جایگاه جشنواره فیلم ۱۰۰ در کشف استعدادها
پانزدهمین جشنواره بینالمللی فیلم ۱۰۰ که این روزها با حضور فیلمسازان جوان و پیشکسوت در حال برگزاری است، به عنوان یکی از قدیمیترین رویدادهای تخصصی فیلم کوتاه در ایران شناخته میشود. تمرکز این جشنواره بر آثار ۱۰۰ ثانیهای، آن را به آوردگاهی برای ایدههای خلاقانه، روایتهای فشرده و تجربههای نو در فرم و محتوا تبدیل کرده است.
سخنان داوودنژاد در این جشنواره، بار دیگر نقش فیلم کوتاه را به عنوان پایگاه تربیت نسل جدید سینماگران یادآوری میکند؛ نسلی که با تمرین در قالبهای کوتاه و کمهزینه، میتواند با آمادگی بیشتر گام به عرصه فیلم بلند بگذارد و زبان سینمایی خود را بیابد.
نظرات (0)