رئیس مرکز آمار ایران جزئیات جدیدی از نحوه اجرای سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۴۰۵ را تشریح کرد؛ سرشماریای که به گفته او با تغییری اساسی نسبت به تمام دورههای گذشته برگزار میشود و دیگر خبری از مراجعه حضوری و آمارگیری خانهبهخانه نخواهد بود.
غلامرضا گودرزی با تأکید بر اینکه مقدمات اجرای این طرح ملی در سراسر کشور به پایان رسیده، گفت: سرشماری ۱۴۰۵ بر دو محور اصلی «استفاده از اطلاعات ثبتی» و «مشارکت فعال مردم» استوار است و تمام دستگاههای مرتبط برای آغاز عملیات آماری در روزهای آینده آماده شدهاند.
سرشماری ۱۴۰۵ چگونه اجرا میشود؟
به گفته رئیس مرکز آمار ایران، رویکرد اصلی در سرشماری پیشرو، ثبتیمبنا بودن آن است. به این معنا که بخش بزرگی از اطلاعات مورد نیاز از طریق ظرفیت سامانههای ثبتی موجود در کشور جمعآوری و پردازش میشود و نیازی به مراجعه حضوری مأموران آمارگیر به درب منازل نیست.
گودرزی توضیح داد: در این شیوه، دادههای ثبتشده در پایگاههای مختلف اداری و خدماتی کشور مبنای کار قرار میگیرد و سپس با مشارکت شهروندان، این اطلاعات تکمیل، بهروزرسانی و راستیآزمایی خواهد شد. این روش ضمن افزایش دقت، سرعت پردازش اطلاعات را نیز بهطور چشمگیری بالا میبرد.
نقش سامانههای ثبتی و مشارکت مردم
رئیس مرکز آمار ایران تأکید کرد که اجرای غیرحضوری به معنای حذف نقش مردم نیست، بلکه مشارکت آنان یکی از ارکان اصلی موفقیت طرح است. وی گفت: در جریان اجرای سرشماری، اطلاعات ثبتی مربوط به گروههای مختلف جمعیتی مورد بررسی قرار میگیرد و در مواردی که دادهها ناقص باشد، نیاز به تکمیل داشته باشد یا نیازمند تأیید نهایی باشد، اطلاعات لازم با مشارکت مستقیم مردم دریافت خواهد شد.
به عبارت دیگر، شهروندان در صورت مشاهده نقص یا مغایرت در اطلاعات ثبتی خود، از طریق بسترهایی که بهزودی اطلاعرسانی خواهد شد، نسبت به تکمیل و اصلاح دادهها اقدام میکنند. گودرزی افزود: اطلاعرسانیهای لازم پیش از شروع عملیات بهصورت گسترده انجام میشود تا همه مردم در جریان فرآیند، زمانبندی و نحوه مشارکت در سرشماری قرار گیرند.
اجرای هدفمند و متفاوت در هر استان از ابتدای آبان
یکی از نکات مهم مطرحشده در اظهارات رئیس مرکز آمار ایران، تفاوت اجرای سرشماری در استانهای مختلف است. برخلاف دورههای گذشته که عملیات به شکل یکسان در سراسر کشور اجرا میشد، در سرشماری ۱۴۰۵ ویژگیها و ظرفیت سامانههای ثبتی هر استان بهطور جداگانه مدنظر قرار گرفته است.
گودرزی تصریح کرد: عملیات آماری از ابتدای آبانماه در هر استان متناسب با شرایط، زیرساختهای اطلاعاتی و دادههای موجود در سامانههای ثبتی همان استان آغاز میشود و بهصورت هدفمند دنبال خواهد شد. این رویکرد باعث میشود دقت آمارگیری در مناطق مختلف افزایش یابد و از اتلاف منابع جلوگیری شود.
وی خاطرنشان کرد که فراهم شدن مقدمات لازم در سراسر کشور، زمینه آغاز این عملیات در روزهای آینده را بهطور کامل فراهم کرده و هماهنگیهای لازم میان مرکز آمار ایران و سایر دستگاههای اجرایی انجام شده است.
چرا روش ثبتیمبنا انتخاب شد؟
تغییر روش سرشماری از حضوری به ثبتیمبنا، همراستا با روندی جهانی است که بسیاری از کشورها در سالهای اخیر به سمت آن حرکت کردهاند. استفاده از دادههای ثبتی علاوه بر کاهش چشمگیر هزینههای اجرایی، خطای انسانی را کاهش میدهد، امکان بهروزرسانی مستمر اطلاعات جمعیتی را فراهم میکند و اتکای برنامهریزیهای کلان کشور به آمارهای دقیق و روزآمد را افزایش میدهد.
در سرشماریهای سنتی، مراجعه حضوری به بیش از ۲۷ میلیون خانوار علاوه بر هزینه و زمان بسیار زیاد، با چالشهایی مانند عدم حضور خانوار، جابهجایی جمعیت و دشواری دسترسی به مناطق دورافتاده همراه بود. در روش جدید، با اتصال پایگاههای اطلاعاتی مانند ثبت احوال، نظام سلامت، آموزش، تامین اجتماعی و سایر سامانهها، تصویری جامع و بهروز از جمعیت، مسکن و ویژگیهای خانوار به دست میآید.
کارشناسان معتقدند موفقیت این طرح در گرو همکاری مردم در تکمیل اطلاعات و همچنین یکپارچگی و کیفیت دادههای ثبتی است؛ موضوعی که مرکز آمار ایران میگوید با همکاری دستگاههای مختلف در ماههای گذشته بهطور ویژه روی آن کار شده است.
اطلاعرسانی گسترده پیش از آغاز طرح
گودرزی در پایان با اشاره به اهمیت آگاهیبخشی عمومی تأکید کرد: پیش از آغاز عملیات میدانی و ثبتی، اطلاعرسانیهای لازم از طریق رسانهها، سامانههای رسمی و شبکههای استانی انجام خواهد شد تا هیچ ابهامی برای مردم درباره نحوه مشارکت، حفظ محرمانگی اطلاعات و زمان اجرای طرح باقی نماند.
به گفته او، سرشماری عمومی نفوس و مسکن مهمترین طرح آماری کشور است که نتایج آن مبنای تصمیمگیریهای کلان در حوزههای مسکن، اشتغال، آموزش، بهداشت و توسعه منطقهای قرار میگیرد و اجرای دقیق آن در سال ۱۴۰۵ میتواند نقش مهمی در برنامهریزیهای توسعهای کشور در سالهای آینده ایفا کند.
نظرات (0)