مربیان و فعالان حوزه حفظ قرآن کریم در استان فارس، در فضایی معنوی و الهام‌بخش در جوار بارگاه مطهر حضرت احمدبن موسی الکاظم شاهچراغ (ع) گرد هم آمدند تا در دوره توانمندسازی مربیان، افق‌های نوینی برای ارتقای کیفی آموزش‌های قرآنی و پیوند عمیق‌تر مفاهیم وحی با زندگی روزمره ترسیم کنند.

این دوره با حضور جمعی از مربیان حفظ، فعالان قرآنی و مسئولان فرهنگی استان برگزار شد و محور اصلی آن، بازتعریف نقش مربی و بازنگری در اهداف و روش‌های آموزش حفظ قرآن بود؛ رویکردی که فراتر از به‌خاطر سپردن آیات، به دنبال تربیت انسانی قرآنی است.

حرم شاهچراغ؛ مدرسه‌ای برای تربیت انسان

حجت‌الاسلام والمسلمین محمدباقر ولدان، مدیرکل تبلیغات اسلامی استان فارس، در سخنانی ضمن خیرمقدم به حاضران، انتخاب حرم مطهر شاهچراغ (ع) برای برگزاری این دوره را اقدامی نمادین و تامل‌برانگیز توصیف کرد و گفت این آستان مقدس خود مدرسه‌ای برای تربیت انسان و پرورش روح و اخلاق است.

به گفته وی، برگزاری دوره توانمندسازی در چنین بستری معنوی، پیامی روشن دارد؛ اینکه تربیت قرآنی باید در فضایی آکنده از معنویت، اخلاص و انس با اهل‌بیت (ع) شکل گیرد و مربیان نیز از این فضای نورانی برای آغاز حرکتی نو در عرصه آموزش قرآن الهام بگیرند.

حفظ قرآن؛ از حافظه تا قرآن‌زیستی

مدیرکل تبلیغات اسلامی فارس با تأکید بر لزوم بازنگری در نگاه رایج به آموزش حفظ، تصریح کرد: مربی حفظ صرفاً معلم محفوظات نیست و نباید هدف از این آموزش را تنها پر کردن ذهن کودک و نوجوان با آیات الهی دانست.

ولدان افزود: حفظ قرآن باید مسیری برای رسیدن به فهم، انس، عمل و در نهایت شکل‌گیری شخصیت قرآنی باشد. به گفته او، مسئله اصلی امروز جامعه، استمرار و پایداری پیوند انسان با کلام وحی است؛ چه‌بسا افرادی که چندین جزء از قرآن را حفظ هستند، اما این معارف در اخلاق فردی، کنترل خشم، تعاملات اجتماعی و تصمیم‌گیری‌های روزمره آنان بازتابی ندارد.

وی خاطرنشان کرد: هدف غایی باید «قرآن‌زیستی» باشد؛ به این معنا که حفظ قرآن از حافظه آغاز شود، در اندیشه و باور رسوخ کند و در نهایت در شخصیت، رفتار و متن زندگی انسان تداوم یابد تا آیات الهی از صفحه ذهن به صحنه عمل منتقل شود.

مربی؛ نخستین و مهم‌ترین ابزار تربیتی

ولدان در بخش دیگری از سخنان خود، مربیان را مهم‌ترین عنصر در فرآیند تربیت قرآنی دانست و تأکید کرد: کودک و نوجوان بیش از آنکه از گفتار مربی بیاموزد، از رفتار و منش او تأثیر می‌پذیرد.

وی افزود: مربی موفق کسی است که رابطه متربی با قرآن را عمیق، عاطفی و ماندگار کند. چنین مربی‌ای باید علاوه بر تسلط بر دانش قرآنی و مهارت‌های تدریس، خود الگویی عینی از اخلاق قرآنی باشد تا شاگرد نیز با عشق، صبر و انگیزه درونی با قرآن مأنوس شود.

به گفته مدیرکل تبلیغات اسلامی فارس، اگر مربی خود عامل به قرآن و برخوردار از سعه‌صدر، مهربانی و اخلاق نیکو نباشد، نمی‌تواند این مفاهیم را به نسل جدید منتقل کند.

توانمندسازی؛ شناخت مخاطب و جلوگیری از ریزش حافظان

ولدان در تبیین مفهوم توانمندسازی در این دوره آموزشی گفت: مربی توانمند کسی است که با شناخت دقیق ویژگی‌های سنی، روحی و استعدادهای فردی هر شاگرد، بتواند روش‌های متنوع و جذاب آموزشی را به کار گیرد.

وی ادامه داد: برقراری ارتباط مؤثر و سازنده با خانواده‌ها، طراحی مسیر تربیتی شخصی‌سازی‌شده متناسب با توان هر متربی و ایجاد انگیزه مستمر، از جمله مهارت‌هایی است که می‌تواند از افت انگیزه، خستگی و ریزش حافظان جلوگیری کند.

به گفته او، تنوع‌بخشی به شیوه‌های حفظ، توجه به نیازهای عاطفی کودکان و نوجوانان و همراهی مستمر با والدین، سه ضلع اصلی موفقیت در تربیت پایدار حافظان قرآن است.

از نهضت حافظ‌پروری تا نهضت انسان‌سازی قرآنی

مدیرکل تبلیغات اسلامی فارس ظرفیت‌های استان فارس در حوزه فعالیت‌های قرآنی را عظیم و کم‌نظیر توصیف کرد و گفت: امروز باید از مرحله «نهضت حافظ‌پروری» عبور کرده و به «نهضت انسان‌سازی قرآنی» گام بگذاریم.

وی توضیح داد: در این نگاه جدید، هدف تربیت نسلی است که به برکت انس با قرآن، آرام‌تر، اخلاقی‌تر، مسئولیت‌پذیرتر و مقاوم‌تر در برابر سختی‌ها و چالش‌های زندگی باشد؛ نسلی که قرآن نه‌تنها در حافظه او، بلکه در سبک زندگی و نگاه او به جهان جاری باشد.

ولدان با اشاره به برکات حضور حضرت احمدبن موسی (ع) در شیراز و نقش تاریخی این بارگاه در ترویج معارف دینی، از مربیان خواست در جوار این حرم ملکوتی، عهدی تازه ببندند.

وی گفت: بیایید عهد ببندیم حافظ قرآن در فارس، کسی باشد که قرآن را در دل، اخلاق و رفتار خود حفظ کرده است؛ به گونه‌ای که وقتی مردم از حافظ قرآن سخن می‌گویند، علاوه بر میزان محفوظات، از آرامش، اخلاق و سبک زندگی قرآنی او نیز یاد کنند. قرآن باید از ذهن حافظ به متن زندگی و جامعه سرایت کند و این رسالت اصلی مربیان امروز است.