به گزارش تابناک به نقل از روزنامه خراسان، سازمان صداوسیما این روزها آماج انتقادهای گسترده‌ای قرار گرفته است. چهره‌های سیاسی عالی‌رتبه، کارشناسان رسانه و مخاطبان عادی، هر یک از زاویه‌ای به ناکارآمدی‌های این رسانه اشاره می‌کنند. در این میان، اظهارات اخیر رئیس دانشگاه صداوسیما درباره میزان اعتماد مردم به این سازمان، جنجال تازه‌ای آفریده است.

چهار محور اصلی در نقد صداوسیما

بررسی انتقادات مطرح‌شده درباره صداوسیما در دوره ریاست پیمان جبلی، نشان‌دهنده چهار محور اصلی است: فرسایش جامعیت و نبود تنوع سلایق؛ سنجش‌های بعضاً انتزاعی از اعتماد به این رسانه؛ ابتلا به آسیب دوقطبی‌سازی؛ و خودمرجع‌پنداری رسانه‌ای.

ادعای اعتماد بیشتر از دولت

رئیس دانشگاه صداوسیما با استناد به نتایج یک نظرسنجی گفته است: «میزان اعتماد مردم به صداوسیما از اعتماد آن‌ها به دولت بیشتر است.» این اظهارنظر با واکنش‌های متعددی همراه شده است. به نظر می‌رسد این سخن دچار خطای شناختی است؛ نخست این که میان رسانه ملی و دولت دوگانه «ما» و «آن‌ها» ایجاد می‌کند که خود نوعی قطبی‌سازی است. دوم این که نظرسنجی مرکز معتبر ایسپا در سال ۱۴۰۳ نشان داده تنها ۱۲.۵ درصد از پاسخگویان اخبار را از صداوسیما دنبال می‌کنند و ۱۱.۵ درصد نیز فیلم و سریال‌های این رسانه را تماشا می‌کنند.

گلایه‌های مقام‌های ارشد

پیش از این، سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، از بی‌توجهی صداوسیما به مصاحبه‌های حساس خود در میانه جنگ انتقاد کرده بود. مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور نیز بارها از عملکرد این رسانه گلایه داشته است. قطع مصاحبه رئیس مجلس و رئیس تیم مذاکرات هسته‌ای نیز از جمله مواردی است که نارضایتی از صداوسیما را افزایش داده است. به این موارد می‌توان رفتارهای ضد وحدت برخی گویندگان و تحلیلگران، استفاده مکرر از کارشناسان تکراری و افت کیفیت تولیدات جذاب را نیز اضافه کرد.

چرا مخاطبان رسانه ملی را ترک می‌کنند؟

پرسش اساسی این است: اگر صداوسیما توانسته بود نیاز مخاطبان را در حوزه اطلاع‌رسانی، سرگرمی و نشاط‌آفرینی تأمین کند، آیا مردم به رسانه‌های دیگر پناه می‌بردند؟ انبوه رسانه‌های اینترنتی که به ویژه در ایام جنگ و بحران مخاطبان بسیاری جذب می‌کنند، نشانه روشنی از ناتوانی رسانه ملی در جلب اعتماد و رضایت مخاطبان است. صداوسیما با هزاران نیرو و میلیاردها تومان بودجه، نتوانسته انتظارات را برآورده کند و گاه آگاهانه یا ناآگاهانه، مخاطب را به سوی رسانه‌های رقیب سوق می‌دهد.

نیاز به چرخش راهبردی

امام خمینی(ره) صداوسیما را «دانشگاه» نامید و رهبر معظم انقلاب نیز در حکم رئیس سازمان، آن را «دانشگاه عمومی» خواندند. اما صداوسیمای امروز فاصله زیادی با یک رسانه فراگیر، محبوب و مرجع دارد. بازگشت به این جایگاه نیازمند «چرخش راهبردی» در روش‌ها و ایده‌هاست؛ چرخشی که بدون تغییر در اصول، این رسانه را به امین افکار همه مردم ایران تبدیل کند. باید پرسید که تلویزیون واقعاً برای چه کسانی برنامه می‌سازد و آیا پاسخ این پرسش با نیازهای واقعی جامعه همخوانی دارد؟