بازار خرید و فروش پلاکهای رند خودرو در ایران، این روزها داغتر از همیشه است؛ بازاری غیررسمی که در فضای مجازی و با استفاده از روشهای وکالتی اداره میشود و ارقام نجومی در آن دست به دست میشود. با وجود اعلام صریح پلیس راهور مبنی بر غیرقانونی بودن این معاملات، دلالان و مالکان خودروها همچنان به روشهای مختلف از قانون گریخته و پلاکهای خاص را به قیمتهای شگفتانگیز معامله میکنند.
پلاکهای رند چیستند؟
پلاکهایی که ارقام تکراری یا دنبالهدار دارند، مانند ۱۱۱۱۱ یا ۱۲۳۴۵، در دسته پلاکهای رند و محبوب قرار میگیرند. همچنین پلاکهای آینهای نظیر ۲۳۳۲ یا ۳۴۴۳ نیز طرفداران خاص خود را دارند. افزون بر این، پلاکهای تاریخی با حروف قدیمی و کد پایین نیز عمدتاً مورد توجه مجموعهداران است. برای رند محسوب شدن یک پلاک، لزوماً نیازی به همسان بودن شماره سریال با ارقام سمت چپ نیست، اما یکسان بودن کد شهر با شماره پلاک خودرو مزیتی محسوب میشود که جایگاه آن را در ردیف پلاکهای خاص مستحکمتر میکند.
معاملات وکالتی؛ راه فرار از قانون
محدودیتهای قانونی باعث شده تا خرید و فروش پلاکهای رند بهصورت رسمی امکانپذیر نباشد. از این رو، دلالان و فروشندگان این پلاکها از روش وکالتی استفاده میکنند؛ به این صورت که خودروی دارای پلاک رند بهصورت وکالتی به نام خریدار جدید میشود و پلاک بهطور غیرمستقیم انتقال مییابد. یکی از فروشندگان که آگهی فروش خودروی پلاک رند خود را در فضای مجازی منتشر کرده، میگوید: «قیمت پلاک ماشینم لااقل ۳ میلیارد تومان میارزد و مشتریان زیادی فقط به خاطر پلاک رندش حاضرند دو برابر قیمت ماشین هزینه کنند.»
این ارقام در حالی از سوی فروشندگان پیشنهاد میشود که در نرخگذاری خودروی خود، افزایش چشمگیری اعمال نمیکنند و تمام تمرکز بر روی قیمت خود پلاک است.
نقش نمایشگاههای خودرو در دلالی پلاک
تمام نمایشگاههای اتومبیل حاضر به انجام این معاملات نیستند و بسیاری از نمایشگاهداران به دلیل غیرقانونی بودن این کار، از ورود به آن خودداری میکنند. کیومرث جوادی، یکی از نمایشگاهداران خودرو، در این باره میگوید: «پلاکهای رند بهصورت مزایده یا ثبت رسمی معامله نمیشوند و خرید و فروش آنها فقط بهصورت وکالتی مقدور است. به همین دلیل معاملات این پلاکها بهصورت قانونی و بدون ریسک انجام نمیشود و واگذاری پلاک در نمایشگاههای اتومبیل غیرقانونی است.»
او به ترفند برخی همصنفانش اشاره میکند که خودروهای ارزانقیمت دارای پلاک رند را چند میلیون بالاتر از قیمت واقعی میخرند و سپس پلاک آنها را با هزینههای میلیاردی به صاحبان خودروهای لوکس بهصورت وکالتی واگذار میکنند. این روش تا ۴ یا ۵ سال پیش بهصورت معمول در بسیاری از نمایشگاهها انجام میشد، اما پس از غیرقانونی اعلام شدن آن از سوی پلیس راهور، این معاملات حالت غیررسمی و زیرزمینی به خود گرفت.
تفاوت نگاه خریداران
در مقابل مشتریانی که حاضرند میلیاردها تومان برای یک پلاک رند هزینه کنند، گروهی دیگر این پلاکها را عامل دردسر و جلب توجه پلیس میدانند. یکی از خریداران خودرو معتقد است: «بسیاری از مشتریان ترجیح میدهند پلاک خودرویشان رند نباشد تا موقع تردد در شهر و جاده مورد توجه پلیس قرار نگیرند و کمتر جریمه شوند.» این دیدگاه نشان میدهد که پلاک رند برای برخی یک امتیاز و برای برخی دیگر یک عیب محسوب میشود.
موضع پلیس راهور
پلاکگذاری خودروها کاملاً در اختیار پلیس راهور است و مالکیت پلاک در نمایشگاههای اتومبیل یا دفاتر ثبت رسمی قابل انتقال نیست. بر اساس اعلام پلیس راهور ناجا، خرید و فروش پلاکهای رند اقدامی غیرقانونی به شمار میآید. تخصیص این پلاکها به خودروهای لوکس و ارزانقیمت بهصورت تصادفی انجام میشود و شانس با هرکسی یار باشد، میتواند صاحب یک پلاک رند شود.
به دلیل جلوگیری از محدودیت در شمارهگذاری خودروها، پلیس راهور استفاده از اعداد تکراری در پلاکها را آزاد اعلام کرده و این امر باعث شده تعداد قابل توجهی پلاک رند در هر شهر وجود داشته باشد. در اختصاص پلاکهای رند به خودروهای معمولی و گرانقیمت تفاوتی وجود ندارد و خریداران خودروهای معمولی نیز به اندازه خریداران خودروهای لاکچری از شانس داشتن پلاک رند برخوردارند.
جمعبندی
بازار غیررسمی پلاکهای رند نشاندهنده وجود تقاضای بالا برای این پلاکها در جامعه است. اگرچه خرید و فروش آنها غیرقانونی اعلام شده، اما فعالیت دلالان در فضای مجازی و انجام معاملات وکالتی، نظارت بر این بازار را دشوار کرده است. به نظر میرسد تا زمانی که سازوکار شفاف و قانونی برای تخصیص پلاکهای رند وجود نداشته باشد، این بازار زیرزمینی به فعالیت خود ادامه خواهد داد.
نظرات (0)