سردار محسن رضایی، مشاور نظامی فرمانده کل قوا و فرمانده سپاه پاسداران در دوران دفاع مقدس، در گفتوگویی تحلیلی درباره تحولات میدان و منطقه، درگیری اخیر میان ایران و آمریکا را «جنگ سوم» یا «جنگ ۱۷ روزه محرم» نامید و آن را جنگی دانست که در میانه راه شکست خورد. وی ضمن تسلیت فرا رسیدن اربعین حسینی، تأکید کرد جمهوری اسلامی در این نبرد ضربات شدیدی به آمریکا وارد کرده است.
پیشبینی نقض تفاهمنامه از سوی ترامپ
رضایی با بیان اینکه شکلگیری این جنگ برای دنیا غیرمنتظره بود اما برای ایران قابل پیشبینی بود، گفت پیشتر در گفتوگوی ویژه تلویزیونی هشدار داده بود که ترامپ تفاهمنامه را پاره خواهد کرد، از آن خارج خواهد شد و حمله خواهد کرد. به گفته او، آمریکا بهجز چهار یا پنج روز نخست به تعهدات خود در برابر ایران پایبند نبود.
وی با اشاره به امضای نمایشی تفاهمنامه توسط ترامپ در حالی که مکرون در کنار وی حضور داشت، اظهار کرد رئیسجمهور آمریکا برخلاف آنچه امضا کرده بود به تعهداتش عمل نکرد؛ این در حالی است که مقام معظم رهبری اعلام کرده بودند ملت سربلند ایران منتظر تحقق شروط تفاهمنامه خواهد ماند.
از کریدور تنگه هرمز تا بمباران سواحل جنوبی
به گفته مشاور نظامی فرمانده کل قوا، آمریکاییها با اتخاذ ترتیبات جدید کریدوری را در جنوب تنگه هرمز راهاندازی کردند و به اخطارهای جمهوری اسلامی توجهی نکردند. ایران نیز با هدف قرار دادن دو یا سه کشتی خواستار بازگشت آنان به اجرای تفاهم شد، اما طرف آمریکایی بهجای مراجعه به سازوکار حل اختلاف پیشبینیشده در تفاهمنامه - کمیته حل اختلاف با حضور نخستوزیر پاکستان و امیر قطر - حملات خود به سواحل جنوبی ایران را آغاز کرد.
رضایی بمباران قشم و سیریک را از جمله این حملات برشمرد و گفت آمریکا با وجود به رسمیت شناختن حاکمیت ایران در بند نخست تفاهمنامه، از روز هفتم یا هشتم بار دیگر حملات را از سر گرفت و نزدیک به سه هفته بعد رسماً خروج خود از تفاهمنامه را اعلام کرد. به گفته وی، این دور جدید درگیریها از ۱۷ تیرماه آغاز شد.
هدف آمریکا؛ تصرف تنگه هرمز و حمله به سایتهای هستهای
مشاور نظامی فرمانده کل قوا هدف آمریکا را اجرای عملیات هوابرد، باز کردن تنگه هرمز و حمله به سایتهای هستهای ایران دانست. به گفته او، واشنگتن برای فراهم کردن زمینه استقرار نیروی زمینی، ارتباط استانهای جنوبی با شمال را هدف قرار داد و پلهای منتهی به استان هرمزگان و بندرعباس، رادارهای استانهای ساحلی، برخی مراکز نظامی و نقاطی در ۱۵ استان را بمباران کرد.
رضایی در عین حال گفت برخلاف جنگ ۴۰ روزه، آمریکا در این مرحله اسرائیل را کنار گذاشت و حملات خود را بر استانهای جنوبی متمرکز کرد و تنها در یک مورد در استان گلستان پل راهآهن را هدف گرفت.
ناکامی طرح زمینی و جابهجایی فرماندهی سنتکام
به گفته رضایی، ترامپ به فرمانده سنتکام دستور داد حملات را تشدید کند، اما فرماندهان اعلام کردند توان هوایی و موشکی بیش از این امکان افزایش ندارد. طرح عملیات زمینی و هوابرد در نهایت لغو شد، زیرا برآورد فرماندهان ارتش آمریکا مبنی بر تصرف تنگه هرمز با ۴۰ تا ۵۰ هزار نیرو نادرست از آب درآمد.
وی با اشاره به امواج حملات موشکی و پهپادی ایران در هفته پایانی این نبرد گفت این حملات نسبت به جنگ ۴۰ روزه دقیقتر و شدیدتر بود و پایگاههای آمریکا را هدف گرفت؛ کویت آسیب گستردهای دید و بخش عمده نیروهای آمریکایی از آنجا خارج شدند و در اربیل نیز بیش از ۴۰ تا ۵۰ هواپیمای پهنپیکر برای انتقال نیروها به کار گرفته شد.
فرماندهی سنتکام نیز ابتدا از قطر به اردن و سپس - پس از حملات ایران به اردن - به اسرائیل منتقل شد؛ اقدامی که به گفته مشاور نظامی فرمانده کل قوا مرکز فرماندهی و پشتیبانی آمریکا را از منطقه تنگه هرمز دور کرد و طرح عملیاتی این کشور را با ناکامی مواجه ساخت.
نخستین جنگی که پیش از مرحله اصلی شکست خورد
رضایی جنگ ۱۷ روزه محرم را نخستین جنگی دانست که پیش از اجرای مرحله اصلی عملیات با شکست مواجه شد؛ برخلاف جنگ ۴۰ روزه که شکست آن پس از اجرای عملیات رقم خورد. به گفته او، از روز هفدهم آمریکا دیگر نه از آتشبس سخن گفت و نه حملهای انجام داد، اما جمهوری اسلامی دو روز پس از آن به حملات خود ادامه داد تا توان موشکی و قدرت دفاعی کشور را نشان دهد؛ اقدامی که نقطه عطفی در بازدارندگی ایران بود و ناکامی این جنگ را به شکستهای پیشین ترامپ افزود.
چرا اسرائیل کنار گذاشته شد؟
مشاور نظامی فرمانده کل قوا دلایل کنار گذاشتن اسرائیل از این عملیات را درگیری بخش قابلتوجهی از نیروهای این رژیم در غزه، جنوب لبنان و کرانه باختری، تلاش ترامپ برای ثبت این عملیات به نام خود و معرفی آن بهعنوان تصمیمی مستقل و همچنین اختلافات سیاسی میان دو طرف برشمرد.
وضعیت کنونی و تهدیدهای دور چهارم
رضایی با تأکید بر اینکه در شرایط کنونی آتشبس واقعی وجود ندارد، نوع حملات جمهوری اسلامی را هدفمند و معنادار توصیف کرد و گفت هدف عملیات ۱۷ روزه خنثیسازی طرح حمله زمینی آمریکا بود و به همین دلیل فرماندهی، پشتیبانی و لجستیک دشمن هدف قرار گرفت. او افزود جمهوری اسلامی اجازه ایجاد کریدور دوم در تنگه هرمز را نخواهد داد و کشتیهایی که تحت فشار آمریکا به مسیر خود ادامه دهند با خسارت مواجه میشوند.
وی درباره احتمال اجرای دوباره طرح زمینی آمریکا با توجه به جابهجایی نیروها از اربیل، کویت و بحرین گفت نمیتوان آن را بهطور کامل منتفی دانست، اما طرح رویایی که در ذهن ترامپ بود رخ نخواهد داد و شاید تنها عملیاتی محدود انجام شود. رضایی همچنین از برنامهریزی آمریکا برای دور چهارم سخن گفت که شامل ایجاد آشوب در داخل ایران و دخیل کردن دیگر کشورها در جنگ است؛ از جمله حمله اوکراین به کشتی ایران که با اعلام اشتباه از سوی کییف مواجه شد و به گفته وی باید جبران شود. او به ادعای مشارکت عربستان در بمباران عراق نیز اشاره کرد که سعودیها در تماس با ایران آن را رد کردهاند.
نظرات (0)