فضانوردان چینی موفق شدند برنج کاشته‌شده در ایستگاه فضایی تیانگونگ را به مرحله برداشت برسانند؛ محصولی که از بذرهایی جوانه زده بود که در ماه مه گذشته به این ایستگاه ارسال شده بودند. خبر این دستاورد را روزنامه گلوبال تایمز به نقل از تلویزیون مرکزی چین (CCTV) منتشر کرده است.

هدف آزمایش؛ بررسی اثر بی‌وزنی بر ژنتیک گیاه

این آزمایش با هدف کشت دو نسل کامل برنج از طریق یک چرخه زندگی «دانه‌به‌دانه» طراحی شده است تا دانشمندان بتوانند بررسی کنند که بی‌وزنی طولانی‌مدت چه تأثیری بر صفات ژنتیکی گیاهان می‌گذارد. دستیابی به چنین داده‌هایی برای برنامه‌ریزی مأموریت‌های فضایی طولانی‌مدت و تأمین غذای فضانوردان در سفرهای آینده اهمیت زیادی دارد.

بر اساس گزارش تلویزیون مرکزی چین، سیستم آزمایشی از چهار واحد کشت مستقل تشکیل شده که هر واحد شش بذر را در خود جای داده است. این واحدها به دو گروه موازی تقسیم می‌شوند تا روش‌های متفاوت تکثیر و جوانه‌زنی برنج در شرایط فضایی با یکدیگر مقایسه شود.

مقایسه دو روش تکثیر در مدار زمین

در جریان این مأموریت، دو روش متفاوت کشت مورد ارزیابی قرار می‌گیرد؛ روش نخست به تکثیر سنتی از طریق بذر متکی است و روش دوم از تکثیر رویشی از ریشه‌ها استفاده می‌کند. دانشمندان قصد دارند در پایان این دو روش را با یکدیگر مقایسه کنند تا مشخص شود کدام یک سازگاری بیشتری با شرایط سخت محیط فضایی دارد.

فضانوردان علاوه بر برداشت خوشه‌ها و دانه‌ها، نمونه‌هایی از ساقه‌ها و برگ‌های گیاه را نیز جمع‌آوری کرده و در دماهای پایین نگهداری کردند تا برای بازگشت به زمین آماده شوند. تجزیه و تحلیل دقیق این نمونه‌ها می‌تواند پایه علمی لازم برای طراحی مدل‌های آینده کشاورزی فضایی را فراهم کند.

پیشینه موفقیت‌آمیز در سال ۲۰۲۲

این نخستین باری نیست که برنج در ایستگاه فضایی تیانگونگ جوانه می‌زند؛ پیش از این در سال ۲۰۲۲ نیز ۵۹ گیاه از شش بذر در این ایستگاه به دست آمده بود. فرزندان همان گیاهان اکنون در آزمایش تازه به کار گرفته شده‌اند تا روند توارث و سازگاری نسل‌های بعدی با محیط فضا نیز سنجیده شود.

بازگشت نمونه‌ها به زمین در ماه نوامبر

بر اساس برنامه اعلام‌شده، فضانوردان چینی قرار است دانه‌ها، خوشه‌ها و نمونه‌های منجمد را در ماه نوامبر به زمین بازگردانند. دانشمندان امیدوارند با بررسی این نمونه‌ها بهترین مدل را برای کشت محصولات غذایی در فضا انتخاب کنند و گامی بلند در مسیر تأمین امنیت غذایی مأموریت‌های فضایی آینده بردارند.