تعداد پرشمار و کنترل‌نشده سگ‌های بلاصاحب در خیابان‌ها و حاشیه شهر سنندج، دیگر تنها یک نگرانی زیست‌محیطی نیست، بلکه به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های روزمره شهروندان این شهر تبدیل شده است. گزارش‌ها حاکی از آن است که حضور گسترده این سگ‌ها در محلات مختلف، آرامش را از ساکنان گرفته و ترس از حمله آنان، پیاده‌روی در شهر را به یک آزمون دشوار تبدیل کرده است.

جولان سگ‌ها در پارک‌ها و معابر شهری

آنچه که بیش از همه نگران‌کننده است، حضور گله‌های سگ‌های ولگرد در پارک‌های شهر سنندج است. فضاهایی که باید محلی امن برای تفریح خانواده‌ها و کودکان باشند، این روزها به مکان‌هایی پرخطر تبدیل شده‌اند. شهروندان سنندجی از ترس حمله سگ‌ها، به سختی می‌توانند از پارک‌ها و فضاهای سبز شهری استفاده کنند.

به گفته ساکنان محلات مختلف سنندج، سگ‌های بلاصاحب نه تنها در شب، بلکه در روزنیز در معابر عمومی پرسه می‌زنند و موجب رعب و وحشت شهروندان، به ویژه کودکان و زنان شده‌اند. بسیاری از والدین از فرستادن فرزندان خود به بیرون از خانه هراس دارند.

فاجعه مرگ کودک سه‌ساله

این معضل زمانی ابعاد غم‌انگیزتری به خود گرفت که چندی پیش، یک کودک سه ساله در سنندج بر اثر سگ‌گزیدگی جان خود را از دست داد. این حادثه تلخ، زنگ خطری جدی برای مسئولان شهری و استانی بوده است، اما هنوز اقدام مؤثری برای کنترل جمعیت سگ‌های ولگرد صورت نگرفته است.

مرگ این کودک خردسال واکنش‌های گسترده‌ای را در فضای مجازی و میان شهروندان سنندجی برانگیخته است. بسیاری خواستار اقدام فوری مسئولان برای جمع‌آوری و ساماندهی سگ‌های بلاصاحب در سطح شهر شده‌اند.

دلایل افزایش جمعیت سگ‌های ولگرد

کارشناسان دلایل متعددی برای افزایش جمعیت سگ‌های بلاصاحب در شهرهایی مانند سنندج برمی‌شمارند. از جمله این دلایل می‌توان به رهاسازی سگ‌های خانگی توسط صاحبانشان، عدم مدیریت صحیح پسماندهای شهری که منبع تغذیه این سگ‌ها محسوب می‌شود، و نبود برنامه‌های مؤثر عقیم‌سازی اشاره کرد.

افزایش ساخت‌وسازها در حاشیه شهر و ورود به زیستگاه‌های طبیعی حیوانات نیز باعث شده تا تعادل میان انسان و حیوان در این مناطق برهم بخورد و سگ‌ها برای یافتن غذا و سرپناه به محلات مسکونی نزدیک‌تر شوند.

خطرات بهداشتی و اجتماعی

حضور سگ‌های ولگرد فراتر از خطر گزش، تهدیدات بهداشتی جدی نیز به همراه دارد. این حیوانات می‌توانند ناقل بیماری‌هایی نظیر هاری، لپتوسپیروز و انواع انگل‌ها باشند. شیوع بیماری‌های قابل انتقال از سگ به انسان (زئونوز) یکی از نگرانی‌های جدی متخصصان بهداشت در این زمینه است.

از سوی دیگر، تصادفات رانندگی ناشی از حضور ناگهانی سگ‌ها در جاده‌ها و معابر شهری نیز به معضلی امنیتی تبدیل شده است. رانندگان در جاده‌های حاشیه سنندج به طور مداوم در معرض خطر برخورد با این حیوانات قرار دارند.

راهکارهای پیشنهادی

کارشناسان محیط زیست و فعالان حقوق حیوانات بر این باورند که برای حل معضل سگ‌های بلاصاحب باید از روش‌های علمی و انسانی استفاده کرد. عقیم‌سازی گسترده، واکسیناسیون، ایجاد مراکز نگهداری موقت، و فرهنگ‌سازی برای جلوگیری از رهاسازی حیوانات خانگی از جمله راهکارهایی است که می‌تواند به کنترل این بحران کمک کند.

برخی کشورها با اجرای برنامه‌های منظم عقیم‌سازی و ثبت‌نام از سگ‌های خانگی، توانسته‌اند جمعیت سگ‌های ولگرد را به شکل چشمگیری کاهش دهند. استفاده از این تجربیات می‌تواند برای شهر سنندج و دیگر شهرهای ایران مفید واقع شود.

شهروندان سنندجی امیدوارند که پس از حادثه تلخ مرگ کودک سه ساله، مسئولان شهری و استانی اقدامات عملی و فوری برای ساماندهی این وضعیت بحرانی انجام دهند تا دیگر شاهد چنین فجایعی در این شهر نباشند.