مؤسسه خانواده بهارنکو در استان فارس اخیراً آمارهای تازه‌ای از وضعیت ازدواج در میان نسل Z منتشر کرده که یکی از نکات قابل تأمل آن، تفاوت چشمگیر میان دختران و پسران زیر ۱۸ سال مراجعه‌کننده است. حمید مقامی، مدیر مؤسسه بهارنکو، با اشاره به داده‌های پنج ماه نخست سال ۱۴۰۵ توضیح داد که ۹۳۴ دختر نوجوان برای دریافت مشاوره و طی فرآیندهای مرتبط با ازدواج به این مجموعه مراجعه کرده‌اند، در حالی که این تعداد در میان پسران فقط ۴۷ نفر بوده است.

الگویی ثابت در سال‌های گذشته

مدیر مؤسسه بهارنکو تأکید کرد که این شکاف پدیده جدیدی نیست و در سال‌های گذشته نیز مشاهده شده است. به عنوان مثال، در سال ۱۴۰۲ نسبت مراجعان دختر به پسر در گروه سنی زیر ۱۸ سال حدود ۲۹ به یک بوده است. مقامی گفت: «با یک تفاوت مقطعی مواجه نیستیم، بلکه با الگویی روبه‌رو هستیم که نیازمند بررسی دقیق‌تر اجتماعی و روان‌شناختی است.»

این شکاف جنسیتی در مراجعان زیر ۱۸ سال به مراکز مشاوره ازدواج، از یک سو می‌تواند نشانه افزایش آگاهی و تغییر نگرش نسل Z نسبت به ورود به زندگی مشترک باشد، و از سوی دیگر، تفاوت شدید میان دختران و پسران در این گروه سنی یک هشدار اجتماعی محسوب می‌شود که نباید نادیده گرفته شود.

چرا دختران فعال‌ترند؟

مقامی درباره دلایل این تفاوت جنسیتی اظهار کرد: «اینکه ۹۳۴ دختر در مقابل ۴۷ پسر زیر ۱۸ سال به مجموعه ما مراجعه کرده‌اند، نشان می‌دهد دختران نوجوان در مواجهه با موضوع ازدواج و آینده خانوادگی، فعال‌تر از پسران هم‌سن خود به مراکز تخصصی مراجعه می‌کنند.»

او تصریح کرد که برای تفسیر علت این تفاوت نمی‌توان صرفاً به یک عامل استناد کرد. تردید نسبت به پذیرش مسئولیت‌های زندگی مشترک، فشارهای تحصیلی و اجتماعی، شرایط اقتصادی و تغییر نگرش نسبت به ازدواج از جمله عواملی هستند که می‌توانند بر رفتار پسران در این سنین اثر بگذارند و نیاز به پژوهش‌های دقیق‌تری در این زمینه وجود دارد.

سیاست مؤسسه بهارنکو در قبال متقاضیان زیر ۱۸ سال

مدیر مؤسسه بهارنکو با اشاره به سیاست‌های این مرکز در قبال متقاضیان زیر ۱۸ سال گفت: «ازدواج در سنین پایین صرفاً یک تصمیم فردی نیست و به دلیل شرایط خاص دوران نوجوانی، نیازمند همراهی و حمایت آگاهانه خانواده است.»

به همین دلیل، در مؤسسه بهارنکو حضور والدین و شرکت آنان در مشاوره تخصصی برای تمامی متقاضیان ازدواج زیر ۱۸ سال الزامی است و هیچ متقاضی زیر ۱۸ سالی بدون حضور و مشاوره والدینش وارد فرآیند ازدواج نمی‌شود.

مقامی تأکید کرد: «هدف ما جلوگیری از تصمیم‌های عجولانه یا آسیب‌پذیر و در عین حال فراهم کردن زمینه‌ای برای تصمیم‌گیری آگاهانه است. والدین باید ابزارهای لازم برای شناخت شرایط فرزندشان و همراهی صحیح با او را بیاموزند.»

در نگاه مدیر مؤسسه بهارنکو، ازدواج در این سن یک گذار خانوادگی است، نه صرفاً یک انتخاب فردی. بنابراین، هر تصمیمی در این زمینه باید با توجه به شرایط روان‌شناختی، اجتماعی و خانوادگی فرد و با حضور و همراهی آگاهانه والدین اتخاذ شود.